12 Eylül Romanında Birey: Erkekliğin Yeniden İnşası Açısından “Kusma Kulübü”nü Okumak

İlknur Karanfil

doi:10.46655/federgi.842989

12 Eylül Romanında Birey: Erkekliğin Yeniden İnşası Açısından “Kusma Kulübü”nü Okumak

Öz

Bu çalışmada, Mehmet Eroğlu’nun kaleme aldığı “Kusma Kulübü” romanı, Türkiye Edebiyatı’nda 12 Eylül sonrası solun yenilgisi ile ortaya çıkan darbe dönemi edebiyatının bir örneği olarak incelenecektir. Bir 12 Eylül romanı olarak Kusma Kulübü’nün erkekliğin sorgulanması ve yeniden kurulması bağlamında değerlendirilmesi çalışmanın ana amacıdır. 12 Eylül romanlarında yer alan iç sorgulamalar, psikolojik buhranlar ve bireysel kimlik konularının öne çıkışı toplumsal cinsiyet ilişkilerinin kurguda edindiği rolle birleştiğinde bu romanlar erkekliğin inşası bağlamında okunmaya müsait anlatılar halini almaktadır. Söz konusu romanda, toplumun kaybedenleri arasında olan başkarakter Umut’un özgüven edinme, bağımsızlaşma ve güçlenme alanı olarak metindeki toplumsal cinsiyet ilişkileri değerlendirilecektir. Bu doğrultuda melez erkeklik biçimleri de tartışmaya açılacaktır. Romanda melez erkeklik biçiminin inşası ve diğer erkeklik biçimleriyle ilişkisi irdelenecektir. Başkarakterin erkekliğini ilişkilendiği kadınlar aracılığıyla yeniden inşa ederek güçlendiğine dair romanın farklı bir okuması yapılacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Alver, Ahmet. (2012) The Politics of Memory in Turkish Literature: Aesthetics and Narrative in the March 12th Novels, Saarbrücken, Germany: Lambert.
Alver, Ahmet. (2013) “Türk Edebiyatında Unutulan Sesler: 12 Eylül 1980 Askeri Darbe Sonrası Türkiye’de Yazılan ‘Hapishane Edebiyatı’na Analitik Bakış”, Turkish Studies, Volume 8-9, ss. 603-618.
Akınhay, Osman. (2007) “Şükrü Argın’la Söyleşi: Edebiyat 12 Eylül’ü Kalben Destekledi”, Mesele 9. Online http://www.birikimdergisi.com/guncel/sukru-argin-ile-soylesi-edebiyat-12-eylulu-kalben-destekledi Erişim Tarihi: 20.09. 2016.
Anderson, Eric. (2009). Inclusive Masculinity. New York: Routledge. Atay, Tayfun. (2004) “Erkeklik En Çok Erkeği Ezer!”, Toplum ve Bilim Dergisi 101, ss. 11-30.
Aytaç, Gürsel. (1999) Çağdaş Türk Romanları Üzerine İncelemeler, Ankara: Gündoğan Yayınları. Balık, Macit. (2009) “Türk Romanında 12 Eylül Darbesi”, Turkish Studies International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, Volume 4, (1) II, ss. 2373- 2411.
Belge, Murat (1998) “12 Mart Romanları”, Edebiyat Üzerine Yazılar, İstanbul: İletişim, ss. 114-135.
Bozok, Mehmet. (2019) “Raewyn Connell ve Erkeklik Çalışmalarının Köşe Taşı Çalışması Olarak Erkeklikler”, ViraVerita E-Journal: Interdisciplinary Encounters 9, ss. 199-205.
Cengiz, Kurtuluş, Tol, Uğraş Ulaş, Küçükural Önder. (2004) “Hegemonik Erkekliğin Peşinden”, Toplum ve Bilim Dergisi 101, ss. 50-70.

Coles, Tony (2008) “Finding Space in the Field of Masculinity: Lived Experiences of Men’s Masculinities”, Journal of Sociology 44 (3), ss. 233–248.
Connell, R. W. (1998) [1987] Toplumsal Cinsiyet ve İktidar, İstanbul: Ayrıntı Yayınları. Connell, R. W. (1995) Masculinities, University of California Press.
Connell, R. W. Messerschmidt, J. (2005) “Rethinking the Concept of Masculinity”, Gender and Society 19 (6), ss. 829-859.
Demetriou, Demetrakis. (2001) “Connell’s Concept of Hegemonic Masculinity: A Critique.” Theory and Society 30 (3), ss. 337–61.
Demir, Fethi (2010) “Yüz: 1981 ve Sevgili Arsız Ölüm Romanları Bağlamında 12 Eylül Sonrası Gerçekçi Romana Bir Bakış”, Muğla Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 25, ss. 1-14.
Demir, Fethi (2006) “Mehmet Eroğlu'nun Romanlarında Tutunamayan Kahramanlar” Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Van.
Dinçer, Yeşim. (2011) 12 Eylül Romanında İşkence, İstanbul: Yazındergi Yayınevi.
Eroğlu, Mehmet. (2004) Kusma Kulübü, İstanbul: Agora Yayınevi.
Günay-Erkol, Çimen. (2016) Askerî Darbeler ve Tanıklık Romanları, K24, https://t24.com.tr/k24/yazi/darbe-vetaniklik, 811 Erişim Tarihi: 05.09.2020.
Günay-Erkol, Çimen. (2019) Yaralı Erkeklikler: 12 Mart Romanlarında Yalnızlık, Yabancılaşma ve Öfke, Ankara: Ayizi Kitap.
Gürbilek, Nurdan. (2007) Vitrinde Yaşamak, İstanbul: Metis.
Kahraman, Hasan Bülent. (2007) “Romanın Etiği: Yazmak ya da Susmak,” Mesele 9, ss. 18-24.
Kimmel, M. S. (2013). Homofobi Olarak Erkeklik: Toplumsal Cinsiyet Kimliğinin İnşasında Korku, Utanç ve Sessizlik. Mehmet Bozok (Çev.), Fe Dergi: Feminist Eleştiri, 5(2), ss. 92-107.
Messercchmidt, James W. (2019). Hegemonik Erkeklik: Formülasyon, Yeniden Formülasyon ve Genişleme, editör Çimen Günay Erkol, Nurseli Yeşim Sünbüloğlu, çevirenler Eleştirel Erkeklik İncelemeleri İnisiyatifi Selin Akyüz vd. İstanbul: Özyeğin Üniversitesi Yayınları.
Moran, Berna. (2004) Türk Romanına Eleştirel Bakış III, İstanbul: İletişim.
Naci, Fethi. (1990) 100 Soru Türk Edebiyatı: Türkiye’de Roman ve Toplumsal Değişme, İstanbul: Gerçek. Özbay, Cenk. (2012) “Türkiye’de Hegemonik Erkekliği Aramak”, Doğu Batı, 63, ss. 185-204.
Polat, Nurhak. (2008) “Cinsiyet ve Mekân: Erkek Kahveleri”, Toplum ve Bilim 112, ss. 147-157.
Sadıkoğlu, Tülin. (2010) Dilsiz Yara: Feride Çiçekoğlu’nun Yapıtlarında İşkence ve Travma, İstanbul Bilgi Üniversitesi, Karşılaştırmalı Edebiyat Anabilim Dalı, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
Sancar, Serpil. (2013) Erkeklik: İmkansız İktidar, İstanbul: Metis.
Savran, Sungur (1992) Türkiye’de Sınıf Mücadeleleri, İstanbul: Kardelen Yayınları.
Sayan, Cemal. (1996) “1980 Sonrası Cezaevi Romanları”, http://www.huseyinsimsek. com/tr/yazilar/article/6/1980-sonrasi-cezaeviromanlari.html
Sevim, Emine. (2019) “Toplumsal Cinsiyet Bilinçli/Pro-feminist Erkeklerin Kadınlarla İlişkilenme Biçimlerinin Eleştirisi”, İstanbul Arel Üniversitesi, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
Türkeş, A. Ömer. (2000) “Romanda 12 Mart Suretleri ve ’68 Kuşağı”, Birikim Dergisi 132, ss. 80-85

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kadın Araştırmaları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

İlknur Karanfil ^* Bu kişi benim
0000-0001-5617-6281
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

20 Aralık 2020

Gönderilme Tarihi

7 Temmuz 2020

Kabul Tarihi

19 Kasım 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 12 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.46655/federgi.842989

IZ

https://izlik.org/JA74YZ29DU

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Karanfil, İ. (2020). 12 Eylül Romanında Birey: Erkekliğin Yeniden İnşası Açısından “Kusma Kulübü”nü Okumak. Fe Dergi, 12(2), 149-160. https://doi.org/10.46655/federgi.842989

AMA

1.Karanfil İ. 12 Eylül Romanında Birey: Erkekliğin Yeniden İnşası Açısından “Kusma Kulübü”nü Okumak. Fe Dergi. 2020;12(2):149-160. doi:10.46655/federgi.842989

Chicago

Karanfil, İlknur. 2020. “12 Eylül Romanında Birey: Erkekliğin Yeniden İnşası Açısından ‘Kusma Kulübü’nü Okumak”. Fe Dergi 12 (2): 149-60. https://doi.org/10.46655/federgi.842989.

EndNote

Karanfil İ (01 Aralık 2020) 12 Eylül Romanında Birey: Erkekliğin Yeniden İnşası Açısından “Kusma Kulübü”nü Okumak. Fe Dergi 12 2 149–160.

IEEE

[1]İ. Karanfil, “12 Eylül Romanında Birey: Erkekliğin Yeniden İnşası Açısından ‘Kusma Kulübü’nü Okumak”, Fe Dergi, c. 12, sy 2, ss. 149–160, Ara. 2020, doi: 10.46655/federgi.842989.

ISNAD

Karanfil, İlknur. “12 Eylül Romanında Birey: Erkekliğin Yeniden İnşası Açısından ‘Kusma Kulübü’nü Okumak”. Fe Dergi 12/2 (01 Aralık 2020): 149-160. https://doi.org/10.46655/federgi.842989.

JAMA

1.Karanfil İ. 12 Eylül Romanında Birey: Erkekliğin Yeniden İnşası Açısından “Kusma Kulübü”nü Okumak. Fe Dergi. 2020;12:149–160.

MLA

Karanfil, İlknur. “12 Eylül Romanında Birey: Erkekliğin Yeniden İnşası Açısından ‘Kusma Kulübü’nü Okumak”. Fe Dergi, c. 12, sy 2, Aralık 2020, ss. 149-60, doi:10.46655/federgi.842989.

Vancouver

1.İlknur Karanfil. 12 Eylül Romanında Birey: Erkekliğin Yeniden İnşası Açısından “Kusma Kulübü”nü Okumak. Fe Dergi. 01 Aralık 2020;12(2):149-60. doi:10.46655/federgi.842989