Yıl 2020, Cilt 19 , Sayı 74, Sayfalar 680 - 691 2020-03-23

FARKLI TÜRDE LİSELERE DEVAM EDEN ÖĞRENCİLERİN SOSYAL GÖRÜNÜŞ KAYGILARI İLE SOSYAL KARŞILAŞTIRMA DÜZEYLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ

Aygen ÇAKMAK [1] , Seda SAKARYA [2]


Bu araştırmanın amacı, farklı türde liselere devam eden öğrencilerin sosyal görünüş kaygısı ile sosyal karşılaştırma düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi ve bazı değişkenlerin sosyal görünüş kaygısı ve sosyal karşılaştırma puanlarında farklılık oluşturup oluşturmadığının belirlenmesidir. Araştırma Kırıkkale ilinde rastgele örnekleme yöntemi ile seçilen 2017-2018 eğitim-öğretim yılında farklı türde liselere devam eden (n=430) öğrenciler ile yürütülmüştür. Araştırmanın verileri, araştırmacılar tarafından hazırlanan öğrencilerin sosyo-demografik özellikleri hakkında bilgi almak amacıyla Genel Bilgi Formu, Hart vd. (2008) tarafından geliştirilen Türkçeye uyarlaması Doğan (2010) tarafından yapılmış Sosyal Görünüş Kaygısı Ölçeği ve Şahin, Durak ve Şahin (1993) tarafından geliştirilen Sosyal Karşılaştırma Ölçeği ile  toplanmıştır. Veriler; t-testi, Varyans analizi ve Pearson Çarpım Momentler Korelasyon Katsayısı ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda; Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi öğrencilerinin sosyal görünüş kaygılarının diğer türde liselere devam eden  öğrencilere göre anlamlı derecede yüksek olduğu, gelir durumunun sosyal görünüş kaygısı puanlarında anlamlı bir farklılık yarattığı ayrıca sosyal görünüş kaygısı ile sosyal karşılaştırma puanları arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Ancak sosyal karşılaştırma puanlarında ise lise türü, sınıf ve cinsiyet değişkeninin anlamlı bir farklılık oluşturmadığı belirlenmiştir.

Sosyal görünüş kaygısı, sosyal karşılaştırma
  • Amil, O. & Bozgeyikli, H. (2015). Türk üniversite gençliğinin sosyal görünüş kaygısı ve yalnızlık ilişkisinin incelenmesi. Journal of Studies in Social Sciences, 11(1), 68–96. Ataş, M.B. (2018). Ergenlerde akıllı telefon bağımlılığı ve sosyal görünüş kaygısı arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yüksek lisans tezi. Üsküdar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Klinik Psikoloji Anabilim Dalı, İstanbul.
  • Büyüköztürk, Ş. (2009). Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı: İstatistik, Araştırma Deseni, SPSS Uygulamaları ve Yorum (9. baskı).Pegem Yayınları, Ankara.Çetin, B. (2010). Olumsuz değerlendirilme korkusu ölçeği kısa formu’nun Türkçe uyarlaması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Education and Science, 35(156), 205–216.
  • Çetinkaya,B., Gülaçtı,F. & Çiftci, Z. (2019). Lise öğrencilerinin sosyal görünüş kaygı düzeylerinin bazı değişkenlere göre incelenmesi. Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi. 10(17), ISSN:2528-9527, E-ISSN : 2528-9535.
  • Dinç Altun, M. (2016). Lise öğrencilerinin sosyal görünüş kaygıları. Yüksek lisans tezi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Samsun.Doğan, T. (2010). Sosyal görünüş kaygısı ölçeğinin (SGKÖ) Türkçe uyarlaması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 39, 151-159.
  • Ekşi, H., Kardaş, S. & İnci, O. (2018). Üniversite öğrencilerinin ana baba bağlanma düzeyleri ve sosyal görünüş kaygılarının sahte benlik algılarını yordayıcılığı. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 6(STEMES’18);155-163.
  • Erözkan,A.(2004). Lise öğrencilerinin sosyal karşılaştırma ve depresyon düzeylerinin bazı değişkenlere göre incelenmesi. Muğla Üniversitesi SBE Dergisi Güz 2004 Sayı 13, 1-18.
  • Gül, E.(2016). Ergenlerde sosyal görünüş kaygısı ve sosyal karşılaştırmanın fonksiyonel olmayan tutum ve bilişsel çarpıtmalarla ilişkisi. Yüksek lisans tezi. Üsküdar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Klinik Psikoloji Anabilim Dalı, İstanbul.
  • Gümüş AE. (2000). Üniversite öğrencilerinin yalnızlık ve beden imgelerinden doyum sosyal kaygı düzeyleri ile ilişkisinin incelenmesi, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 33 (1), 99-108.
  • Hart, T. A., Flora, D. B., Palyo, S. A., Fresco, D. M., Holle, C., & Heimberg, R. C. (2008). Development and examination of the social appearance anxiety scale. Assessment,15, 48-59.
  • İzgiç, F., Akyüz, G., Doğan, O. & Kuğu, N. (2000). Üniversite öğrencilerinde sosyal fobi yaygınlığı. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 1(4), 207-214.
  • Karasakal N.K. & Aksu B. (2014). Meslek yüksekokulu teknik ve sosyal program öğrencilerinin sosyal karşılaştırılması sonucu girişimci kişilik eğilimlerini ortaya koymaya yönelik bir alan araştırması. Organizasyon ve Yönetim Bilimleri Dergisi;6(2): 102-116.
  • Karasar, N. (2005). Bilimsel Araştırma Yöntemi (14. Baskı). Nobel Yayınları, Ankara.
  • Kılıç, M. (2015). Üniversite öğrencilerinin sosyal görünüş kaygıları ile benlik saygıları ve yalnızlık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yüksek lisans tezi. Selçuk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Konya.
  • Kılıç, M. & Karakuş, Ö. (2016). Üniversite öğrencilerinin sosyal görünüş kaygıları ile benlik saygıları ve yalnızlık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Journal of Human Sciences, 13(3), 3837-3852. doi:10.14687/jhs.v13i3.4054.
  • Öksüz, Y. (2012). Üniversite öğrencilerinin özerklik düzeyleri ile vücut algıları arasındaki ilişki. Gazi Üniversitesi Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi, 28, 69-77.
  • Özcan, H., Subaşı, B., Budak, B., Çelik, M., Gürel, Ş.C. & Yıldız, M. (2013). Ergenlik ve genç yetişkinlik dönemindeki kadınlarda benlik saygısı, sosyal görünüş kaygısı, depresyon ve anksiyete ilişkisi. Journal of Mood Disorders,3(3), 107-113.
  • Özge Işıkol, F. (2013). İlköğretim 2. kademe öğrencilerinin sosyal görünüş kaygıları ile benlik saygıları arasındaki ilişkinin incelenmesi (Üsküdar ilçesi örneği). Yüksek lisans tezi. Yeditepe Üniversitesi, İstanbul.
  • Soylu,Y., Atik, F. & Öçalan,M. (2017). Ergenlerin sosyal görünüş kaygısı düzeylerinin incelenmesi (Kırıkkale İli Örneği). Sportif Bakış: Spor ve Eğitim Bilimleri Dergisi, SI (1), 38-45, E-ISSN:2148-905X.
  • Şahin, N. H., Durak, A. & Şahin, N. (1993). Sosyal Karşılaştırma Ölçeği: Bilişsel-Davranışçı Terapilerde Değerlendirme. Türk Psikologlar Derneği Yayınları, Ankara.Şahin, E. (2012). Bazı değişkenlere göre ilköğretim ikinci kademe öğrencilerinin benlik saygıları ve sosyal görünüş kaygıları. Yüksek lisans tezi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Samsun.
  • Şahin, D.(2018). Orta öğretim kurumlarına devam eden 14-18 yaş arası ergenlerin anne baba tutumları ve öz anlayışlarının sosyal görünüş kaygılarına etkisi. Yüksek lisans tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  • Tabachnick, B.G. & Fidell, L.S. (2013). Using Multivariate Statistics (sixth ed.)Pearson, Boston.
  • Taylor, S.E., Peplau, L.A. & Sears, D.O. (2007). Sosyal Psikoloji, (Çev., A. Dönmez), İmge Kitabevi, Ankara.
  • Teközel, M.İ. (2007). Sosyal karşılaştırma süreçlerinde gerçekçi ve kurgusal karşılaştırma enformasyonu kullanma eğilimlerinin incelenmesi. Doktora Tezi. Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Psikoloji Anabilim Dalı, İzmir.
  • Yılmaz, F.(2010). Ortaöğretim öğrencilerinde sosyal karşılaştırma ve psikolojik belirtiler arasındaki ilişki. Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sakarya.
  • Yüceant, M. (2013). Beden eğitimi öğretmen adaylarının sosyal görünüş kaygı düzeylerinin farklı değişkenler açısından incelenmesi. Yüksek lisans tezi. Aksaray Üniversitesi, Aksaray.
Birincil Dil tr
Konular Eğitim, Özel
Yayımlanma Tarihi BAHAR
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Orcid: 0000-0003-0692-336X
Yazar: Aygen ÇAKMAK (Sorumlu Yazar)
Kurum: KIRIKKALE ÜNİVERSİTESİ, SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ
Ülke: Turkey


Orcid: 0000-0002-8105-809X
Yazar: Seda SAKARYA
Kurum: KIRIKKALE ÜNİVERSİTESİ, SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ
Ülke: Turkey


Tarihler

Başvuru Tarihi : 26 Haziran 2019
Kabul Tarihi : 18 Mart 2020
Yayımlanma Tarihi : 23 Mart 2020

Bibtex @araştırma makalesi { esosder582927, journal = {Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi}, issn = {1304-0278}, address = {}, publisher = {Özel Akademi}, year = {2020}, volume = {19}, pages = {680 - 691}, doi = {10.17755/esosder.582927}, title = {FARKLI TÜRDE LİSELERE DEVAM EDEN ÖĞRENCİLERİN SOSYAL GÖRÜNÜŞ KAYGILARI İLE SOSYAL KARŞILAŞTIRMA DÜZEYLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ}, key = {cite}, author = {ÇAKMAK, Aygen and SAKARYA, Seda} }
APA ÇAKMAK, A , SAKARYA, S . (2020). FARKLI TÜRDE LİSELERE DEVAM EDEN ÖĞRENCİLERİN SOSYAL GÖRÜNÜŞ KAYGILARI İLE SOSYAL KARŞILAŞTIRMA DÜZEYLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi , 19 (74) , 680-691 . DOI: 10.17755/esosder.582927
MLA ÇAKMAK, A , SAKARYA, S . "FARKLI TÜRDE LİSELERE DEVAM EDEN ÖĞRENCİLERİN SOSYAL GÖRÜNÜŞ KAYGILARI İLE SOSYAL KARŞILAŞTIRMA DÜZEYLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ". Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 19 (2020 ): 680-691 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/esosder/issue/53245/582927>
Chicago ÇAKMAK, A , SAKARYA, S . "FARKLI TÜRDE LİSELERE DEVAM EDEN ÖĞRENCİLERİN SOSYAL GÖRÜNÜŞ KAYGILARI İLE SOSYAL KARŞILAŞTIRMA DÜZEYLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ". Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 19 (2020 ): 680-691
RIS TY - JOUR T1 - FARKLI TÜRDE LİSELERE DEVAM EDEN ÖĞRENCİLERİN SOSYAL GÖRÜNÜŞ KAYGILARI İLE SOSYAL KARŞILAŞTIRMA DÜZEYLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ AU - Aygen ÇAKMAK , Seda SAKARYA Y1 - 2020 PY - 2020 N1 - doi: 10.17755/esosder.582927 DO - 10.17755/esosder.582927 T2 - Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 680 EP - 691 VL - 19 IS - 74 SN - 1304-0278- M3 - doi: 10.17755/esosder.582927 UR - https://doi.org/10.17755/esosder.582927 Y2 - 2020 ER -
EndNote %0 Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi FARKLI TÜRDE LİSELERE DEVAM EDEN ÖĞRENCİLERİN SOSYAL GÖRÜNÜŞ KAYGILARI İLE SOSYAL KARŞILAŞTIRMA DÜZEYLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ %A Aygen ÇAKMAK , Seda SAKARYA %T FARKLI TÜRDE LİSELERE DEVAM EDEN ÖĞRENCİLERİN SOSYAL GÖRÜNÜŞ KAYGILARI İLE SOSYAL KARŞILAŞTIRMA DÜZEYLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ %D 2020 %J Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi %P 1304-0278- %V 19 %N 74 %R doi: 10.17755/esosder.582927 %U 10.17755/esosder.582927
ISNAD ÇAKMAK, Aygen , SAKARYA, Seda . "FARKLI TÜRDE LİSELERE DEVAM EDEN ÖĞRENCİLERİN SOSYAL GÖRÜNÜŞ KAYGILARI İLE SOSYAL KARŞILAŞTIRMA DÜZEYLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ". Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 19 / 74 (Mart 2020): 680-691 . https://doi.org/10.17755/esosder.582927
AMA ÇAKMAK A , SAKARYA S . FARKLI TÜRDE LİSELERE DEVAM EDEN ÖĞRENCİLERİN SOSYAL GÖRÜNÜŞ KAYGILARI İLE SOSYAL KARŞILAŞTIRMA DÜZEYLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi. 2020; 19(74): 680-691.
Vancouver ÇAKMAK A , SAKARYA S . FARKLI TÜRDE LİSELERE DEVAM EDEN ÖĞRENCİLERİN SOSYAL GÖRÜNÜŞ KAYGILARI İLE SOSYAL KARŞILAŞTIRMA DÜZEYLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi. 2020; 19(74): 691-680.