Üretken Yapay Zeka Politikası

Genel İlkeler
Ege Coğrafya Dergisi, üretken yapay zekâ (YZ) ve yapay zekâ destekli araçların bilimsel araştırma ve yayın süreçlerinde destekleyici amaçlarla kullanılabileceğini kabul etmektedir. Bununla birlikte, bilimsel çalışmanın özgünlüğü, doğruluğu, bütünlüğü ve etik sorumluluğu tamamen yazarlara aittir. Üretken yapay zekâ araçları, araştırmacının bilimsel muhakemesinin, akademik sorumluluğunun veya yazarlık yükümlülüklerinin yerine geçemez.
Dergi, üretken yapay zekâ kullanımında şeffaflık, hesap verebilirlik ve etik sorumluluk ilkelerini esas almaktadır. Yapay zekâ araçlarının kullanıldığı durumlarda, kullanımın niteliği ve kapsamı açık biçimde beyan edilmelidir.

Üretken yapay zekâ araçları aşağıdaki amaçlarla kullanılabilir:
Dil bilgisi, yazım ve imla denetimi,
Akademik anlatımın geliştirilmesi,
Çeviri ve dil düzenlemesi,
Metnin biçimsel düzenlenmesi,
Programlama kodlarının açıklanması veya teknik düzenlenmesi,
Şekil, tablo veya görsellerin teknik düzenlemeleri (bilimsel içeriği değiştirmemek koşuluyla).
Bu tür kullanımlar, çalışmanın bilimsel içeriğini veya araştırmanın özgün katkısını değiştirmemeli ve gerektiğinde yazar tarafından beyan edilmelidir.

Üretken yapay zekâ araçları;
araştırma probleminin veya araştırma sorularının oluşturulması,
bilimsel hipotez geliştirilmesi,
veri uydurulması, değiştirilmesi veya manipüle edilmesi,
bilimsel analizlerin gerçekleştirilmesi veya sonuçlarının oluşturulması,
araştırma bulgularının yorumlanması,
bilimsel sonuç ve tartışma bölümlerinin özgün içerik olarak oluşturulması,
var olmayan kaynakların oluşturulması veya yanlış kaynak gösterimi
amacıyla kullanılamaz.
Yapay zekâ tarafından üretilen hiçbir içerik, yazar tarafından doğrulanmadan bilimsel çalışmada kullanılamaz.

Üretken yapay zekâ araçlarının önerdiği tüm kaynakların doğruluğu, erişilebilirliği ve bibliyografik bilgileri yazarlar tarafından kontrol edilmelidir. Yanlış, eksik veya gerçekte bulunmayan kaynakların kullanılması tamamen yazarların sorumluluğundadır.

Üretken yapay zekâ ile oluşturulan görseller, haritalar, uydu görüntüleri veya benzeri içerikler, gerçek araştırma verisi olarak sunulamaz.
Bilimsel veriye dayanmayan ve yalnızca açıklayıcı veya temsili amaçla oluşturulan yapay zekâ görselleri kullanılması halinde, bu durum şekil açıklamasında ve makalenin ilgili beyan bölümünde açıkça belirtilmelidir.

Üretken yapay zekâ araçlarından yararlanılan çalışmalarda yazarlar, derginin Yapay Zekâ Kullanım Beyanı Formunu doldurmakla yükümlüdür.
Beyanda en az aşağıdaki bilgiler yer almalıdır:
kullanılan yapay zekâ aracının adı,
kullanım amacı,
hangi aşamada kullanıldığı,
bilimsel içeriğin ve nihai metnin tamamen yazar(lar) tarafından gözden geçirilerek onaylandığı.
Üretken yapay zekâ araçları yazar olarak gösterilemez ve yazarlık ölçütlerini karşılamaz.

2. Hakemlere Yönelik Politika

Hakemler, değerlendirmek üzere kendilerine gönderilen makaleleri veya bu makalelere ait herhangi bir bölümü, gizlilik yükümlülüğü nedeniyle üretken yapay zekâ araçlarına yükleyemez.
Hakem değerlendirme raporları, hakemin kendi bilimsel değerlendirmesini yansıtmalıdır. Üretken yapay zekâ araçları hakem raporunun yerine kullanılamaz.
Hakemler, değerlendirdikleri çalışmada etik ilkelere aykırı olabilecek yapay zekâ kullanımına ilişkin makul bir şüphe oluşması durumunda bunu editöre bildirmelidir.

Editörler ve alan editörleri, değerlendirme sürecindeki makaleleri veya bu makalelere ait içerikleri üretken yapay zekâ sistemlerine yükleyemez.
Editoryal kararlar yalnızca editörlerin bilimsel değerlendirmesi doğrultusunda verilir. Üretken yapay zekâ araçları editoryal karar verici olarak kullanılamaz.
Editörler, gerekli gördüklerinde yapay zekâ kullanımına ilişkin ek açıklama, belge veya beyan talep edebilir.

Üretken yapay zekâ kullanımının beyan edilmemesi, bilimsel içeriğin yapay zekâ tarafından üretilmiş olmasının gizlenmesi, yapay zekâ ile üretilen verilerin gerçek araştırma verisi gibi sunulması veya yapay zekâ kaynaklı yanlış bilgilerin kasıtlı olarak kullanılması etik ihlal olarak değerlendirilir.
Bu tür durumların tespiti halinde editör, çalışmanın değerlendirme sürecini durdurabilir, makaleyi reddedebilir veya yayımlanmış çalışmalarda düzeltme, geri çekme ya da ilgili etik süreçleri başlatabilir.

Bu politika, üretken yapay zekâ teknolojilerindeki gelişmeler ve uluslararası bilimsel yayıncılık standartları doğrultusunda gerektiğinde güncellenebilir.
Politikanın uygulanmasına ilişkin nihai değerlendirme ve karar yetkisi Ege Coğrafya Dergisi Editörlüğüne aittir.
Yapay Zeka Kullanım Beyan Formu için tıklayınız

Son Güncelleme Zamanı: 14 Temmuz 2026