TR
EN
AA2024-T3 Alüminyum Alaşımlarının Soğuk Haddeleme İşleminde Pürüzlülük Transfer Davranışının Deneysel İncelenmesi
Öz
Sac malzemeler ideal düzeyde boyanma ve şekillendirilebilme amacıyla pürüzlü olarak imal edilirler. Bu işlem soğuk haddelemenin son aşamasında pürüzlü merdaneler kullanılarak gerçekleştirilir. Pürüzlü merdaneler arasından geçen sac malzeme nihai olarak pürüzlenir ve kullanıma sunulur. Alüminyum alaşımları hafiflik, yüksek korozyon direnci ve yüksek mekanik özellikler gibi üstün özellikler sergilemesinden ötürü birçok endüstride kullanım görmektedir. Alüminyum sac malzemelerin soğuk haddeleme ile pürüzlendirmede yüzey pürüzlülük davranışlarının belirlenmesi amacıyla bu çalışma yürütülmüştür. Bu kapsamda AA2024-T3 alüminyum alaşımları farklı redüksiyon oranlarında (%1, %5, %10, %20) pürüzlü merdaneler kullanılarak soğuk haddeleme işlemine tabi tutulmuştur. Testler esnasında haddeleme kuvvetleri test düzeneğinden okunmuş ve farklı redüksiyon oranlarında haddeleme ile pürüzlendirilen yüzeylerin Ra, Rv ve Rp pürüzlülük parametreleri ile pürüzlülük profilleri elde edilmiştir. Redüksiyon oranı arttıkça haddeleme kuvveti ve pürüzlülük transfer oranının arttığı belirlenmiştir. %1 redüksiyon oranında yapılan soğuk haddeleme ile pürüzlülük transferinde pürüzlülük parametreleri, pürüzlülük dağılımı ve yüzey görüntüleri birlikte değerlendirildiğinde sac malzeme yüzeylerinde homojen pürüzlülük dağılımı söz konusu iken %5 ve artan redüksiyon oranlarında ise homojen pürüzlülük dağılımının giderek bozulduğu sonucuna varılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- [1] X. Li, C. Schulte, D. Abel, M. Teller, G. Hirt, and J. Lohmar, J, “Modeling and exploiting the strip tension influence on surface imprinting during temper rolling of cold-rolled steel,” Advances in Industrial and Manufacturing Engineering, 3, 100045, 2021.
- [2] B. Çolak, and N. Kurgan, “An experimental investigation into roughness transfer in skin-pass rolling of steel strips,” The International Journal of Advanced Manufacturing Technology, 96, 3321-3330, 2018.
- [3] B. Özakın, and Kurgan, N, “Experimental investigation of roughness transfer with skin-pass rolling to high strength low alloy (HSLA) material,” Arabian Journal for Science and Engineering, 46(12), 12137-12144, 2021.
- [4] M. A. Mekicha, M. B. De Rooij, L. Jacobs, D. T. A. Matthews, and D. J. Schipper, “Experimental validation of contact models for cold-rolling processes,” Journal of Materials Processing Technology, 275, 116371, 2020.
- [5] E. Rodriguez-Vidal, D. T. A. Matthews, V. S. de Viteri, F. Korver, D. J. Wentink, and I. Quintana, “Surface design and texturing of strip steel using nanosecond pulsed lasers for simulated roughness transfer and paint appearance,” Journal of Materials Processing Technology, 275, 116365, 2020.
- [6] B. Özakın, and N. Kurgan, “DC04 kalite sac malzemelere temper haddeleme ile pürüzlülük transferinde yağlayıcının etkisinin incelenmesi,” Uluslararası Doğu Anadolu Fen Mühendislik ve Tasarım Dergisi, 2(2), 325-336, 2020.
- [7] B. Özakın, B. Çolak, and N. Kurgan, “Effect of material thickness and reduction ratio on roughness transfer in skin-pass rolling to DC04 grade sheet materials,” Industrial Lubrication and Tribology, 73(4), 676-682, 2021.
- [8] C. Wu, L. Zhang, P. Qu, S. Li, and Z. Jiang, “Effect of the elastic deformation of rolls on the surface texture transfer in skin-pass rolling,” International Journal of Mechanical Sciences, 198, 106358, 2021.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Malzeme Tasarım ve Davranışları, Makine Mühendisliği (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
26 Mart 2025
Yayımlanma Tarihi
26 Mart 2025
Gönderilme Tarihi
12 Ağustos 2024
Kabul Tarihi
6 Şubat 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 16 Sayı: 1
APA
Özakın, B., & Gültekin, K. (2025). AA2024-T3 Alüminyum Alaşımlarının Soğuk Haddeleme İşleminde Pürüzlülük Transfer Davranışının Deneysel İncelenmesi. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi, 16(1), 139-146. https://doi.org/10.24012/dumf.1532363
AMA
1.Özakın B, Gültekin K. AA2024-T3 Alüminyum Alaşımlarının Soğuk Haddeleme İşleminde Pürüzlülük Transfer Davranışının Deneysel İncelenmesi. DÜMF MD. 2025;16(1):139-146. doi:10.24012/dumf.1532363
Chicago
Özakın, Batuhan, ve Kürşat Gültekin. 2025. “AA2024-T3 Alüminyum Alaşımlarının Soğuk Haddeleme İşleminde Pürüzlülük Transfer Davranışının Deneysel İncelenmesi”. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi 16 (1): 139-46. https://doi.org/10.24012/dumf.1532363.
EndNote
Özakın B, Gültekin K (01 Mart 2025) AA2024-T3 Alüminyum Alaşımlarının Soğuk Haddeleme İşleminde Pürüzlülük Transfer Davranışının Deneysel İncelenmesi. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi 16 1 139–146.
IEEE
[1]B. Özakın ve K. Gültekin, “AA2024-T3 Alüminyum Alaşımlarının Soğuk Haddeleme İşleminde Pürüzlülük Transfer Davranışının Deneysel İncelenmesi”, DÜMF MD, c. 16, sy 1, ss. 139–146, Mar. 2025, doi: 10.24012/dumf.1532363.
ISNAD
Özakın, Batuhan - Gültekin, Kürşat. “AA2024-T3 Alüminyum Alaşımlarının Soğuk Haddeleme İşleminde Pürüzlülük Transfer Davranışının Deneysel İncelenmesi”. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi 16/1 (01 Mart 2025): 139-146. https://doi.org/10.24012/dumf.1532363.
JAMA
1.Özakın B, Gültekin K. AA2024-T3 Alüminyum Alaşımlarının Soğuk Haddeleme İşleminde Pürüzlülük Transfer Davranışının Deneysel İncelenmesi. DÜMF MD. 2025;16:139–146.
MLA
Özakın, Batuhan, ve Kürşat Gültekin. “AA2024-T3 Alüminyum Alaşımlarının Soğuk Haddeleme İşleminde Pürüzlülük Transfer Davranışının Deneysel İncelenmesi”. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi, c. 16, sy 1, Mart 2025, ss. 139-46, doi:10.24012/dumf.1532363.
Vancouver
1.Batuhan Özakın, Kürşat Gültekin. AA2024-T3 Alüminyum Alaşımlarının Soğuk Haddeleme İşleminde Pürüzlülük Transfer Davranışının Deneysel İncelenmesi. DÜMF MD. 01 Mart 2025;16(1):139-46. doi:10.24012/dumf.1532363