Araştırma Makalesi

İdeolojinin Coğrafi Tezahürü: Ērān Ud Anērān

Cilt: 36 Sayı: 2 30 Aralık 2021
PDF İndir
TR EN

İdeolojinin Coğrafi Tezahürü: Ērān Ud Anērān

Öz

Bu çalışmada, Sasani imparatorluk ideolojisi ve propagandası ile imparatorluğun merkezi coğrafyası arasında kurgulanan bağ tarif edilmekte ve bunun devlet sistemi kurgusunda dönüşüm ve sürekliliğe ne ölçüde etki ettiği ve bu dinamik sürecin hangi argümanlarla beslendiği ele alınmaktadır. Sasani imparatorluğu sadece rakiplerine karşı değil aynı zamanda kendi tebaasından farklı dini ve etnik zümrelerin aleyhine de ideolojik bir yaklaşım benimsemişti. Önce siyasi ve askeri kazanımlar elde ederek İran’da yegâne güç oldular daha sonra bu kazanımları din, tarih ve gelenekle takviye ettiler. Hem hanedanın kendisi hem de hanedanın hükmettiği coğrafya dini ve kültürel olarak kutsandı ve bunlardan birinin varlığı diğerinin mevcudiyetine zorunlu olarak bağlandı. Böylece Ērān, Ērānšahr ve Ērān ud anērān kavramları kurulan sistemin adı ve temsili oldu. Bu çalışmada Ērān kavramının ilk defa ne zaman kullanıldığıyla ilgili yeni bir öneri getirilmekte ve Ērānšahr “İran imparatorluğu” ve Ērān ud anērān “İraniler ve gayr-ı İraniler” gibi coğrafi ve tarihsel kavramların ne tür ideolojik saikler etrafında şekillendiği tartışılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Agathias, The Histories, Corpus Fontium Historiae Byzantinae (translated With an Introduction and Short Explanatory Notes by Joseph D. Frendo) Berlin, 1975.
  2. Michael Alram, “Early Sasanian Coinage”, The Sasanian Era: the Idea of Iran, Vol. III (Ed. by V. S. Curtis - S. Stewart), s. 17-30.
  3. Michael Alram - Maryse Blet-Lemarquand - Prods Oktor Skjærvø, “Shapur, King of Kings of Iranians and non-Iranians.” Res Orientales XVII: Des Indo-Grecs aux Sassanides: Donnees Pour L’histoire et la Geographie Historique, s. 11–40. Bures-sur- Yvette: Groupe pour l’Étude de la Civilisation du Moyen-Orient.
  4. Michael Alram - Rika Gyselen, Sylloge Nummorum Sasanidarum Paris-Berlin- Wien. Bd. 1, Ardashir I.- Shapur I. DenkWein 317. Veröff. Num. Kom. 41. Vienna: Österreichischen Akademie der Wissenschaften. (SNS-1)
  5. Ammianus Marcellinus, The Roman History of Ammianus Marcellinus; During The Reigns of The Emperors Constantius, Julian, Jovianus, Valentian, and Valens (Trans. by Charles Duke Yonge, M. A.), London, 1894.
  6. Chronicle of Arbela (ed. and trans. by P. Kawerau (Eng. trans. by Timothy Króll): Corpus Scriptorum Christianorum Orientalium Editum Consilio Universitatis Catholicæ Americæ et Universitatis Catholicæ Lovaniensis, Vol. 468, Scriptores Syri, Tomus 200, Lovanii: in Aedibus E. Peters, 1985. Back 1978 (ŠKZ, KSM, KNRm, KKZ)
  7. Michael Back, Die Sassanidischen Staatsinschriften: Studien zur Orthographie und Phonologie desMittelpersischen der Inschriften, zusammen mit einem etymologischen Index desmittelpersischenWortgutes und einem Textcorpus der behandelten Inschriften (ed. and trans), ActIr 18. Leiden: Brill.
  8. Bel‘ami, Tārikh-ē Bal‘ami (Taberi Tarihi’nden seçme), (Tashih: Muhammed Taqi Bahar), C. II., Tabeş Yay., 1353.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2021

Gönderilme Tarihi

19 Ekim 2020

Kabul Tarihi

22 Kasım 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 36 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Yücel, M. (2021). İdeolojinin Coğrafi Tezahürü: Ērān Ud Anērān. Tarih İncelemeleri Dergisi, 36(2), 797-824. https://doi.org/10.18513/egetid.1050218
AMA
1.Yücel M. İdeolojinin Coğrafi Tezahürü: Ērān Ud Anērān. TID. 2021;36(2):797-824. doi:10.18513/egetid.1050218
Chicago
Yücel, Muhammet. 2021. “İdeolojinin Coğrafi Tezahürü: Ērān Ud Anērān”. Tarih İncelemeleri Dergisi 36 (2): 797-824. https://doi.org/10.18513/egetid.1050218.
EndNote
Yücel M (01 Aralık 2021) İdeolojinin Coğrafi Tezahürü: Ērān Ud Anērān. Tarih İncelemeleri Dergisi 36 2 797–824.
IEEE
[1]M. Yücel, “İdeolojinin Coğrafi Tezahürü: Ērān Ud Anērān”, TID, c. 36, sy 2, ss. 797–824, Ara. 2021, doi: 10.18513/egetid.1050218.
ISNAD
Yücel, Muhammet. “İdeolojinin Coğrafi Tezahürü: Ērān Ud Anērān”. Tarih İncelemeleri Dergisi 36/2 (01 Aralık 2021): 797-824. https://doi.org/10.18513/egetid.1050218.
JAMA
1.Yücel M. İdeolojinin Coğrafi Tezahürü: Ērān Ud Anērān. TID. 2021;36:797–824.
MLA
Yücel, Muhammet. “İdeolojinin Coğrafi Tezahürü: Ērān Ud Anērān”. Tarih İncelemeleri Dergisi, c. 36, sy 2, Aralık 2021, ss. 797-24, doi:10.18513/egetid.1050218.
Vancouver
1.Muhammet Yücel. İdeolojinin Coğrafi Tezahürü: Ērān Ud Anērān. TID. 01 Aralık 2021;36(2):797-824. doi:10.18513/egetid.1050218

Cited By