Assessment of Academic Staff's Knowledge Level on Sustainable Nutrition and Related Factors

Öz

This study was conducted to evaluate the level of knowledge about sustainable nutrition among academic staff and related factors. This cross-sectional study was conducted with 569 academic staff members working at Atatürk University between March and October 2025. Data were collected using a questionnaire including sociodemographic characteristics, nutritional habits, and knowledge about sustainable nutrition, and the Sustainable and Healthy Nutrition Behaviors Scale (SHEBS). Descriptive statistics, independent samples t-test, and one-way ANOVA were used in the analysis of the data. The mean SHEBS score of the participants was 4.1±0.7, indicating a moderate level of sustainable nutrition behaviors. Higher scores were obtained in the sub-dimensions of healthy and balanced nutrition and low fat consumption, while lower scores were found in the sub-dimensions of reducing meat consumption and preferring local food. A significant relationship was found between age, household size, and water consumption and the SHEBS score (p=0.01). Significant differences were found in SSBD scores according to marital status, academic title, lifestyle factors, and dietary habits (p<0.05). Individuals with low consumption of processed and ready-made foods were found to have higher SSBD scores. While 51.7% of participants considered themselves competent in healthy eating, only 38% stated that they had heard of the concept of sustainable nutrition before. It was determined that the sustainable nutrition behaviors of academic staff are at a moderate level, and that behaviors, especially those related to environmental sustainability, need to be improved. Accordingly, it is recommended to plan training and interventions aimed at increasing awareness of sustainable nutrition.

Anahtar Kelimeler

• Sustainable nutrition
• academic staff
• nutritional knowledge
• nutritional behavior
• sustainability

Akademik Personellerde Sürdürülebilir Beslenme Bilgi Düzeyi ve İlişkili Faktörlerin Değerlendirilmesi

Öz

Bu çalışma, akademik personelin sürdürülebilir beslenme bilgi düzeyi ve ilişkili faktörleri değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Kesitsel tipte planlanan araştırma, Mart–Ekim 2025 tarihleri arasında Atatürk Üniversitesi’nde görev yapan 569 akademik personel ile yürütülmüştür. Veriler; sosyodemografik özellikler, beslenme alışkanlıkları ve sürdürülebilir beslenme bilgilerini içeren anket formu ile Sürdürülebilir ve Sağlıklı Beslenme Davranışları Ölçeği (SSBD) kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, bağımsız örneklem t-testi ve tek yönlü ANOVA kullanılmıştır. Katılımcıların SSBD puan ortalaması 4,1±0,7 olup sürdürülebilir beslenme davranışlarının orta düzeyde olduğu belirlenmiştir. Sağlıklı ve dengeli beslenme ile düşük yağ tüketimi alt boyutlarında daha yüksek puanlar elde edilirken, et tüketiminin azaltılması ve yerel gıda tercihine ilişkin puanlar daha düşük bulunmuştur. Yaş, hane halkı büyüklüğü ve su tüketimi ile SSBD puanı arasında anlamlı ilişki saptanmıştır (p=0,01). Medeni durum, akademik unvan, yaşam tarzı faktörleri ve beslenme alışkanlıklarına göre SSBD puanlarında anlamlı farklılıklar belirlenmiştir (p<0,05). İşlenmiş ve hazır gıda tüketimi düşük olan bireylerin SSBD puanlarının daha yüksek olduğu görülmüştür. Katılımcıların %51,7’si sağlıklı beslenme konusunda kendini yeterli görürken, yalnızca %38’i sürdürülebilir beslenme kavramını daha önce duyduğunu belirtmiştir. Akademik personelin sürdürülebilir beslenme davranışlarının orta düzeyde olduğu ve özellikle çevresel sürdürülebilirlik boyutuna yönelik davranışların geliştirilmesi gerektiği belirlenmiştir. Bu doğrultuda, sürdürülebilir beslenme konusunda farkındalığı artırmaya yönelik eğitim ve müdahalelerin planlanması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Sürdürülebilir beslenme
• akademik personel
• beslenme bilgisi
• beslenme davranışı
• sürdürülebilirlik

Kaynakça

1. Gussow JD, Clancy KL. Dietary guidelines for sustainability. J Nutr Educ. 1986;18:1-5.
2. Şahin Bayram S, Kızıltan G. The Correlation between Knowledge of Food Sustainability, Sustainable Eating Attitudes, and Adherence to the Mediterranean Diet among Blue- and White-Collar Employees. Sustainability. 2024;16(19):8644.
3. Crippa M, Solazzo E, Guizzardi D, Monforti-Ferrario F, Tubiello FN, Leip A. Food systems are responsible for a third of global anthropogenic GHG emissions. Nat food. 2021;2(3):198-209.
4. Zenzano T, Allan JD, Bigley MB, Bushardt RL, Garr DR, Johnson K, et al. The roles of healthcare professionals in implementing clinical prevention and population health. Am J Prev Med. 2011;40(2):261-7.
5. Busquets P, Segalas J, Gomera A, Antúnez M, Ruiz-Morales J, Albareda-Tiana S, et al. Sustainability education in the Spanish higher education system: faculty practice, concerns and needs. Sustainability. 2021;13(15):8389.
6. Gaspar MCdMP, Celorio-Sardà R, Comas-Basté O, Latorre-Moratalla ML, Aguilera M, Llorente-Cabrera GA, et al. Knowledge and perceptions of food sustainability in a Spanish university population. Front Nutr. 2022; 9:970923.
7. Irazusta-Garmendia A, Orpí E, Bach-Faig A, González Svatetz CA. Food Sustainability Knowledge, Attitudes, and Dietary Habits among Students and Professionals of the Health Sciences. Nutrients. 2023;15(9):2064.
8. Żakowska-Biemans S, Pieniak Z, Kostyra E, Gutkowska K. Searching for a measure integrating sustainable and healthy eating behaviors. Nutrients. 2019;11(1):95.

9. Köksal E, Bilici S, Çitar Daziroğlu ME, Erdoğan Gövez N. Validity and Reliability of the Turkish Version of the Sustainable and Healthy Eating Behaviors Scale. Br J Nutr. 2023;129(8):1398-404.
10. Atar A, Güldemir HH. Sustainable Nutrition Knowledge and Behaviours in Highly Educated Adults: A Cross-Sectional Study. Malawi Med J. 2025;37(2):100-8.
11. Clonan A, Wilson P, Swift JA, Leibovici DG, Holdsworth M. Red and processed meat consumption and purchasing behaviours and attitudes: impacts for human health, animal welfare and environmental sustainability. Public Health Nutr. 2015;18(13):2446-56.
12. Péneau S, Fassier P, Allès B, Kesse-Guyot E, Hercberg S, Méjean C. Dilemma between health and environmental motives when purchasing animal food products: sociodemographic and nutritional characteristics of consumers. BMC Public Health. 2017;17:876.
13. Allès B, Baudry J, Méjean C, Touvier M, Péneau S, Hercberg S, et al. Comparison of Sociodemographic and Nutritional Characteristics between Self-Reported Vegetarians, Vegans, and Meat-Eaters from the NutriNet-Santé Study. Nutrients. 2017;9(9):1023.
14. Öner N, Durmuş H, Yaşar Fırat Y, Borlu A, Özkan N. Sustainable and healthy eating behaviors and environmental literacy of generations X, Y and Z with the same ancestral background: A descriptive cross-sectional study. Sustainability. 2024;16(6):2497.
15. Karabey Y T, BOY Y. Awareness on climate change among generations X, Y and Z: Cross-sectional and descriptive study. Turkiye Klinikleri J Health Sci. 2022;7:620-8.
16. Küçükcankurtaran S. Üniversite öğrencilerinde sürdürülebilir ve sağlıklı yeme davranışları ile fiziksel aktivite durumlarının değerlendirilmesi. Sağlık Bilim Değer. 2024;14(1):39-45.
17. Şahan EŞ, Aytulu T. Genç Erişkinlerde Sürdürülebilir Gıda Okuryazarlığı, Ultra İşlenmiş Gıda Tüketimi ve Beden Kütle İndeksi İlişkisi. Gümüşhane Univ Sağlık Bilim Derg. 2025;14(3):920-31.
18. Ekici EM, Eroğlu FE, Mengi Çelik Ö. Association between ultra-processed food consumption, carbon footprint awareness and sustainable and healthy eating behaviors in adult: a cross-sectional study. BMC Public Health. 2025;25(1):3283.
19. Yeşildemir Ö. Yetişkin bireylerde sürdürülebilir ve sağlıklı yeme davranışları ile e-sağlıklı beslenme okuryazarlığı ve beslenme bilgi düzeyi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi. Celal Bayar Univ Sağlık Bilim Enst Derg. 2023;10(3):250-60.
20. Hanna AC, Bond MJ. Relationships between family conflict, perceived maternal verbal messages, and daughters’ disturbed eating symptomatology. Appetite. 2006;47(2):205-11.
21. Menor-Rodriguez MJ, Cortés-Martín J, Rodríguez-Blanque R, Tovar-Gálvez MI, Aguilar-Cordero MJ, Sánchez-García JC. Influence of an educational intervention on eating habits in school-aged children. Children (Basel). 2022;9(4):574.
22. Spillman LN, Madden AM, Richardson H, Imamura F, Jones D, Nash M, et al. Nutritional intake after liver transplant: systematic review and meta-analysis. Nutrients. 2023;15(11):2487.
23. Bulak C, Özçelik Ersü D. Ebeveynlerin besin etiketi okuma alışkanlıkları ve besin seçiminde etkili faktörlerin belirlenmesi üzerine bir araştırma. Sağlık Yaşam Bilim Derg. 2023;5(3):123-30.