Etik İlkeler ve Yayın Politikası

Ege Coğrafya Dergisi’nde yayınlanan çalışmaların tarafsız ve etik olması amacıyla editörler kurulu tarafından etik politikalar geliştirilmiştir.
Bu politikalar yazarlar, editörler ve hakemler ile ilgili süreçleri kapsamaktadır.
Ege Coğrafya Dergisi’nde yer alan etik görev ve sorumluluklar, ulusal ve uluslararası alanlarda taranan dergilerin yayın politikaları ile açık erişim olarak Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından yayınlanan rehberler ve politikalar dikkate alınarak hazırlanmıştır.

ETİK KURUL BELGESİ:
Etik kurul izni gerektiren makalelerin yayın başvurusu için, Etik kurul belgesinin sunulması zorunludur.
Etik Kurul izni gerektiren araştırmalar aşağıdaki gibidir.

Anket, mülakat, odak grup çalışması, gözlem, deney, görüşme teknikleri kullanılarak katılımcılardan veri toplanmasını gerektiren nitel ya da nicel yaklaşımlarla yürütülen her türlü araştırmalar
İnsan ve hayvanların (materyal/veriler dahil) deneysel ya da diğer bilimsel amaçlarla kullanılması,
İnsanlar üzerinde yapılan klinik araştırmalar,
Hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalar,
Kişisel verilerin korunması kanunu gereğince retrospektif çalışmalar,

Ayrıca;

Olgu sunumlarında “Aydınlatılmış onam formu”nun alındığının belirtilmesi,
Başkalarına ait ölçek, anket, fotoğrafların kullanımı için sahiplerinden izin alınması ve belirtilmesi,
Kullanılan fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine uyulduğunun belirtilmesi

Yazarların Etik Sorumlulukları
1. Yazarlar, üretken yapay zekâ ve yapay zekâ destekli araçların kullanımında derginin Üretken Yapay Zekâ Politikası hükümlerine uymakla yükümlüdür.
2. Araştırmacıların gönderdikleri makaleler özgün olmalı; yöntem ve bulgular doğru bir şekilde bildirilmelidir.
3. Tüm yazarlar, araştırmanın sonuçlarını veya bilimsel değerlendirmeyi etkileyebilme potansiyeli olan finansal ilişkileri veya tüm finansal destekleri, çıkar çatışması ve çıkar rekabetini beyan etmelidirler.
4. Yazarlar, yazılarının hazırlanmasında, derginin yazım kurallarına uymalıdır.
5. Yazar(lar), yayınların içeriği açısından ortak sorumludurlar. Ancak, yazarlar araştırmanın sadece belirli yönleri için sorumluluk alırsa, bu yayında belirtilmelidir.
6. Çalışmanın içeriğine katkı sağlamayan kişiler, yazar olarak belirtilmemelidir. Yazarlık için yeterli ölçütleri karşılamayan ancak çalışmaya katkısı olan tüm bireyler “teşekkür/bilgiler” kısmında sıralanmalıdır.
7. Tüm yazarlar, makaledeki yazar listesini ve yazar sıralamasını kabul etmiş olmalıdır. Sorumlu yazar, tüm yazarların çalışmanın nihai hâlini ve yayımlanmasını onayladığını teyit etmekle yükümlüdür. Telif Hakkı ve Yayın Lisansı Beyan Formu, yayın öncesinde sorumlu yazar tarafından tüm yazarların bilgisi ve onayı dâhilinde imzalanır
8. Tüm yazarlar, yazar listesini, sıralamasını kabul etmek ve telif hakkı devri formunda imzalı olarak belirtmek zorundadırlar.
9. Yazar listesindeki herhangi bir değişiklik, listeden çıkarılmış olanlar da dahil olmak üzere, tüm yazarlar tarafından onaylanmalıdır.
10. Sorumlu yazar, editör ile diğer yazarlar arasında bir iletişim noktası olarak hareket etmeli ve ortak yazarları bilgilendirmeli ve yayın hakkında önemli kararlara dahil etmelidir.
11. Yazar(lar)ın yararlandıkları bütün çalışmalara eksiksiz ve doğru bir biçimde atıfta bulunmaları ve/veya alıntı yapmaları gerekmektedir.
12. Yazarlar, alıntılanan çalışmayı okumadılarsa, diğer yayınlardan alıntılar kopyalamamalıdırlar.
13. Diğer araştırmacıların yayınlarından doğrudan alınan orijinal ifadeler, uygun alıntılarla birlikte tırnak işaretleri içinde görünmelidir.
14. Dergiye gönderilen yazılar başka yerde yayınlanmamış ve aynı anda sunulmamış olmalıdır.
15. Araştırmacılar sonuçlarını dürüst, sahtecilik veya uygunsuz veri manipülasyonu olmadan sunmalıdırlar.
16. Yazarlar, gönderilen eserin orijinal olması ve herhangi bir dilde başka bir yerde yayınlanmama koşullarına uymalıdır.
17. Telif hakkı materyali (örneğin tablolar, şekiller, fotoğraflar, haritalar veya kapsamlı alıntılar) yalnızca uygun izin ve onay ile kullanılmalıdır.
18. Görüntüler, dosyalar, şekiller ve tablolar, orijinal veya mevcut bulgulardan yanıltıcı bir şekilde değiştirilmemelidir.
19. Yazarlar, insan görüntüleri için ilgili kişilerden izin almalıdır. Bu izin, çalışmanın hangi dergide yayınlanacağını katılımcılara bildirmelidir.
20. Doğrudan ve dolaylı mali destek dahil olmak üzere tüm araştırma fonu kaynakları, ekipman veya materyal tedariki ve diğer destek açıklanmalıdır.
21. Yazar(lar) gönderilen, kabul edilen veya yayınlanan bir çalışmada bir hata bulmuşsa, editörü uyarmalıdır. Yazarlar düzeltmeler veya geri çekme konusunda gerektiğinde editörler ile işbirliği yapmalıdır.
22. Yazarlar hakemlerin yorumlarına profesyonel ve zamanında cevap vermelidir.
23. Yazarlar çalışmayı gözden geçirmek amacıyla geri çekerlerse ya da şartlı kabul aldıktan sonra hakem yorumlarına yanıt vermemeyi seçerse editöre bilgi vermelidir.

Editörlerin Etik Görev ve Sorumlulukları

Editörler, dergiye gönderilen tüm makalelerin adil, tarafsız ve bilimsel ölçütlere dayalı bir değerlendirme sürecinden geçirilmesini sağlamalıdır. Editöryal değerlendirmeler; yazar(lar)ın ırkı, etnik kökeni, dini veya inancı, cinsiyeti, akademik kıdemi, kurumsal bağlantısı ya da bilimsel değerlendirmeyle ilgisi bulunmayan diğer kişisel özelliklerinden bağımsız olarak yürütülmelidir.
Editörler, yazarlar, hakemler ve editörler açısından ortaya çıkabilecek çıkar çatışmalarının beyan edilmesini ve uygun biçimde yönetilmesini sağlamalıdır.
Editörler, çift kör hakemlik ilkesi doğrultusunda hakemlerin kimliklerinin gizliliğini korumalı ve değerlendirme sürecine ilişkin gizli bilgilerin yetkisiz kişilerle paylaşılmamasını sağlamalıdır.
Editörler, makalenin konusu ve bilim alanı açısından yeterli uzmanlığa sahip hakemleri seçmeli ve yazarlarla çıkar çatışması bulunan kişileri hakem olarak görevlendirmemelidir.
Editörler, hakemlerin atanmasından ve editöryal değerlendirme sürecinin yürütülmesinden sorumludur. Makalelerin yayımlanmasına ilişkin nihai karar, hakem değerlendirmeleri ile çalışmanın bilimsel niteliği, özgünlüğü ve derginin amaç ve kapsamına uygunluğu dikkate alınarak editöryal bağımsızlık ilkesi çerçevesinde verilir.
Editörlük, gerektiğinde benzerlik tespit yazılımlarından yararlanarak gönderilen çalışmaların özgünlük ve yayın etiği açısından incelenmesini sağlayabilir.
Editörler, okuyucular, hakemler veya diğer editörler tarafından ortaya atılan her türlü iddia veya şüphe ya da yayın suistimali şüphesine cevap vermelidir.
Editörler gönderilen makalelerdeki İnsan görüntüleri için, yazarların yayın amacıyla açık bir şekilde onay almasını şart koşmalıdır. Bu izin, çalışmanın hangi dergide yayınlanacağını katılımcılara bildirmelidir.
Editörler tüm hakem yorumlarını bütünüyle iletmelidir. Bununla birlikte, istisnai durumlarda, örneğin, hakaret veya rahatsız edici ifadeler içeriyorsa, bir incelemenin bölümlerini hariç tutmak gerekli olabilir. Ancak, bu tür editoryal takdir yetkisinin uygunsuz yorumları bastırmak için uygunsuz bir şekilde kullanılmaması önemlidir.
Editörler, derginin içeriğine veya yayın politikasına uygun olmayan bir makaleyi, hakem değerlendirme sürecine almadan reddedebilir. Bu karar adil ve tarafsız bir şekilde yapılmalıdır.
Uygun nedenlerle yazarlıkta değişiklikler olduğunda, editörler tüm yazarların (bir yazar listesinden isimleri çıkarılmış olanlar da dahil olmak üzere) bu değişimin yazılı olarak kabul edilmesini şart koşmalıdır.
Yayınlanmış çalışmalardaki hatalar, okuyucular, yazarlar veya editörler tarafından işaret edildiğinde, bir düzeltme mümkün olan en kısa zamanda yayınlanmalıdır.
Editörlerden gelen yazışmalar genellikle ilgili yazar ile yapılır. Editörler Tüm yazarların yayından haberdar olmasını sağlamak ve yayının onaylanmasını sağlamak için ilk gönderimde ve son kabul aşamasında tüm yazarlarla iletişim kurar.
Editöryal Çıkar Çatışmaları: Editörler, değerlendirdikleri bir çalışma ile ilgili kişisel, akademik, mesleki, kurumsal veya mali nitelikte bir çıkar çatışması bulunması hâlinde bu durumu beyan etmeli ve söz konusu makalenin editöryal sürecinden çekilmelidir. Böyle bir durumda makalenin değerlendirme ve karar süreci, çıkar çatışması bulunmayan başka bir editör tarafından bağımsız olarak yürütülür. Editöryal kararlar yalnızca çalışmanın bilimsel niteliği, özgünlüğü, derginin amaç ve kapsamına uygunluğu ve hakem değerlendirmeleri temelinde alınır.
Editör ve Yayın Kurulu Üyelerinin Makaleleri: Ege Coğrafya Dergisi editörleri ve Yayın Kurulu üyeleri dergiye makale gönderebilir.
Ancak bu kişilerin yazar veya ortak yazar olduğu çalışmalar, diğer makalelerle aynı editöryal ve hakem değerlendirme ölçütlerine tabi tutulur.
Makalenin yazarları arasında derginin Baş Editörü, editörlerinden veya Yayın Kurulu üyelerinden birinin bulunması hâlinde ilgili kişi makalenin değerlendirme sürecinin hiçbir aşamasına katılamaz; hakem seçimi, hakem yazışmaları ve editöryal karar süreçlerinde görev alamaz. Değerlendirme süreci, yazarlarla çıkar çatışması bulunmayan bağımsız bir editör tarafından yürütülür. İlgili editör veya kurul üyesinin editöryal konumu, makalenin değerlendirilmesinde herhangi bir ayrıcalık sağlamaz.
Editöryal Bağımsızlık: Editöryal kararlar; yazarların kurumsal bağlantılarından, akademik konumlarından veya dergi ya da yayıncı ile ilişkilerinden bağımsız olarak alınır. Derginin sahibi, yayıncısı, editörleri veya diğer kurumsal organları bilimsel değerlendirme ve hakemlik sürecinin bağımsızlığını zedeleyecek biçimde editöryal kararlara müdahale edemez.
Düzeltme, Geri Çekme ve Yayın Sonrası İşlemler: Ege Coğrafya Dergisi, yayımlanmış bilimsel kayıtların doğruluğunun ve güvenilirliğinin korunmasını temel editöryal sorumluluklarından biri olarak kabul eder. Yayımlanmış bir makalede hata, yanıltıcı bilgi, araştırma veya yayın etiği ihlali ya da çalışmanın güvenilirliğini etkileyebilecek başka bir sorun tespit edilmesi hâlinde konu editörlük tarafından incelenir.
Düzeltme (Correction): Makalenin temel bulgularını ve genel bilimsel bütünlüğünü geçersiz kılmayan ancak bilimsel kaydın doğruluğu açısından düzeltilmesi gereken önemli bir hata tespit edilmesi durumunda düzeltme yayımlanabilir. Düzeltme, ilgili makaleyle açık biçimde ilişkilendirilir.
Geri Çekme (Retraction): Bulguların güvenilir olmadığını gösteren ciddi hata, veri uydurma veya tahrif etme, intihal, mükerrer yayın, etik açıdan uygun olmayan araştırma veya benzeri ciddi durumların tespit edilmesi hâlinde makale geri çekilebilir. Geri çekme kararı ve gerekçesi kamuya açık biçimde yayımlanır ve geri çekilen makale açıkça işaretlenir. Geri çekilen makalenin bibliyografik kaydı bilimsel yayın geçmişinin korunması amacıyla erişilebilir tutulur.
Şikâyet ve İtirazlar: Ege Coğrafya Dergisi; yazarların, hakemlerin ve okuyucuların derginin editöryal süreçleri, kararları, editörleri, hakemleri veya yayın politikalarının uygulanmasına ilişkin şikâyet ve itirazlarını değerlendirme hakkını kabul eder.
Editöryal karara itiraz: Yazarlar, bir makale hakkında verilen editöryal karara bilimsel gerekçelerini açıkça belirterek itiraz edebilir. İtirazın, yalnızca kararın yeniden değerlendirilmesi talebinden ibaret olmayıp somut bilimsel veya usule ilişkin gerekçelere dayanması beklenir. İtiraz, mümkün olduğunca ilk kararı veren editörden bağımsız olarak değerlendirilir. İtiraz sonucunda verilen karar yazara gerekçesiyle bildirilir.
Şikâyetler: Editöryal süreç, hakemlik, yayın etiği, çıkar çatışması, gizlilik veya derginin uygulamalarıyla ilgili şikâyetler Editörlüğe iletilebilir. Şikâyetler tarafsızlık, gizlilik ve adil değerlendirme ilkeleri doğrultusunda incelenir. Şikâyetin doğrudan Baş Editörle ilgili olması veya Baş Editörün çıkar çatışması içinde bulunması hâlinde değerlendirme, konuya ilişkin çıkar çatışması bulunmayan bağımsız bir editör veya yetkili kurul tarafından yürütülür.

Dergi, şikâyet ve itirazları mümkün olan en kısa sürede, taraflara kendilerini açıklama fırsatı tanıyan adil ve tarafsız bir süreç içerisinde sonuçlandırmayı amaçlar. Gerektiğinde değerlendirme sürecinde COPE tarafından yayımlanan güncel rehber ve akış şemalarından yararlanılır.

Hakemlerin Etik Sorumlulukları

Hakemler, yalnızca uzmanlık alanlarıyla ilgili ve bilimsel açıdan değerlendirme yeterliliğine sahip oldukları çalışmalar için hakemlik görevini kabul etmelidir.
Hakemler, değerlendirmeyi derginin belirlediği süre içinde tamamlamalıdır. Değerlendirmeyi süresi içinde tamamlayamayacağını veya çalışmayı değerlendirmek için yeterli uzmanlığa sahip olmadığını düşünen hakem, Editörlüğü gecikmeden bilgilendirmeli ve hakemlik görevini kabul etmemeli ya da görevin başka bir hakeme verilmesini talep etmelidir.
Hakemler, tarafsızlık ve gizlilik içerisinde değerlendirme yapmalıdırlar. İncelenmek üzere alınan tüm yazılar gizli belgeler olarak ele alınmalı, editör tarafından yetkilendirilmedikçe başkalarına gösterilmemeli veya başkalarıyla tartışılmamalıdır.
Hakemler değerlendirmelerini tarafsız, nesnel ve bilimsel ölçütlere dayalı olarak yürütmelidir. Değerlendirme yalnızca çalışmanın bilimsel içeriğine ilişkin olmalı; yazarların dini veya inancı, ırkı, etnik kökeni, cinsiyeti, siyasi görüşü, akademik kıdemi, kurumsal bağlantısı veya bilimsel değerlendirmeyle ilgisi bulunmayan diğer kişisel özellikleri değerlendirmeyi etkilememelidir. Hakem görüşleri açık, gerekçeli, yapıcı ve akademik nezaket kurallarına uygun biçimde ifade edilmelidir.
Hakemler, makalenin yazarları, ilgili kurumlar veya çalışma ile kişisel, akademik, mesleki, kurumsal ya da mali nitelikte bir çıkar çatışması bulunduğunu düşündükleri durumlarda Editörlüğü bilgilendirmeli ve değerlendirme görevini kabul etmemeli; çatışmanın değerlendirme başladıktan sonra fark edilmesi hâlinde durum derhal Editörlüğe bildirilmelidir.
Hakemler, değerlendirme sürecinde üretken yapay zekâ ve yapay zekâ destekli araçların kullanımına ilişkin olarak derginin Üretken Yapay Zekâ Politikası hükümlerine uymalıdır. Hakemler, değerlendirilmek üzere kendilerine gönderilen makaleleri veya bunlara ilişkin gizli bilgi ve belgeleri kamuya açık yapay zekâ araçlarına ya da verileri üçüncü taraflarla paylaşabilecek sistemlere yüklememelidir.

Yayın Politikası

Ege Coğrafya Dergisi, bilimsel yayıncılıkta akademik kalite, tarafsızlık, şeffaflık ve etik ilkelere bağlılığı temel editoryal ilkeleri olarak benimsemektedir. Derginin editoryal süreci; yalnızca bilimsel niteliği yüksek, özgün katkı sunan ve coğrafya disiplinine değer katan araştırmaların yayımlanmasını sağlamayı amaçlamaktadır.

Editoryal Politika

Dergiye gönderilen tüm çalışmalar, öncelikle Baş Editör tarafından şekil, kapsam ve temel yayın koşulları bakımından incelenir.
Ön incelemeyi geçen çalışmalar, ilgili bilim alanına göre Alan Editörüne yönlendirilir.
Alan Editörü tarafından gerçekleştirilen editoryal ön değerlendirmede aşağıdaki hususlar dikkate alınır:

Çalışmanın derginin amaç ve kapsamına uygunluğu,
Araştırma probleminin ve amacının açık biçimde ortaya konulması,
Çalışmanın literatüre özgün ve anlamlı katkı potansiyeli,
Kuramsal çerçevenin ve literatür kullanımının yeterliliği,
Araştırma yönteminin bilimsel açıdan uygunluğu,
Veri ve analiz sürecinin araştırma amacını desteklemesi,
Bilimsel yazım kurallarına uygunluk,
Yayın etiği ilkelerine uyum.

Editoryal ön değerlendirme sonucunda derginin amaç ve kapsamına, yayın politikalarına veya bilimsel kalite ölçütlerine uygun olmadığı değerlendirilen çalışmalar, hakem değerlendirmesine gönderilmeden editöryal kararla reddedilebilir.
Bu uygulama, hakem değerlendirme sürecinin etkinliğini artırmayı, hakem iş yükünü azaltmayı ve derginin bilimsel niteliğini korumayı amaçlamaktadır.

Son Güncelleme Zamanı: 24 September 2026