ERKEK YAVRU SIÇANLARDA SOSYAL İZOLASYON STRESİNİN ÖĞRENMEYE ETKİSİ

Öz

Öğrenme kompleks bir fonksiyondur ve fizyolojik koşullardaki değişikliklerden etkilenir. Bu nedenle organizmanın iç ve dış ortamını bozan stresin endokrin sistem ve sinir sisteminde biyokimyasal ve fonksiyonel değişikliklere neden olup, öğrenmeyi de etkileyeceği düşünülür. Bu çalışmada erkek yavru sıçanlarda 21 günlük sosyal izolasyon stresinin öğrenme üzerine etkisi araştırıldı. Çalışma; 5’i ön denemede, 10’u kontrol ve 10’u sosyal izolasyon grubunda olmak üzere toplam 25 adet 28 günlük Wistar albino erkek yavru sıçan ile gerçekleştirildi. Deney grubu sıçanlar günde dört saat olmak üzere 21 gün süreyle ayrı ayrı kafeslerde barındırılarak sosyal izolasyon stresine maruz bırakıldılar. Sosyal izolasyon süresi sonunda sıçanların yer bulma öğrenmeleri Morris Su Tankı deneyleri ile test edildi.Üç günlük öğrenme dönemi sonunda 4.gün öğrenmenin test edilmesi deneyleri yapıldı. İstatistiksel değerlendirmelerde grup içi günler arası farklılıklar tekrarlı ölçümlerde ANOVA; günler arası ikili karşılaştırmalar ise Bonferroni testi ile yapıldı. Gruplar arası karşılaştırmalarda ise Unpaired-t testi kullanıldı. Anlamlılık seviyesi için p<0.05 olarak kabul edildi. Bulguların gruplar arası karşılaştırmalarında fark anlamsız (p>0.05), grup içi karşılaştırmalarında günler arası fark anlamlı (p<0.05) bulundu. Sonuç olarak 21 günlük ılımlı sosyal izolasyon stresinin erkek yavru sıçanlarda öğrenmeyi etkilemediği gözlendi ve stresin öğrenme üzerindeki etkisinin, şiddeti ve süresi ile ilişkili olabileceği düşünüldü

Anahtar Kelimeler

• Sosyal İzolasyon, öğrenme, sıçan, Morris Su Tankı, stres

The Effect of Social Isolation Stress on Learning in Male Juvenile Rats

Öz

Learning is a complex function and it is influenced from by the changes in physiological conditions. So, it is thought that the stress which damages inside and outside environment of the organism while causes biochemical and functional changes in the neuro-endocrine system affects learning and causes many complications in the organism. In this study, effects of 21-day social isolation stress on learning in male juvenile rats were investigated. The study was done with 25 Wistar Albino male juvenile rats which were 28 days old. Five of them were at preexperiment group, 10 were at control group and 10 were at social isolation group. The rats underwent social isolation stress 4 hours daily for 21 days. At the end of this period,the rats learning to locate places was tested at Morris Water Maze. After a three day learning period, learning test was done at day four. The total duration of time spent to find the platform and the duration of time spent in half area of the tank including the platform in a value representing the percentage in the total time were compared statistically within and between the rats included in the control and social isolation experiment groups so as to assess the effect of social isolation stress on the ability of learning position in rats. The comparasion on the learning phase for learning performances displayed on each day within groups was statistically analysed by means of repeated measurament with the ANOVA test and Benferroni Test whereas the test phase was compaired between groups with the Unpaired-t Test. p<0,05 was accepted for significant level.As a result, it was found that social isolation stress, at applied for 21 days, is not affect on learning in male juvenile rats and it was concluded that the effect of stress on learning is related to period and degree of the stress

Anahtar Kelimeler

• Social isolation, learning, rats, Morris Water Maze, stress

Kaynakça

1. McBrain CJ, Macceferri G. Synaptic plasticity in hippocampal interneurons. Pharmacol 1997; 75: 488-94.
2. Barry SF, Randolph BS, Stephen MR. Synopsis of Neuropsychiatry. New York, Maple Pres, 2000: 112-287.
3. McBrain CJ, Macceferri G. Synaptic plasticity in hippocampal interneurons. Pharmacol 1997, 75: 488-94
4. Sorra KE, Fiala JC, Haris KM. Critical assesment of the involvement of perforation, spinules and spine brancing in hippocampal synapse formation. Compar Neurol 1998, 398: 225-40
5. Frisone DF, Frye CA, Zimmerberg B. Social isolation stress during the third week of life has age – dependent effects on spatial learning in rats. Behav Brain Res 2002, 128(2): 153-160
6. Yıldırım BD. Davranış Bilimlerine Giriş. An- kara Üniversitesi Tıp Fakültesi ANTIP AŞ, Ankara Yayınları, 1998, ss 83-153
7. Pharmac T, Wıllner P, Animal models of depression. Behav Neurosci 1990, 45: 425-455
8. Conrad CD, Magarinos AM, McEwen BS, Leodoux JE. Repeated restraint stress facilitates fear conditioning independently of causing hippocampal CA3 dendritic atrophy. Behav Neurosci 1999, 113: 902-913

9. Mıguel Molina-Hernandez, Patricia Tellez- Alcantara and Julian Perez-Garcia. Isolation rearing ınduced fear-like behavior without affecting learning abilities of wistar rats. Prog Neuro- Psychopharmacol & Biol Psychiat 2001, 25: 1111-1123
10. Uysal N, Gönenç S, Şişman AR, Açıkgöz O, Dayı A ve ark. Anneden ayrılma stresinin spasyal belleğe ve sonradan karşılaşılan akut stresin genç sıçan beyin dokularında antioksi- dan enzim aktiviteleri ile lipid peroksidasyonuna etkileri. 28. Ulusal Fizyoloji Kongresi Bildiri Özetleri Kitabı, Dokuz Eylül Üniversitesi,İzmir 24-27 Eylül 2002, s:13