Araştırma Makalesi

Normalleştirilen ve İzlenen Yaşamlar: Juli Zeh’in Corpus Delicti’si ve John Marrs’ın The Marriage Act’inde Normlar ve Gözetimin Tehlikeleri

Cilt: 13 Sayı: 1 17 Haziran 2025
PDF İndir
EN TR

Normalleştirilen ve İzlenen Yaşamlar: Juli Zeh’in Corpus Delicti’si ve John Marrs’ın The Marriage Act’inde Normlar ve Gözetimin Tehlikeleri

Öz

Bu çalışma, Juli Zeh’in Corpus Delicti (2009) ve John Marrs’ın The Marriage Act (2023) romanlarında normalleşme ve gözetim hususlarını tartışmayı amaçlamaktadır. Romanlar bireysel hak ve özgürlüklerin, sosyal refah ve güvenlik vaadiyle meşrulaştırılan yayılmacı normlar ve gözetimle kısıtlandığı toplumları tasvir etmektelerdir. Corpus Delicti’de Zeh, vatandaşların katı sağlık normlarına uymasının ve kendi bedenlerini ve eylemlerini sürekli izlemesinin zorunlu olduğu, YÖNTEM tarafından yönetilen fütüristik bir devleti okuyucuya sunmaktadır. Gelişmiş teknolojilerin, refah ile baskı arasındaki çizgiyi bulanıklaştıran bu kontrolü zorunlu kıldığını ifade etmek mümkündür. Marrs’ın The Marriage Act’i ise, Evliliğin Kutsallığı Kanunu ile hükümetin vatandaşlara Akıllı Evlilikler konusunda baskı yaparak evli olmayı dayattığı ve onları yapay zekâ teknolojileri ile izlediği bir toplumu tasvir etmektedir. Normlara bağlı kalanlar ödüllendirilirken, uymayanlar ötekileştirilmeyle karşı karşıya kalır. Her iki roman da gözetimin nasıl sadece normları dayatmakla kalmayıp aynı zamanda onların içselleştirilmesine de yol açtığını ve bunun kontrol etmesi kolay, uysal ve itaatkâr bireyler ile sonuçlandığını göstermektedir. Normların ve bireyler üzerindeki kontrolün içselleştirilmesi öz-gözetime ve bireyselliğin bastırılmasına neden olmaktadır çünkü bireyler, hem yönetici gruplar tarafından sürekli izlendiğinin farkında olmakta hem de kendilerini kontrol etme eğilimi geliştirmektedir. Zeh ve Marrs, mahremiyet ve özerkliğin aşınmasını eleştirmekte, düzen ve güvenlik kisvesi altında normlara ve bireysel haklar üzerindeki kontrole dayanan toplumların tehlikelerine dikkat çekmektelerdir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Baudrillard, Jean (2008): Tüketim Toplumu: Söylenceleri, Yapıları (3. bs.) (Çev.: Hazal Deliceçaylı / Ferda. Keskin). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
  2. Bauman, Zygmunt / Lyon, David (2013): Akışkan Gözetim. (Çev.: Elçin Yılmaz). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
  3. Bicchieri, Christina (2006): The Grammar of Society: The Nature and Dynamics of Social Norms. Cambridge: Cambridge University Press.
  4. Broom, Leonard / Selznick, Philip (1963): Sociology. New York: Harper & Row.
  5. Elster, Jon (1989): The Cement of Society: A Study of Social Order. Cambridge: Cambridge University Press.
  6. Eshleman, J. Ross / Bulcroft, Richard A. (2010): The Family (12. bs.). Boston: Pearson.
  7. Foucault, Michel (1995): Discipline and Punish: The Birth of the Prison. New York: Vintage Books.
  8. Foucault, Michel (2003): The Birth of the Clinic: An Archaeology of Medical Perception. Oxon: Routledge.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Edebi Çalışmalar (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

17 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

13 Şubat 2025

Kabul Tarihi

17 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 13 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Karaca, G. (2025). Normalleştirilen ve İzlenen Yaşamlar: Juli Zeh’in Corpus Delicti’si ve John Marrs’ın The Marriage Act’inde Normlar ve Gözetimin Tehlikeleri. Diyalog Interkulturelle Zeitschrift Für Germanistik, 13(1), 18-36. https://doi.org/10.37583/diyalog.1714805
AMA
1.Karaca G. Normalleştirilen ve İzlenen Yaşamlar: Juli Zeh’in Corpus Delicti’si ve John Marrs’ın The Marriage Act’inde Normlar ve Gözetimin Tehlikeleri. DİYALOG. 2025;13(1):18-36. doi:10.37583/diyalog.1714805
Chicago
Karaca, Gonca. 2025. “Normalleştirilen ve İzlenen Yaşamlar: Juli Zeh’in Corpus Delicti’si ve John Marrs’ın The Marriage Act’inde Normlar ve Gözetimin Tehlikeleri”. Diyalog Interkulturelle Zeitschrift Für Germanistik 13 (1): 18-36. https://doi.org/10.37583/diyalog.1714805.
EndNote
Karaca G (01 Haziran 2025) Normalleştirilen ve İzlenen Yaşamlar: Juli Zeh’in Corpus Delicti’si ve John Marrs’ın The Marriage Act’inde Normlar ve Gözetimin Tehlikeleri. Diyalog Interkulturelle Zeitschrift Für Germanistik 13 1 18–36.
IEEE
[1]G. Karaca, “Normalleştirilen ve İzlenen Yaşamlar: Juli Zeh’in Corpus Delicti’si ve John Marrs’ın The Marriage Act’inde Normlar ve Gözetimin Tehlikeleri”, DİYALOG, c. 13, sy 1, ss. 18–36, Haz. 2025, doi: 10.37583/diyalog.1714805.
ISNAD
Karaca, Gonca. “Normalleştirilen ve İzlenen Yaşamlar: Juli Zeh’in Corpus Delicti’si ve John Marrs’ın The Marriage Act’inde Normlar ve Gözetimin Tehlikeleri”. Diyalog Interkulturelle Zeitschrift Für Germanistik 13/1 (01 Haziran 2025): 18-36. https://doi.org/10.37583/diyalog.1714805.
JAMA
1.Karaca G. Normalleştirilen ve İzlenen Yaşamlar: Juli Zeh’in Corpus Delicti’si ve John Marrs’ın The Marriage Act’inde Normlar ve Gözetimin Tehlikeleri. DİYALOG. 2025;13:18–36.
MLA
Karaca, Gonca. “Normalleştirilen ve İzlenen Yaşamlar: Juli Zeh’in Corpus Delicti’si ve John Marrs’ın The Marriage Act’inde Normlar ve Gözetimin Tehlikeleri”. Diyalog Interkulturelle Zeitschrift Für Germanistik, c. 13, sy 1, Haziran 2025, ss. 18-36, doi:10.37583/diyalog.1714805.
Vancouver
1.Gonca Karaca. Normalleştirilen ve İzlenen Yaşamlar: Juli Zeh’in Corpus Delicti’si ve John Marrs’ın The Marriage Act’inde Normlar ve Gözetimin Tehlikeleri. DİYALOG. 01 Haziran 2025;13(1):18-36. doi:10.37583/diyalog.1714805

Cited By

www.gerder.org.tr/diyalog