Yıl 2019, Cilt , Sayı 53, Sayfalar 183 - 202 2019-06-30

Örgütsel sinizm ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişkiye yönelik bir araştırma
A study on relationship between organizational cynicism and organizational citizenship behavior

Mutlu Tokmak [1]


Örgütsel sinizm genel olarak çalışanların kurumlarına karşı negatif tutumlarını ifade etmektedir. Örgütsel vatandaşlık davranışı ise gönüllülüğe dayalı işgören davranışlarını ifade eden pozitif tutumlar şeklinde tanımlanmaktadır.

Bu çalışmanın amacı örgütsel vatandaşlık davranışı ile örgütsel sinizm arasındaki ilişkinin yönünü ve ne düzeyde olduğunu tespit etmektir. Ayrıca kurum içerisinde örgütsel sinizm tutumunun azaltılmasında örgütsel vatandaşlık davranışının ne kadar etkili olduğunu ortaya çıkarmaktır. Yapılan araştırma sonucunda örgütsel sinizm tutumunun azaltılmasında, örgütsel vatandaşlık davranışının etkisi olduğu görülmüştür.

Organizational cynicism generally refers to the negative attitudes of employees towards their institutions. Organizational citizenship behavior is defined as positive attitudes that express occupational behavior based on volunteering.

The aim of this study is to determine the direction and degree of the relationship between organizational citizenship behavior and organizational cynicism. It also seeks to determine how effective organizational citizenship behavior is in reducing organizational cynicism within the organization. As a result of this research, it has been seen that organizational citizenship behavior reduces organizational cynicism.

  • ABRAHAM, Rebecca; (2000), “Organizational Cynicism: Bases and Consequences”, Genetic, Social, and General Psychology Monographs, 126 (3): 269-292.
  • ANDERSSON, Lynne M. and Thomas S.BATEMAN; (1997), “Cynicism in the Workplace: Some Causes and Effects”, Journal of Organizational Behavior, 18 (5), pp.449-469.
  • ANDERSSON, Lynne M; (1996),” Employee Cynicism: An Examination Using A Contract Violation Framework”, Human relations, 49(11), pp. 1395-1418.
  • APPELBAUM, Steven, Nicolas BARTOLOMUCCI, Beaumier ERIKA and Jonathan BOULANGER; (2004) “Organizational Citizenship Behavior: A Case Study of Culture, Leadership And Trust” Management Decision, 42 (1), pp.13- 40.
  • AQUINO, Karl and William H. BOMMER (2003) “Preferential Mistreatment: How Victim Status Moderates The Relationship Between Organizational Citizenship Behavior and Workplace Victimization” Organization Science, 14(4), pp.374-385.
  • ARABACI İ. Bakır; (2010). “The Effects of Depersonalization and Organizational Cynicism Levels on the Job Satisfaction of Educational Inspectors”, African Journal of Business Management, 4(13), pp.2802-2811.
  • ARSLAN, Elif T.;(2012). “Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Akademik Personelinin Genel ve Örgütsel Sinizm Düzeyi”, Doğuş Üniversitesi Dergisi, 13(1), pp.12-27.
  • BASIM, H. Nejat ve Harun ŞEŞEN; (2006), “Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Ölçeği Uyarlama ve Karşılaştırma Çalışması”. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 61 (4), ss.84-101.
  • BATEMAN, Thomas S.; Tomoaki SAKANO and Makoto FUJITA; (1992), Roger, Me, and My Attitude: Film Propaganda and Cynicism Toward Corporate Leadership. Journal of Applied Psychology, 77(5), pp.768-771
  • BEĞENİRBAŞ, Memduh ve Cem Harun MEYDAN; (2012), “Duygusal Emeğin Örgütsel Vatandaşlık Davranışıyla İlişkisi: Öğretmenler Üzerinde Bir Araştırma” Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14(3), ss.1-24.
  • BİRİNCİ, Merve; (2018), “İşyerinde Psikolojik Taciz ile Örgütsel Vatandaşlık Davranışı İlişkisinde Örgütsel Bağlılığın Aracı Rolü Üzerine Bir Araştırma”, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  • BOBBIO, A.; A. M. MANGANELLI RATTAZZI and S. SPADARO; (2006), “Organizational Cyinicm Contribution of the Italian Version of Brandes, Dharwadkar and Dean’s (1999)”,Scale. Testing, Psychometrics, Methodology in Applied Psychology, 2006, 13 (1), pp. 5-23.
  • BOLAT, Oya İnci ve Tamer BOLAT; (2008) “Otel İşletmelerinde Örgütsel Bağlılık ve Örgütsel Vatandaşlık Davranışı İlişkisi”, Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11 (19), ss.75-94.
  • BRANDES, Pamela; Ravi DHARWADKAR and James W. DEAN; (1999), "Does Organizational Cynicism Matter? Employee and Supervisor Perspectives on Work Outcomes." Eastern Academy of Management Proceedings. Philadelphia, pp.150-153
  • CARTWRIGHT, Susan and Nicola HOLMES; (2006) The Meaning of Work: The Challenge of Regaining Employee Engagement and Reducing Cynicism. Human Resource Management Review, 16 (2), pp.199-208.
  • CASTRO Carmen Barroso, Enrique Martín ARMARIO and David Martín RUIZ, (2004) "The Influence of Employee Organizational Citizenship Behavior on Customer Loyalty", International Journal of Service Industry Management, 15 (1), pp.27-53.
  • DEAN JR, James W.; BRANDES, Pamela and Ravi DHARWADKAR;(1998), “Organizational Cynicism”. Academy of Management Review, 23 (2), pp. 341-352.
  • DIPAOLA, Michael F. and Paula Maria Mendes Da Costa NEVES; (2009), “Organizational Citizenship Behaviors in American and Portuguese Public Schools”, Journal of Educational Administration, 47 (4), pp.490-507.
  • ERDOĞAN, Pınar (2018), “Pozitif Psikolojik serayenin Örgütsel Vatandaşlık Davranışı, Örgütsel Sinizm ve Tükenmişlik Üzerine Etkisi: Sağlık Sektöründe Bir Uygulama”, Yayımlanmamış Doktora tezi, Konya: Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  • ERDOST, H. Ebru, Korhan KARACAOĞLU ve Metin REYHANOĞLU (2007) "Örgütsel Sinizm Kavramı ve İlgili Ölçeklerin Türkiye’deki Bir Firmada Test Edilmesi” 15.Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi Bildiriler Kitabı, Sakarya, ss.514-524.
  • EVANS, W. Randy, Joseph M. GOODMAN, and Walter D. DAVIS; (2010), "The Impact of Perceived Corporate Citizenship on Organizational Cynicism, OCB, and Employee Deviance." Human Performance, 24 (1), pp.79-97.
  • FINDIK, Mehtap ve Kemalettin ERYEŞİL; (2012), “Örgütsel Sinizmin Örgütsel Bağlılık Üzerindeki Etkisini Belirlemeye Yönelik Bir Araştırma”, In: International Iron & Steel Symposium, Karabük, pp. 1250-1255.
  • FITZGERALD, Michael Robert; (2002), “Organizational Cynicism: Its Relationship to Perceived Organizational Injustice and Explanatory Style”, PhD Thesis, University of Cincinnati.
  • GÖK, Elvan Elif; (2007), “Örgütsel Kültür Bağlamında Örgütsel Vatandaşlık Olgusu ve Bir Araştırma”, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Denizli: Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  • İÇERLİ, Leyla ve Mehmet Halit YILDIRIM; (2012) "Örgütsel Sinisizm ve Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Arasındaki İlişki: Sağlık Sektöründe Bir Araştırma." Organizasyon ve Yönetim Bilimleri Dergisi 4 (1), ss.167-176.
  • İNCE, Mehmet and Şuayip TURAN; (2011), “Organizational Cynicism as A Factor that Affects The Organizational Change in The Process of Globalization and An Application in Karaman’s Public Institutions”, European Journal of Economics, Finance and Administrative Sciences, 37, pp. 104-121.
  • İŞBAŞI, Janset Özen; (2000), “Çalışanların Yöneticilerine Duydukları Güvenin ve Örgütsel Adalete İlişkin Algılamalarının Örgütsel Vatandaşlık Davranışının Oluşumundaki Rolü: Bir Turizm Örgütünde Uygulama”, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Antalya: Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  • JAMES Matrecia S. L.; (2005), “Antecedents and Consequences of Cynicism in Organizations: An Examination of The Potential Positive and Negative Effects on School Systems”, Unpublished Doctoral Dissertation, USA: The Florida State University.
  • JOHNSON, Jonathan L. and Anne M. O'LEARY‐KELLY; (2003) “The Effects of Psychological Contract Breach and Organizational Cynicism: Not all Social Exchange Violations are Created Equal”. Journal of Organizational Behavior, 24 (5), pp. 627-647.
  • KABATAŞ, Ayşe; (2010), “Örgütsel Sinizm ile Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi ve Bir Araştırma, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Kocaeli: Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  • KALAĞAN, Gamze ve Cem Oktay GÜZELLER; (2010), “Öğretmenlerin Örgütsel Sinizm Düzeylerinin İncelenmesi”, Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2010, 27, ss. 83-97.
  • KARADAĞ, Engin ve Işıl MUTAFÇILAR; (2009) “Prososyal Davranış Ekseninde Özgecilik Üzerine Teorik Bir Çözümleme” Felsefe ve Sosyal Bilimler Dergisi, 8, ss.41-70.
  • KASALAK, Gamze ve Mualla Bilgin AKSU; (2014), “Araştırma Görevlilerinin Algıladıkları Örgütsel Desteğin Örgütsel Sinizm ile İlişkisi”. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 14 (1), ss.115-133.
  • KESEN, Mustafa ve Bülent AKYÜZ; (2015), “Akademik Özyeterlik Algısı, Örgütsel GÜVEN ve Örgütsel Sinizm İlişkisinin Yapısal Eşitlik Modeli İle İncelenmesi” Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9 (3), pp.47-68.
  • KILIÇ, Recep (2015), “İşgörenlerin Duygusal Zekâları ile Örgütsel Sinizm Algıları Arasındaki İlişkiye Yönelik Bir Araştırma”, Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 13 (2), ss.59-73.
  • KONOVSKY, Mary A. and Dennis W. ORGAN; (1996) “Dispositional and Contextual Determinants of Organizational Citizenship Behavior”, Journal of Organizational Behavior, 17, pp.253-266.
  • KUTANİS, Rana Özen ve Emine ÇETİNEL; (2010), Adaletsizlik Algısı Sinizmi Tetikler mi? Bir Örnek Olay. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 26, ss. 186-195.
  • METE, Yar Ali ve Hüseyin SERİN (2015) "Okul Yöneticilerinin Babacan Liderlik Davranışı İle Öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Ve Örgütsel Sinizm Davranışları Arasındaki İlişki" Hasan Âli Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi 12 (2), ss.147-159.
  • ORGAN, Dennis , W.;(1988) Organizational Citizenship Behavior: The Good Soldier Syndrome,, Lexington: Lexington Books.
  • ORGAN, Dennis W; (1988), “A Restatement of the Satisfaction-Performance Hypothesis”, Journal of Management, 14(4), pp. 547-557.
  • ÖZDEVECİOĞLU, Mahmut; (2003) “Örgütsel Vatandaşlık Davranışı ile Üniversite Öğrencilerinin Bazı Demografik Özellikleri ve Akademik Başarıları Arasındaki İlişkilerin Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma”, Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 20, ss.117-135.
  • ÖZGENER, Şevki; ÖĞÜT, Adem ve Metin KAPLAN (2008), İşgören-İşveren İlişkilerinde Yeni Bir Paradigma: Örgütsel Sinizm, İçinde:
  • M. ÖZDEVECİOĞLU, H. KARADAL (ed.) Örgütsel Davranışta Seçme Konular Organizasyonların Karanlık Yönleri ve Verimlilik Azaltıcı Davranışlar, Ankara, İlke Yayınevi, 2008.
  • ÖZLER, Derya Ergun and Ceren GİDERLER ATALAY; (2011), “A Research to Determine The Relationship Between Organizational Cynicism and Burnout Levels of Employees in Health Sector”, Business and Management Review, 1 (4), pp. 26-38.
  • ÖZLER, Derya Ergun; (2010), Örgütsel Davranışta Güncel Konular, Bursa: Ekin Yayınevi.
  • PODSAKOFF, Philip M. and Scott B. MACKENZIE (1994). “Organizational Citizenship Behaviors and Sales Unit Effectiveness” Journal of Marketing Research, 31 (3), 351-363.
  • PODSAKOFF, Philip M., and Scott B. MACKENZIE (1989), “A Second Generation Measure of Organizational Citizenship Behavior”, Unpublished Manuscript, Bloomington: Indiana University,.
  • PODSAKOFF, Philip M., Scott B. MACKENZIE, Julie Beth PAINE and Daniel G. BACHRACH; (2000), “Organizational Citizenship Behaviors: A Critical Review of the Theoretical and Empirical Literature and Suggestions for Future Research”. Journal of Management, 26 (3), pp.513-563.
  • POLAT, Soner. (2009), “Organizational Citizenship Behavior (ocb) Display Levels of the Teachers at Secondary Schools According to the Perceptions of the School Administrators”, Procedia Social and Behavioral Sciences, 1, pp.1591–1596
  • QIAN, Yuxia and Tom D. DANIELS; (2008), “A Communication Model of Employee Cynicism Toward Organizational Change” Corporate Communications: An International Journal, 13 (3), pp. 319-332.
  • SEZGİN, Ferudun; (2005) “Örgütsel Vatandaşlık Davranışları: Kavramsal Bir Çözümleme ve Okul Açısından Bazı Çıkarımlar”, Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 25 (1), ss. 317-339.
  • SIMHA, Aditya; F. ELLOY David and Han-Chung HUANG; (2014), “The Moderated Relationship Between Job Burnout and Organizational Cynicism, Management Decision, 52(3), pp.482-504.
  • SÖKMEN, Alptekin; M. Gökhan BİTMİŞ ve Hakan TURGUT. "Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Ölçeği: Geçerlilik Ve Güvenilirliğinin Yeniden Değerlendirilmesi" Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 16(2), ss.1-14.
  • SUDAK, Melike Kıvanç; (2011), “Kişilik Tipleri, Duygusal Zekâ, İş Tatmini ve Örgütsel Vatandaşlık Davranışı İlişkisi Üzerine Bir Araştırma”, Yayımlanmamış Doktora Tezi, Gebze: Gebze İleri teknoloji Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  • TAZEGÜL AYDIN, Yeliz; (2017), “İlkokul ve Ortaokul Öğretmenlerinin Örgütsel Sinizm ile Örgütsel Vatandaşlık Davranışı İlişkisi: Ankara Altındağ İlçesi Örneği”, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Balıkesir: Balıkesir Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  • WILLIAMS, Larry J. and Stella E. ANDERSON; (1991), “Job Satisfaction and Organizational Commitment as Predictors of Organizational Citizenship and in-Role Behaviors”. Journal of Management, 17 (3), pp. 601-617.
  • YETİM, Serap Akduman ve Özden Ölmez CEYLAN; (2011), "Örgütsel Sinizm ve Örgütsel Vatandaşlık Davranışları Arasındaki İlişkiyi Belirlemeye İlişkin Bir Araştırma", E-Journal of New World Sciences Academy 6 (1), pp. 682-695.
Birincil Dil tr
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Orcid: 0000-0002-7428-1322
Yazar: Mutlu Tokmak
Kurum: Jandarma Genel Komutanlığı, Patnos J.Komando Alay Komutanlığı, Ağrı
Ülke: Turkey


Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 30 Haziran 2019

Bibtex @araştırma makalesi { erciyesiibd438231, journal = {Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi}, issn = {1301-3688}, eissn = {2630-6409}, address = {}, publisher = {Erciyes Üniversitesi}, year = {2019}, volume = {}, pages = {183 - 202}, doi = {10.18070/erciyesiibd.438231}, title = {Örgütsel sinizm ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişkiye yönelik bir araştırma}, key = {cite}, author = {Tokmak, Mutlu} }
APA Tokmak, M . (2019). Örgütsel sinizm ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişkiye yönelik bir araştırma. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi , (53) , 183-202 . DOI: 10.18070/erciyesiibd.438231
MLA Tokmak, M . "Örgütsel sinizm ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişkiye yönelik bir araştırma". Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (2019 ): 183-202 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/erciyesiibd/issue/46623/438231>
Chicago Tokmak, M . "Örgütsel sinizm ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişkiye yönelik bir araştırma". Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (2019 ): 183-202
RIS TY - JOUR T1 - Örgütsel sinizm ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişkiye yönelik bir araştırma AU - Mutlu Tokmak Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - doi: 10.18070/erciyesiibd.438231 DO - 10.18070/erciyesiibd.438231 T2 - Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 183 EP - 202 VL - IS - 53 SN - 1301-3688-2630-6409 M3 - doi: 10.18070/erciyesiibd.438231 UR - https://doi.org/10.18070/erciyesiibd.438231 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi Örgütsel sinizm ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişkiye yönelik bir araştırma %A Mutlu Tokmak %T Örgütsel sinizm ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişkiye yönelik bir araştırma %D 2019 %J Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi %P 1301-3688-2630-6409 %V %N 53 %R doi: 10.18070/erciyesiibd.438231 %U 10.18070/erciyesiibd.438231
ISNAD Tokmak, Mutlu . "Örgütsel sinizm ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişkiye yönelik bir araştırma". Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi / 53 (Haziran 2019): 183-202 . https://doi.org/10.18070/erciyesiibd.438231
AMA Tokmak M . Örgütsel sinizm ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişkiye yönelik bir araştırma. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 2019; (53): 183-202.
Vancouver Tokmak M . Örgütsel sinizm ve örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişkiye yönelik bir araştırma. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 2019; (53): 202-183.