BİRİNCİ BASAMAK SAĞLIK HİZMETLERİNDE UYKU BOZUKLUKLARI TARAMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ
Öz
Uyku; sağlığın korunması, iyi bir yaşam kalitesi ve gün boyunca iyi bir performans için önemli olan temel bir ihtiyaçtır. Uyku bozuklukları, başta uykusuzluk bozuklukları ve obstrüktif uyku apnesi olmak üzere, toplumda yaygın olarak görülürler. Kronik uyku bozukluklarının uzun dönem kümülatif etkileri; mental problemler, kardiyovasküler hastalıklar, diyabet, obezite ve depresyon gibi pek çok olumsuz sağlık sonucu ile ilişkilidir. Uyku problemleri; yol açtığı bu sonuçlar nedeniyle, koruyucu hekimlik açısından ciddiye alınmalıdır. Bununla birlikte; prevalansının yüksekliğine ve ciddi sağlık sonuçları olmasına rağmen, toplumda uyku bozukluğu olan bireylerin yalnızca %20’si doğru tanı ve tedavi alabilmektedir. Bu sebeple, uyku problemlerinin sonuçları; mortalite ve morbidite hızları, kazalar, yaralanmalar ve sağlık hizmetlerinin kullanımı gibi birçok halk sağlığı göstergesini etkiler. Epidemiyolojik çalışmalar, uyku sorunlarının tanınması ve danışmanlık hizmeti verilmesinin önündeki engeller arasında; zaman yetersizliği, uyku sorunlarının hastalar tarafından hekimlerine daha az bildirilmesi, uyku bozukluklarının ciddi olmadığına dair yanlış kanılar ve hekimlerdeki farkındalık ve bilgi eksiklikleri olduğunu göstermiştir. Bu derlemede; toplumda yaygın görülen uyku bozukluklarının değerlendirilmesi için, birinci basamak sağlık hizmetlerinde kullanılabilecek tarama araçları sunulmuştur.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Basner M, McGuire S. WHO Environmental Noise Guidelines for the European Region: A Systematic Review on Environmental Noise and Effects on Sleep. International journal of environmental research and public health. 2018;15(3):519.
- 2. Özbay SY, Bilici M. Uykunun Nörobiyolojisi ve Fizyolojisi. Psikiyatride Güncel. 2016;6(2):89-95.
- 3. Mental Health Foundation, Sleep Matters: The Impact Of Sleep On Health And Wellbeing. 2011. https://www.mentalhealth.org.uk/publications/sleep-report/ (Erişim Tarihi: 09.02.2019)
- 4. Sateia MJ. International Classification of Sleep Disorders-Third Edition. CHEST. 2014;146(5):1387-94.
- 5. Crowley K. Sleep and sleep disorders in older adults. Neuropsychology review. 2011;21(1):41-53.
- 6. Ohayon MM. Prevalence and comorbidity of sleep disorders in general population. La Revue du praticien. 2007;57(14):1521-8.
- 7. Im E, Kim G-S. Relationship between sleep duration and Framingham cardiovascular risk score and prevalence of cardiovascular disease in Koreans. Medicine. 2017;96(37):e7744-e.
- 8. Ayas NT, White DP, Al-Delaimy WK, Manson JE, Stampfer MJ, Speizer FE, et al. A prospective study of self-reported sleep duration and incident diabetes in women. Diabetes care. 2003;26(2):380-4.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Klinik Tıp Bilimleri
Bölüm
Derleme
Yazarlar
Ahmet Topuzoğlu
0000-0002-7497-548X
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
14 Mayıs 2019
Gönderilme Tarihi
13 Şubat 2019
Kabul Tarihi
11 Mayıs 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 4 Sayı: 2
