Araştırma Makalesi

KIRILGAN BEŞLİ ÜLKELERİNDE BELİRSİZLİKLER VE DÖVİZ KURU İLİŞKİSİ: PORTFÖY YÖNETİMİ İÇİN ÇIKARIMLAR

Cilt: 11 Sayı: 3 1 Ekim 2026
PDF İndir
EN TR

KIRILGAN BEŞLİ ÜLKELERİNDE BELİRSİZLİKLER VE DÖVİZ KURU İLİŞKİSİ: PORTFÖY YÖNETİMİ İÇİN ÇIKARIMLAR

Öz

Finansal Varlıkları Fiyatlama Modelleri; kur riskini portföy yönetimini etkileyen önemli faktörlerden birisi olarak değerlendirmektedir. Çalışma bu bağlamda kurların oluşumuna hangi faktörler neden olmaktadır? sorusunun cevabına odaklanmaktadır. Kırılgan Beşli Ükeleri (Güney Afrika, Brezilya, Hindistan, Endonezya ve Türkiye) döviz kurları ile literatürde sık kullanılan Dünya Belirsizlik Endeksi WUI), Küresel Ekonomi Belirsizlik endeksi (GEPU), Petrol Fiyatı Belirsizliği Endeksi (OPU), Jeopolitik Risk Endeksi (GPR), ABD Baker-Bloom-Davis Para Politikası Belirsizlik Endeksi (BBDMPU) arasındaki nedensellik ilişkisini analiz etmektedir. Belirsizlik ve risk endekslerinin Kırılgan Beşli Ülke döviz kurları arasındaki nedensellik ilişkisi heterojendir. Ülkeler arasında Türkiye USTTRY döviz kuru, belirsizlik ve risklere karşı duyarlılığı yönünden daha negatif ayrışmaktadır. USDTRY döviz kuru oluşumunda GEPU, GPR, BBDMPU belirsizlik endekslerindeki değişimler arasında tek yönlü Granger nedensellik ilişkisi tespit edilmişitr. Sonuçlar ekonomik ve para politikalarından kaynaklı belirsizlik ile jeopolitik risklerin diğer ülkelere göre USDTRY döviz kurunun oluşumunda çok daha baskın olduğunu göstermektedir. Ülkeler arasındaki heterojenlik portföy yöneticileri için uluslararası portföy çeşitlendirmesi, kur riskine bağlı portföy riskinin yönetilmesi ve azaltılmasına yönelik karar süreçlerine katkı sağlar. Kırılgan beşli ülke finansal piyasalarına işlem yapan yatırımcılar, ülkeye giriş-çıkış kararlarında kur tahmininlemesinde belirsizlik endekslerinin ülkelerin döviz kurları üzerindeki farklı etkilerini dikkate almaları önerilir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

testekleyici kurum ve kişi yoktur

Proje Numarası

Proje numarası bulunmamaktadır

Etik Beyan

Veriler kamuya açık kaynaklardan alınmıştır. Etik Kurul onayı gerekmemektedir.

Teşekkür

Teşekkür edilecek kişi ve kurum Yoktur

Kaynakça

  1. Abdulsalam, S. A., & Onipede, S. F. (2023). Economic policy uncertainty and the ECOWAS exchange rate mechanism. Scientific African, 21, e01844. https://doi.org/10.1016/j.sciaf.2023.e01844
  2. Afonso, A., Alves, J., Jalles, J., & Monteiro, S. (2025). Energy price dynamics in the face of uncertainty shocks and the role of exchange rate regimes: A global cross-country analysis. The Journal of Economic Asymmetries, 32, e00425. https://doi.org/10.1016/j.jeca.2025.e00425
  3. Afshan, S., Leong, K. Y., Najmi, A., Razi, U., Lelchumanan, B., & Cheong, C. W. H. (2023). Fintech advancements for financial resilience: Analyzing exchange rates and digital currencies during oil and financial risk. Resources Policy, 88, 104432. https://doi.org/10.1016/j.resourpol.2023.104432
  4. Aimer, N. (2021). Economic policy uncertainty and exchange rates before and during the COVID-19 pandemic. Journal of Ekonomi, 3(2), 119–127.
  5. Akçayır, Ö. (2023). Ulusal riskler, jeopolitik riskler ve küresel belirsizliklerin Türk Lirasının değeri üzerindeki etkileri. Alanya Akademik Bakış Dergisi, 7(2), 649–669. https://doi.org/10.29023/alanyaakademik.1038217
  6. Akerlof, G. A. (1970). The market for ‘lemons’: Quality uncertainty and the market mechanism. The Quarterly Journal of Economics, 84(3), 488–500.
  7. Al-Thaqeb, S. A., & Algharabali, B. G. (2019). Economic policy uncertainty: A literature review. The Journal of Economic Asymmetries, 20, e00133. https://doi.org/10.1016/j.jeca.2019.e00133
  8. Andriyani, K., Marwa, T., Adnan, N., & Muizzuddin, M. (2020). The determinants of foreign exchange reserves: Evidence from Indonesia. The Journal of Asian Finance, Economics and Business, 7(11), 629–636. https://doi.org/10.13106/jafeb.2020.vol7.no11.629

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Finans

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

1 Ekim 2026

Gönderilme Tarihi

7 Nisan 2026

Kabul Tarihi

24 Ağustos 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 11 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Topcu, M. (2026). KIRILGAN BEŞLİ ÜLKELERİNDE BELİRSİZLİKLER VE DÖVİZ KURU İLİŞKİSİ: PORTFÖY YÖNETİMİ İÇİN ÇIKARIMLAR. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(3). https://doi.org/10.29106/fesa.1925088
AMA
1.Topcu M. KIRILGAN BEŞLİ ÜLKELERİNDE BELİRSİZLİKLER VE DÖVİZ KURU İLİŞKİSİ: PORTFÖY YÖNETİMİ İÇİN ÇIKARIMLAR. FESA. 2026;11(3). doi:10.29106/fesa.1925088
Chicago
Topcu, Murat. 2026. “KIRILGAN BEŞLİ ÜLKELERİNDE BELİRSİZLİKLER VE DÖVİZ KURU İLİŞKİSİ: PORTFÖY YÖNETİMİ İÇİN ÇIKARIMLAR”. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi 11 (3). https://doi.org/10.29106/fesa.1925088.
EndNote
Topcu M (01 Ekim 2026) KIRILGAN BEŞLİ ÜLKELERİNDE BELİRSİZLİKLER VE DÖVİZ KURU İLİŞKİSİ: PORTFÖY YÖNETİMİ İÇİN ÇIKARIMLAR. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi 11 3
IEEE
[1]M. Topcu, “KIRILGAN BEŞLİ ÜLKELERİNDE BELİRSİZLİKLER VE DÖVİZ KURU İLİŞKİSİ: PORTFÖY YÖNETİMİ İÇİN ÇIKARIMLAR”, FESA, c. 11, sy 3, Eki. 2026, doi: 10.29106/fesa.1925088.
ISNAD
Topcu, Murat. “KIRILGAN BEŞLİ ÜLKELERİNDE BELİRSİZLİKLER VE DÖVİZ KURU İLİŞKİSİ: PORTFÖY YÖNETİMİ İÇİN ÇIKARIMLAR”. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi 11/3 (01 Ekim 2026). https://doi.org/10.29106/fesa.1925088.
JAMA
1.Topcu M. KIRILGAN BEŞLİ ÜLKELERİNDE BELİRSİZLİKLER VE DÖVİZ KURU İLİŞKİSİ: PORTFÖY YÖNETİMİ İÇİN ÇIKARIMLAR. FESA. 2026;11. doi:10.29106/fesa.1925088.
MLA
Topcu, Murat. “KIRILGAN BEŞLİ ÜLKELERİNDE BELİRSİZLİKLER VE DÖVİZ KURU İLİŞKİSİ: PORTFÖY YÖNETİMİ İÇİN ÇIKARIMLAR”. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, c. 11, sy 3, Ekim 2026, doi:10.29106/fesa.1925088.
Vancouver
1.Murat Topcu. KIRILGAN BEŞLİ ÜLKELERİNDE BELİRSİZLİKLER VE DÖVİZ KURU İLİŞKİSİ: PORTFÖY YÖNETİMİ İÇİN ÇIKARIMLAR. FESA. 01 Ekim 2026;11(3). doi:10.29106/fesa.1925088