İNTERNET TABANLI OKUMA MOTIVASYONU VE KATILIM ÖLÇEĞİ TÜRKÇE’YE UYARLAMA ÇALIŞMASI VE ÖĞRETMEN ADAYLARI İLE ÇEŞITLI DEĞİŞKENLERE GÖRE İNCELENMESİ

Öz

Bu çalışmanın amacı öğretmen adaylarının internette eğitim odaklı konularda okuma yaparken motivasyon düzeylerini ve davranışsal karakteristiklerini incelemektir. Bu amaçla ilk olarak Braten, Brandmo ve Kammerer (2018) tarafından geliştirilen ve 12 maddeden oluşan “İnternet Tabanlı Okuma Motivasyonu ve Katılım Ölçeği” Türkçe’ye uyarlanmıştır. Ardından uyarlanan ölçek ile öğretmen adaylarının eğitim amaçlı internet tabanlı okuma motivasyonu, yani algılanan yeterlilik ve algılanan zorluk seviyeleri ve katılımları, yani adanmışlık ve kaçınma durumları ile internet kullanımları çeşitli değişkenler göz önünde bulundurularak incelenmiştir. 362 öğretmen adayından toplanan verilerle yapılan açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri ölçeğin orijinali 4 faktörlü bir yapısının geçerli olduğunu göstermiştir. Ayrıca hesaplanan Cronbach alfa değerleri ölçeğin güvenilir olduğunu göstermektedir. İnternet tabanlı okuma motivasyonuna değişkenlerin etkisi incelendiğinde bazı demografik ve internet kullanım amaçlarının etkisi bulunmuştur. Diğer bir ifadeyle, kızların erkeklere göre, dizüstü bilgisayar kullananların akıllı telefon kullananlara göre ve interneti kullanım amaçlarının eğitim ve bilimsel araştırma olanların oyun ve sosyal medya için kullananlara göre daha yüksek internet tabanlı okuma motivasyonuna sahip olduğu bulunmuştur. Eğitimsel ve teknolojik uygulamalar  ilgili alanyazın ışığında tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• internet tabanlı okuma,çevrimiçi eğitsel metin,çevrimiçi okuma,dijital okuryazarlık,motivasyon

Kaynakça

1. Anmarkrud, Ø., & Bråten, I. (2009). Motivation for reading comprehension. Learning and Individual Differences, 19(2), 252–256. doi:10.1016/j.lindif.2008.09.002
2. Bråten, I., Brandmo, C., & Kammerer, Y. (2018). A Validation Study of the Internet-Specific Epistemic Justification Inventory With Norwegian Preservice Teachers. Journal of Educational Computing Research.1-24, DOI: 10.1177/0735633118769438
3. Ciampa, K. (2012). Reading in the digital age: Using electronic books as a teaching tool for beginning readers. Canadian Journal of Learning and Technology, 38(2)
4. Ching, Y. H., & Hsu, Y. C. (2015). Online graduate students’ preferences of discussion modality: Does gender matter?Journal of Online Learning and Teaching. 11(1), 31-41.
5. Coiro, J., & Dobler, E. (2007). Exploring the online reading comprehension strategies used by sixth‐grade skilled readers to search for and locate information on the Internet. Reading research quarterly, 42(2), 214-257.
6. Field, A. (2018). Discovering statistics using IBM SPSS statistics (5th ed.), London: Sage Publications.
7. Korovina, S, Pushkina A., & Gurova, N. (2016) Online Blogs in the Process of Development of Students’ Reading Skills, The European Proceedings of Social & Behavioural Sciences, http://dx.doi.org/10.15405/epsbs.2016.12.38
8. Leu, D. J., Forzani, E., Rhoads, C., Maykel, C., Kennedy, C., & Timbrell, N. (2015). The new literacies of online reading and comprehension: Rethinking the reading achievement gap. Reading Research Quarterly, 50(1), 37-59.

9. McKenna, M. C., Conradi, K., Lawrence, C., Jang, B. G., & Meyer, J. P. (2012). Reading attitudes of middle school students: Results of a US survey. Reading Research Quarterly, 47(3), 283-306.
10. Mizrachi, D. (2015). Undergraduates' academic reading format preferences and behaviors. The Journal of Academic Librarianship, 41(3), 301-311.
11. Odabaş, H., Odabaş, Z. Y., & Sevmez, H. (2018). Üniversite öğrencilerinde dijital/e-kitap okuma kültürü: Selçuk Üniversitesi örneği. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi, 58(1), 139-171.
12. OECD, (2015) OECD Skills Outlook 2015: Youth, Skills and Employability. OECD Publishing. https://dx.doreading engagementi.org/10.1787/9789264234178-en adresinden 8 Ocak 2019 tarihinde alınmıştır.
13. PISA (2018) Reading Literacy Framework, https://www.iprase.tn.it/documents/20178/344196/Pisa+2018+reading+literacy+framework+_final.pdf/14f3abfc-966c-46b1-a8d8-4d962193ecfd adresinden 23 Mart 2019 tarihinde alınmıştır.
14. Popovic, D. (2015). Digitalization of books and its impact on educational praxis at University level. In The International Scientific Conference eLearning and Software for Education (Vol. 2, p. 484). " Carol I" National Defence University.Reynolds,
15. W.M., & Miller, G.E. (2003). Current perspectives in educational psychology. In W.M. Reynolds, G.E. Miller, & I.B. Wei ner ( E d s.), Handbook of psychology: Vol. 7. Educational psy-chology (pp. 3–22).
16. Hoboken, NJ: John Wiley & Sons.Shang, H. F. (2016). Online Metacognitive Strategies, Hypermedia Annotations, and Motivation on Hypertext Comprehension. Journal of Educational Technology & Society, 19(3).
17. Singer, M. L. & Alexander, A. P. (2016) Reading Across Mediums: Effects of Reading Digital and Print Texts on Comprehension and Calibration, The Journal of Experimental Education, 85(1), 155-172, DOI: 10.1080/00220973.2016.1143794Singer,
18. L. M., & Alexander, P. A. (2017). Reading on paper and digitally: What the past decades of empirical research reveal. Review of educational research, 87(6), 1007-1041.
19. Sun, J. C. Y., Lin, C. T., & Chou, C. (2018). Applying learning analytics to explore the effects of motivation on online students' reading behavioral patterns. International Review of Research in Open and Distributed Learning, 19(2).
20. Szabó, K. (2016). Reading from screen – About the problem of developing online educational texts regarding the special ways of online reading strategies. In 11th International Conference on Towards Open Education and Information Society (pp. 78-89).
21. PragueWigfield, A., Gladstone, J. R., & Turci, L. (2016). Beyond cognition: Reading motivation and reading comprehension. Child development perspectives, 10(3), 190-195.
22. Scahill, E. M., Melican, C., & Walstad, W. (2005). The preparation and experience of advanced placement in economics instructors. Journal of Economic Education, 36(1), 93-98.