Derleme

Gıda Endüstrisinde Bakteriyel Biyofilm Oluşumu, Kontrolü ve Giderilmesine Yönelik Yeni Uygulamalar

Cilt: 17 Sayı: Özel Sayı (1) 17 Aralık 2024
PDF İndir
TR EN

Gıda Endüstrisinde Bakteriyel Biyofilm Oluşumu, Kontrolü ve Giderilmesine Yönelik Yeni Uygulamalar

Öz

Gıda zincirinde hammaddenin işletmeye girmesinden son ürün elde edilinceye kadar üretimin tüm aşamalarında ekipmanların yeterince temizlenmemesi ve uygun hijyen standartlarının ihmal edilmesi gibi nedenlerle çeşitli kaynaklardan kontaminasyon riski söz konusudur. Gıda işletmelerinde yaşanan kontaminasyon riskleri sadece ürün kalitesini değil aynı zamanda gıda güvenliğini ve tüketici sağlığını etkileme potansiyeline sahiptir. Kontaminasyonu önlemeye yönelik yapılan temizlik ve dezenfeksiyon uygulamalarında yaşanan en büyük zorluklardan biri ekipman yüzeylerinde bakteriyel kaynaklı biyofilm oluşumudur. Biyofilmler bir yüzeye yapışarak kendi ürettikleri polimerik yapı içinde yaşayan mikroorganizmaların oluşturduğu jelsi bir tabaka olarak tanımlanmaktadır. Özellikle gıda işletmelerinde ekipman ve boruların iç yüzeyleri, filtreler, konveyör bantlar, yardımcı alet ve ekipmanlarda, temizlenmesi ve dezenfekte edilmesi zor olan alanlarda gelişerek gıdalarda bozulmalara neden olmakla birlikte ciddi ekonomik kayıplara yol açmaktadır. Bu yüzden gıda işletmelerinde biyofilm oluşumunun engellenmesi ya da engellenemediği durumlarda da ortadan kaldırılması gerekmektedir. Son zamanlarda güncel çalışmalar biyofilmlerin endüstriyel ortamlardan giderilmesi veya oluşumunun engellenmesi için mevcut yöntem ve stratejilerin iyileştirilmesiyle birlikte daha etkili inhibitör ajanlar veya uzaklaştırma tekniklerinin geliştirilmesine odaklanmıştır. Biyofilmlerin kontrolünde son uygulamalar arasında soğuk atmosferik plazma, yüksek basınç, vurgulu ışık, elektrolize su, ozon, ultrason gibi yeşil teknolojiler ile bakteriyofaj ve bakteriyosin uygulamaları yer almaktadır. Biyofilm engel teknolojilerine bakıldığında bakterisidal yüzey teknolojileri ve nanoteknoloji gibi yeni teknikler üzerine güncel çalışmalar devam etmektedir. Bu çalışmada bakteriyel biyofilm oluşumu ve gelişimi, etkileyen faktörler, önlemeye yönelik stratejiler ile her şeye rağmen oluşumu engellenemeyen biyofilmlerin gıda güvenliği, tüketici sağlığı, ekipman ve yüzeylere zarar vermeyecek ileri tekniklerle en etkili şekilde giderilmesine yönelik uygulamalar derlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Yazarlar herhangi bir çıkar çatışması beyan etmemektedir.

Kaynakça

  1. Kanematsu H, Barry DM. (2020). Formation and Control of Biofilm in Various Environments. 1st edition, Springer, Singapore.
  2. Alvarez-Ordóñez A, Coughlan LM, Briandet R, Cotter PD. (2019). Annual Review of Food Science and Technology Biofilms in Food Processing Environments: Challenges and Opportunities. Annu Rev Food Sci Technol. 10: 173-195.
  3. Moser C, Jensen PØ, Thomsen K, et al. (2021). Immune Responses to Pseudomonas aeruginosa Biofilm Infections, Front Immunol. 12: 625597.
  4. Høiby N. (2017). A Short History of Microbial Biofilms and Biofilm İnfections. Apmis. 125(4): 272-275.
  5. Guzmá NI, Mctiernan C, Gonzalez-Gomez M, et al. (2021). Mimicking Biofilm Formation and Development: Recent Progress in Invitro and Invivo Biofilm Models. Iscience. 24(5): 102443.
  6. Galié S, García-Gutiérrez C, Miguélez EM, Villar CJ, Lombó F. (2018). Biofilms in the Food Industry: Health Aspects and Control Methods. Front Microbiol. 9: 898.
  7. Shineh G, Mobaraki M, Bappy MJP, Mills DK. (2023). Biofilm Formation, and Related Impacts on Healthcare, Food Processing and Packaging, Industrial Manufacturing, Marine Industries, and Sanitation–A Review. Appl Microbiol. 3(3): 629-665.
  8. Byun KH, Han SH, Choi MW, Kim BH, Ha SD. (2024). Efficacy of disinfectant and bacteriophage mixture against planktonic and biofilm state of Listeria monocytogenes to control in the food industry. Int J Food Microbiol. 413: 110587.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Veteriner Gıda Hijyeni ve Teknolojisi

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

17 Aralık 2024

Gönderilme Tarihi

1 Haziran 2024

Kabul Tarihi

17 Ekim 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 17 Sayı: Özel Sayı (1)

Kaynak Göster

APA
Kayaardı, S., Uyarcan, M., & Turan, H. (2024). Gıda Endüstrisinde Bakteriyel Biyofilm Oluşumu, Kontrolü ve Giderilmesine Yönelik Yeni Uygulamalar. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, 17(Özel Sayı (1), 63-69. https://doi.org/10.47027/duvetfd.1494192
AMA
1.Kayaardı S, Uyarcan M, Turan H. Gıda Endüstrisinde Bakteriyel Biyofilm Oluşumu, Kontrolü ve Giderilmesine Yönelik Yeni Uygulamalar. Dicle Üniv Vet Fak Derg. 2024;17(Özel Sayı (1):63-69. doi:10.47027/duvetfd.1494192
Chicago
Kayaardı, Semra, Müge Uyarcan, ve Havva Turan. 2024. “Gıda Endüstrisinde Bakteriyel Biyofilm Oluşumu, Kontrolü ve Giderilmesine Yönelik Yeni Uygulamalar”. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi 17 (Özel Sayı (1): 63-69. https://doi.org/10.47027/duvetfd.1494192.
EndNote
Kayaardı S, Uyarcan M, Turan H (01 Aralık 2024) Gıda Endüstrisinde Bakteriyel Biyofilm Oluşumu, Kontrolü ve Giderilmesine Yönelik Yeni Uygulamalar. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi 17 Özel Sayı (1) 63–69.
IEEE
[1]S. Kayaardı, M. Uyarcan, ve H. Turan, “Gıda Endüstrisinde Bakteriyel Biyofilm Oluşumu, Kontrolü ve Giderilmesine Yönelik Yeni Uygulamalar”, Dicle Üniv Vet Fak Derg, c. 17, sy Özel Sayı (1), ss. 63–69, Ara. 2024, doi: 10.47027/duvetfd.1494192.
ISNAD
Kayaardı, Semra - Uyarcan, Müge - Turan, Havva. “Gıda Endüstrisinde Bakteriyel Biyofilm Oluşumu, Kontrolü ve Giderilmesine Yönelik Yeni Uygulamalar”. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi 17/Özel Sayı (1) (01 Aralık 2024): 63-69. https://doi.org/10.47027/duvetfd.1494192.
JAMA
1.Kayaardı S, Uyarcan M, Turan H. Gıda Endüstrisinde Bakteriyel Biyofilm Oluşumu, Kontrolü ve Giderilmesine Yönelik Yeni Uygulamalar. Dicle Üniv Vet Fak Derg. 2024;17:63–69.
MLA
Kayaardı, Semra, vd. “Gıda Endüstrisinde Bakteriyel Biyofilm Oluşumu, Kontrolü ve Giderilmesine Yönelik Yeni Uygulamalar”. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, c. 17, sy Özel Sayı (1), Aralık 2024, ss. 63-69, doi:10.47027/duvetfd.1494192.
Vancouver
1.Semra Kayaardı, Müge Uyarcan, Havva Turan. Gıda Endüstrisinde Bakteriyel Biyofilm Oluşumu, Kontrolü ve Giderilmesine Yönelik Yeni Uygulamalar. Dicle Üniv Vet Fak Derg. 01 Aralık 2024;17(Özel Sayı (1):63-9. doi:10.47027/duvetfd.1494192