Afyonkarahisar Bölgesi Mermer Parça Atıklarının Beton Agregası Olarak Değerlendirilebilirliğinin Araştırılması

Öz

Bu çalışmada, Afyonkarahisar organize sanayi bölgesinden temin edilen parça mermer atıklarının “TS 706 EN 12620 + A1 “Beton Agregaları” standardına uygunluğu araştırılmıştır. Atık sahasından alınan parça numuneler standartlarda belirtilen boyutlara getirilerek fiziksel, kimyasal ve yaşlandırma testlere tabi tutuldular. Yapılan testler sonucunda mermer parça atıklarından elde edilen agregaların “TS 706 EN 12620 + A1 “Beton Agregaları” standartlarında aranan alt ve üst sınırlar içinde olduğu ve atıklardan elde edilen agregaların hazır betonda beton agregası olarak kullanılabileceği sonucuna varılmıştır.Bu çalışmada, Afyonkarahisar organize sanayi bölgesinden temin edilen parça mermer atıklarının “TS 706 EN 12620 + A1 “Beton Agregaları” standardına uygunluğu araştırılmıştır. Atık sahasından alınan parça numuneler standartlarda belirtilen boyutlara getirilerek fiziksel, kimyasal ve yaşlandırma testlere tabi tutuldular. Yapılan testler sonucunda mermer parça atıklarından elde edilen agregaların “TS 706 EN 12620 + A1 “Beton Agregaları” standartlarında aranan alt ve üst sınırlar içinde olduğu ve atıklardan elde edilen agregaların hazır betonda beton agregası olarak kullanılabileceği sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Mermer atıkları,geridönüşüm,agrega,beton

Kaynakça

1. [1] TS 706 EN 12620+A1, “Beton agregaları”, Türk Standartları Enstitüsü, Ankara, 2009.
2. [2] Karaca, Z., Öztank, N., Gökçe, M.V., Elçi, H. ve Pekin, A., Mimaride Taş Kaplamaların Kullanım Ömrünü Etkileyen Faktörler, 8. Uluslararası Mermer ve Doğaltaş Kongrsi “MERSEM 2012”, 721-726, 2012, Afyonkarahisar, Türkiye.
3. [3] Ceylan, H. ve Mança, S., “Mermer Parça Atıklarının Beton Agregası Olarak Değerlendirilmesi”, Süleyman Demirel Üniversitesi Teknik Bilimler Dergisi, 2013, 3(2), 21- 25.
4. [4] Ersoy, B., Sayın, Z. E., Arsoy, Z., Sayın Ü., “Yeterince Farkında Olamadığımız Atıl Kaynağımız: Doğaltaş Ocak ve Fabrika Atıkları”, Maden Ocak Teknolojileri, 2015, 27, 92- 100.
5. [5] Arsoy, Z., Ersoy., B., Sert, M., Çiftçi, H., Çelik, M.Y., Evcin, A. ve Yentürk, F., Afyonkarahisar Organize Sanayii Bölgesi Mermer Atıklarının Beton Agregası Olarak Dayanım Özelliklerinin Belirlenmesi, Internatıonal Engıneerıng And Technology Symposıum, 03–05 Mayıs 2018, 1020-1025, Batman, Türkiye.
6. [6] Öztürk Ö., Çelikkol M., Erkan, M.,” Türkiye Agrega Sektör Raporu”, Hazır Beton Dergisi, Kasım-Aralık2007, 100, 52-56.
7. [7] Uğur İ. ve Gündüz, L., ”Mermer Atıklarının Değerlendirilebilirliği”, Türkiye I. Mermer Sempozyumu Kitabı, 1995, 61–67, Ankara.
8. [8] Yıldız Ö., Eskikaya Ş. ”Afyon Mermeri Toz Atıklarının Değerlendirilmesi”, Türkiye I. Mermer Sempozyumu Kitabı, 1995, 45–52.

9. [9] Özkan C., ”Mermer Tozları-Kırka Boraks Atıklarından Kaliteli Yapı Malzemesi Üretiminin Araştırılması”, Doğal Yapı ve Kaplama Taşı Mermer Teknolojisi Dergisi, 1996, Sayı: (3), 15-18.
10. [10] Tosun İ.Y., ”Mermer Toz Atıklarının Temizlenmesi”, Doğal Yapı ve Kaplama Taşı Mermer Teknolojisi Dergisi, 1996, Sayı: 1, 15–18.
11. [11] Büyüksağiş İ.S., “Mermer İşleme Tesisleri Atık Sularının Arıtım Yöntemleri ve Ekonomikliklerinin İncelenmesi”, Türkiye I. Mermer Sempozyumu Kitabı, 1995, 69–76,
12. [12] Gündüz, L., ”Mermer Atık Değerlendirme”, Türkiye Taş Dünyası, Sayı: 1, Eylül-Ekim 1998, sf. 94–97.
13. [13] Ceylan H., “Mermer Fabrikalarındaki Mermer Toz Atıklarının Ekonomik Olarak Değerlendirilmesi”, Yüksek Lisans Tezi, Maden Mühendisliği Anabilim Dalı, 2000, Isparta.
14. [14] Ceylan H., Saraç S., Özkahraman T., “Mermer Toz Atıklarının Derz Dolgu malzemesi (Fuga) Üretiminde Kullanılabilirliğinin Araştırılması”, Türkiye III. Mermer Sempozyumu (Mersem 2001) Bildiriler Kitabı, 3-5 Mayıs 2001, Afyonkarahisar.
15. [15] Ünal O., Kibici Y., ”Mermer Tozu Atıklarının Beton Üretiminde Kullanılmasının Araştırılması”, Türkiye III. Mermer Sempozyumu (Mersem 2001) Bildiriler Kitabı, 3-5 Mayıs 2001, Afyonkarahisar.
16. [16] Zorluer İ., Usta M., “Zeminlerin Atık Mermer Tozu İle İyileştirilmesi”, Türkiye IV. Mermer Sempozyumu (Mersem-2003) Bildiriler Kitabı, 18-19 Aralık 2003.
17. [17] Demir İ., Başpınar M.S., ”Mermer Tozu Atıklarının (Havuz Çözeltisi) Hafif Yapı Blokları Üretiminde Kullanılması”, Türkiye IV. Mermer Sempozyum (Mersem 2003) Bildiriler Kitabı, 18-19 Aralık 2003.
18. [18] Akbulut H., ve Gürer C., “Atık Mermerlerin Asfalt Kaplamalarda Agrega Olarak Değerlendirilmesi”, İMO Teknik Dergi, 2006, 3943– 3960, Yazı 261, Afyonkarahisar.
19. [19] Yıldız H.A.() ”Mermer Toz Atıklarının Yol İnşaatında Değerlendirilmesi”, Doktora Tezi, İnşaat Mühendisliği Anabilim Dalı, 2008, Isparta.
20. [20] Topçu B.İ., Uygunoğlu T., ”Mermer Agregası ve Uçucu Külün Kilit Parke Taşı Üretiminde Kullanılması”, Beton Fabrikasyon, Nisan, 2001, Sayı: 98.
21. [21] Gencel O., Özel C., Köksal F., Erdoğmuş E., Barrera G. M., Brostow W. “ Properties of Concrete Paving Blocks Made with Waste Marble”, Journal of Cleaner Production, 2012, 21, 62-70.
22. [22] Binici H., Shah T., Aksoğan O., Kaplan H., “Durability of Concrete Made with Grorite and Marble as Recyle Aggregates”, Journal of Materials Processing Technology, 2008, 208, 299-308. [23] Ceylan H. ve Mança, S., “Mermer Parça Atıklarının Beton Agregası Olarak Değerlendirilmesi” Teknik Bilimler Dergisi 2013, 3 (2) 21-25.
23. [24] Elçi, H., Türk, N., İşintek, İ.,. Limestone dimension stone quarry waste properties for concrete in Western Turkey. Arabian Journal of Geosciences, 2015.
24. [25] Adom-Asamoah, M., Afrifa, R. O., A study of concrete properties using phyllite as coarse aggregates. Materials and Design, 2010, 31, 4561–4566.
25. [26] Çobanoğlu, İ., Çelik, S.B., Çam, O., Etiz, H. ve Kurşun. M., Denizli Bölgesi Traverten Artıklarının Beton Agregası Olarak Kullanılabilirliğinin İncelenmesi, Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 2014, Cilt 20, Sayı 3, 92-99.
26. [27] TS 707, Türk Standartları, “Beton agregalarında numune alma ve deney numunesi hazırlama yöntemi”, Türk Standartları Enstitüsü, Ankara, 1980.
27. [28] TS EN 932‐2, “Agregaların genel özellikleri için deneyler Bölüm 2: laboratuvar numunelerin azaltılması metodu”, Türk Standartları Enstitüsü, Ankara, 1999.
28. [29] TS EN 932-3, “Agregaların Genel Özellikleri için Deneyler – Basitleştirilmiş Petrografik Tanımlama İçin İşlem ve Terminoloji”, Türk Standartları Enstitüsü, Ankara, 1999.
29. [30] TS EN 15309:2008 “X Işını Floresans Yöntemiyle Elementel Bileşimin Tayini” Türk Standartları Enstitüsü, Ankara, 2008.
30. [31] ASTM D 550 – 06, Standard Test Method For Specific Gravity Of Soil Solids by Gas Pycnometer, USA, 2009.
31. [32] TS EN 933 - 3, “Agregaların geometrik özellikleri için deneyler - Bölüm 3: Tane şekli tayini - Yassılık endeksi” Türk Standartları Enstitüsü, Ankara, 2012.
32. [33] TS EN 933 - 4, “Agregaların geometrik özellikleri için deneyler - Bölüm 4: Tane şeklinin tayini - Şekil endeksi” Türk Standartları Enstitüsü, Ankara, 2009.
33. [34] TS EN 933 – 9 + A1, “Agregaların geometrik özellikleri için deneyler - Bölüm 9: İnce malzeme tayini - Metilen mavisi deneyi” Türk Standartları Enstitüsü, Ankara, 2013.
34. [35] TS EN 933 – 8:2012 + A1, “Agregaların geometrik özellikleri için deneyler - Bölüm 8: İnce tanelerin tayini- Kum eşdeğeri tayini” Türk Standartları Enstitüsü, Ankara, 2015.
35. [36] TS EN 1097-2, Agregaların Mekanik ve Fiziksel Özellikleri İçin Deneyler-Parçalanma Direncinin Tayini için Metotlar, Türk Standartları Enstitüsü, Ankara, 2000.
36. [37] TS EN 1097-9, Agregaların Mekanik ve Fiziksel Özellikleri için Deneyler – Çivili Lastiklerden Kaynaklanan Aşınmaya Karşı Direncin Tayini (Nordik), Türk Standartları Enstitüsü, Ankara, 2001.
37. [38] TS EN 1097-1, Agregaların mekanik ve fiziksel özellikleri için deneyler- Aşınma direncinin tayini (Mikro-Deval), Türk Standartları Enstitüsü, Ankara, 2011.
38. [39] Postacıoğlu, B., Beton, Bağlayıcı Maddeler, Agregalar, Beton, Cilt 2, Teknik Kitaplar Yayınevi, 1987, İstanbul, 404 s.
39. [40] Higgs, N.B., “Preliminary Studies of Methylen Blue Adsorption As a Method of Evaluating Degradable Smectite-Bearing Concrete Aggregate Sands”, Cement and Concrete Research, 1986, Vol. 16, pp. 525-534,.
40. [41] Yitik, H. “İnce Tanelerdeki Kil İçeriğinin Metilen Mavisi Deneyi ile Belirlenmesi”, Osmangazi Üniversitesi Yüksek Lisans Tezi, Eskişehir, 2006.
41. [42] Özbek, H. ve Açık, H., İnce Agregalarda Yapılan Metilen Mavisi ve Kum Eşdeğerliği Deney Sonuçlarının Beton Özelliklerine ve Maliyetine Etkisi, Hazır Beton Dergisi, Eylül – Ekim 2012, 84-92.