Evde Eğitime İlişkin Tutum Ölçeğinin Geliştirilmesi

Öz

Evde eğitim, sağlık sorunları, engellilik ya da özel durumlar nedeniyle örgün eğitim kurumlarından yararlanamayan öğrenciler için tasarlanmış alternatif bir hizmettir. Bu uygulamanın temel amacı, öğrencilerin eğitim hakkını korumak ve akademik gelişimlerinin sürekliliğini sağlamaktır. Böylece öğrenciler, içinde bulundukları koşullara rağmen planlı bir şekilde öğrenmeye devam ederler. Eğitim uygulamaları, her öğrencinin bireysel özellikleri ve gereksinimleri doğrultusunda planlanmakta; öğretim, müfredata uygun biçimde görevlendirilen öğretmenler tarafından ev ortamında yüz yüze gerçekleştirilmektedir. Gerektiğinde dijital materyaller, çevrim içi kaynaklar ve teknolojik araçlarla desteklenen bu süreç, kesintisiz ilerleme ve esnek, erişilebilir bir öğrenme deneyimi sunar. Bu model aynı zamanda öğrencilerin sosyal ve duygusal gelişimlerini de destekler. Evde eğitimin etkililiği büyük ölçüde öğretmenlerin bilgi, beceri ve tutumlarına bağlıdır. Bu nedenle öğretmen tutumları, uygulamanın başarısında kritik bir unsur olarak görülmektedir. Bu araştırmanın amacı, sağlık sorunları nedeniyle örgün eğitime devam edemeyen öğrencilere yönelik evde eğitim hizmetlerine ilişkin öğretmen tutumlarını ölçmek amacıyla geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmektir. Öğretmenlerin deneyim ve görüşlerine dayanarak 9 maddelik bir tutum ölçeği geliştirilmiştir. Ölçek geliştirme sürecinde alan yazın taraması yapılmış ve uzman görüşleri doğrultusunda madde havuzu oluşturulmuştur. Verilerin analizinde Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) testi uygulanmış; yapı geçerliğini incelemek için Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) gerçekleştirilmiştir. Güvenirlik analizlerinde Cronbach Alfa katsayısı yüksek iç tutarlılığı göstermiştir. Elde edilen sonuçlar, geliştirilen 9 maddelik ölçeğin yüksek geçerlik ve güvenirliğe sahip olduğunu ve öğretmen tutumlarını değerlendirmede etkili bir araç sunduğunu ortaya koymuştur.

Anahtar Kelimeler

• Evde eğitim
• Hastanede eğitim
• Tutum ölçeği

Development of an Attitude Scale Towards Home Education

Öz

Home education is an alternative educational service designed for students who are unable to attend formal educational institutions due to health problems, disabilities, or other special circumstances. The primary aim of this practice is to safeguard students’ right to education and ensure continuity in their academic development. In this way, students are able to continue learning in a planned and structured manner despite the circumstances they face. Educational practices are planned in accordance with each student’s individual characteristics and needs, and instruction is delivered face-to-face in the home environment by teachers assigned in accordance with the curriculum. When necessary, the process is supported by digital materials, online resources, and technological tools, thereby ensuring uninterrupted educational progress and providing a flexible and accessible learning experience. This model also supports students’ social and emotional development. The effectiveness of home education largely depends on teachers’ knowledge, skills, and attitudes. Therefore, teachers’ attitudes are regarded as a critical factor in the successful implementation of home education services. The aim of this study was to develop a valid and reliable scale for measuring teachers’ attitudes toward home education services provided to students who are unable to attend formal education due to health problems. Based on teachers’ experiences and views, a nine-item attitude scale was developed. During the scale development process, a review of the relevant literature was conducted, and an item pool was generated based on expert opinions. The Kaiser–Meyer–Olkin (KMO) test was performed as part of the data analysis, while Exploratory Factor Analysis (EFA) and Confirmatory Factor Analysis (CFA) were conducted to examine construct validity. In the reliability analysis, the Cronbach’s alpha coefficient indicated high internal consistency. The findings demonstrated that the developed nine-item scale possesses high validity and reliability and provides an effective instrument for assessing teachers’ attitudes toward home education.

Anahtar Kelimeler

• home education
• hospital education
• attitude scale

Kaynakça

1. Arslan, Y. (2015). Türkiye’de kitlesel bir eğitim topluluğu: gezerek özel eğitim hizmeti veren öğretmenler ve sorunları (Batman örneği). Dokuz Eylül Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 3(4), 139–153.
2. Aslan, A. (2017). Evde eğitim hizmetlerinde yer alan öğretmen, veli ve yetkililerin evde eğitim hizmetlerine yönelik görüşleri (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ağrı.
3. Atılgan, G. (2018). Öğretmenlerin ve ebeveynlerin evde eğitim hizmetine yönelik görüşlerinin ve uygulama sürecinin incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kahramanmaraş.
4. Aydın, İ. P., & Pehlivan, Z. (2000). Ev okulu uygulaması: Amerika Birleşik Devletleri örneği. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 33(1), 91–97.
5. Aydoğan, İ. (2007). Ev okulları. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 2, 72–85.
6. Bentler, P. M., & Bonett, D. G. (1980). Significance tests and goodness of fit in the analysis of covariance structures. Psychological Bulletin, 88(3), 588.
7. Büyüköztürk, Ş. (2012). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı (17. baskı). Ankara: Pegem A Yayıncılık.
8. Cooper, B. S. & Sureau, J. (2007). The politics of homeschooling: new developments, new challenges. Educational Policy, 21(1), 110–131.

9. Çiftçi, S. (2016). Evde eğitim yapan ailelerin çocuklarının eğitiminden beklentileri. I. INES Uluslararası Akademik Araştırmalar Kongresi’nde sunulan bildiri, Side, Antalya.
10. Demirel, Ö., & Kaya, Z. (2007). Eğitim ile ilgili temel kavramlar. Ö. Demirel ve Z. Kaya (Ed.), Eğitim bilimine giriş (2. baskı). Pegem.
11. Er, M. (2006). Çocuk, hastalık, anne-babalar ve kardeşler. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi, 49, 155–168.
12. Erkuş, A. (2012). Psikolojide ölçme ve ölçek geliştirme-I: Temel kavramlar ve işlemler. Ankara: Pegem.
13. Güler, M., & Çapri, B. (2020). Analysis of job satisfaction of home teachers in terms of life satisfaction, work engagement and socio-demographic variables. International Journal of Eurasian Education and Culture, 5(11), 2341–2377.
14. Hair, J. F. Jr., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2010). Multivariate data analysis (7. bs.). New Jersey: Pearson Education.
15. Isenberg, J. E. (2007). What have we learned about homeschooling? Peabody Journal of Education, 82(2–3), 387–409.
16. Işık, E. (2019). Evde eğitime ilişkin öğretmen, öğrenci ve veli görüşleri (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Fırat Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Elazığ.
17. Kılıç, A. F. (2022). Açımlayıcı faktör analizinde boyut sayısına karar verme: yöntemlere kısa bir bakış. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 51(1), 305–318.
18. Kılıç, E. D., & Önen, Ö. (2012). Homeschooling in Turkey (focus group interviewing method). US-China Education Review, 1, 113–123.
19. Kline, R. B. (2016). Principles and practice of structural equation modeling (4. bs.). New York: Guilford Press. Korkmaz, H., & Duman, G. (2014). Public understanding about homeschooling: a preliminary study. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 116, 3891–3897.
20. MacCallum, R. C., Brown, M. W., & Sugawara, H. M. (1996). Power analysis and determination of sample size for covariance structure modeling. Psychological Methods, 1, 130–149.
21. Milli Eğitim Bakanlığı. (2018). Özel Eğitim Hizmetleri Yönetmeliği. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2018/07/20180707-8.htm adresinden alınmıştır.
22. Muldowney, H. M. (2011). The operation of cooperative education for homeschooled children: the quality home school cooperative as a case study (Yayımlanmamış doktora tezi). Texas A&M University, College Station, Texas, ABD.
23. Neuman, A., & Aviram, A. (2003). Homeschooling as a fundamental change in lifestyle. Evaluation Research in Education, 17(2–3), 132–143. https://doi.org/10.1080/09500790308668297
24. Orhan, S., & Genç, K. G. (2015). Engellilere yönelik ülkemizdeki özel eğitim hizmet uygulamaları ve örnek ülke karşılaştırması. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, (35), 9–38.
25. Öz, M. (2008). Amerika’da alternatif bir eğitim modeli olarak kişi merkezli eğitim (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
26. Pehlivan, İ., & Pehlivan, Z. (2000). Ev okulu uygulaması: Amerika Birleşik Devletleri örneği. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 33(1), 91–97.
27. Peker, E. A., & Taş, E. (2017). Evde eğitim uygulaması üzerine bir durum çalışması: evde fen eğitimi. KSBD, 9(2), 139–173.
28. Ray, B. D. (2015). Research facts on homeschooling. Salem, OR: National Home Education Research Institute.
29. Susam, B. (2019). Evde ve hastanede eğitim hizmetinin bilinen uygulamaları ve sorunları. S. Talas & M. Ş. Bülbül (Ed.), Evde ve hastanede eğitim içinde (s. 163–168). Vize Yayıncılık.
30. Susam, B., Bridge, E. N., & Şahin, F. (2018). Sağlık durumları nedeniyle okula devam edemeyen öğrencilerin evde eğitimine ilişkin veli görüşleri. Kırklareli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(2), 15–22.
31. Susam, B., Demir, M. K., & Şahin, Ç. (2019). Evde eğitim uygulamasına ilişkin öğretmen görüşleri. Eğitim Kuram ve Uygulama Araştırmaları Dergisi, 5(2), 163–171.
32. Şad, S. N., & Akdağ, M. (2010). Evde eğitim. Milli Eğitim, 39(188), 19–29.
33. Şeker, H., & Gençdoğan, B. (2006). Psikolojide ve eğitimde ölçme aracı geliştirme. Nobel Yayın Dağıtım.
34. Şimşek, Ö. F. (2007). Yapısal eşitlik modellemesine giriş: temel ilkeler ve LISREL uygulamaları. Ankara: Ekinoks Yayınları.
35. Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2007). Using multivariate statistics. New York: Pearson Education.
36. Taşdemir, M., & Bulut, A. S. (2015). Ev okulu uygulaması üzerine bir durum çalışması: kuram ve özel eğitimde uygulama. International Journal of Eurasia Social Sciences, 6(19), 138–157.
37. Tekin, H. (2000). Eğitimde ölçme ve değerlendirme. Ankara: Yargı Yayınevi.
38. Terry, B. K. (2011). Homeschooling in America: A viable option (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Rowan University, Glassboro, New Jersey, ABD.
39. Waggoner, C. (2005). A hybrid way of learning: taught at home and taught at school. https://files.eric.ed.gov/fulltext/EJ783842.pdf adresinden alınmıştır.
40. West, R. L. (2009). The harms of homeschooling. Philosophy and Public Policy Quarterly, 29(3–4), 7–12.
41. Yıldırım, N., Talas, S., Yazıcı, L., Nural, H., Çelebi, İ., Çetin, K., & Çaylak, M. (2015). Evde eğitim alan öğrencilerin eğitim süreçlerinin değerlendirilmesi (Tokat ili örneği). Eğitim Kuram ve Uygulama Araştırmaları Dergisi, 1(1), 33–52.