ÖĞRETMEN ADAYLARININ SİBER ZORBALIĞA YÖNELİK DUYARLILIKLARININ FARKLI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

Öz

Bu araştırmanın amacı, Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi  (BÖTE) bölümü öğretmen adayları-nın siber zorbalık duyarlıklarını çeşitli değişkenler açısından incelemektir. Araştırma İstanbul’da öğrenim gören 352 BÖTE öğretmen adayı üzerinde yürütülmüştür. Araştırmada verilerin toplanması amacıyla araştırmacı tarafından geliştirilen kişisel bilgi formu ve Tanrıkulu, Kınay ve Arıcak (2011) tarafından geliştirilen Siber Zorbalık Duyarlılık Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatis-tiksel metotlarlarla  (Frekans, Yüzde, Ortalama, Standart sapma) birlikte, iki grup arasındaki farkı t-testi, ikiden fazla grup durumunda parametrelerin gruplar arası karşılaştırmalarında Tek yönlü (One way) Anova testi ve farklılığa neden olan grubun tespitinde ise Tukey Post Hoc testi kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda, BÖTE öğretmen adaylarının siber zorbalığa ilişkin duyarlılık düzeylerinin yüksek olduğu görülmüştür. Bu çerçevede BÖTE öğretmen adaylarının siber zorbalık eylemleri ile karşı karşıya kalabileceklerinin farkında oldukları, bu tür durumlarda kişisel güvenliklerini sağlayabilecek bilgiye ve öğrencilerini bu durumlara karşı bilgilendirecek duyarlığa sahip oldukları söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

• Siber Zorbalık,Siber Zorbalık Duyarlılığı,Zorbalık,Öğretmen Adayları

Examination of Sensitivity of Teacher Candidates towards Cyberbulliying in Terms of Different Variables

Öz

The aim of this research is to examine the cyber bullying sensitivities of teacher candidates in the Department of Computer and Instructional Technology Education (CEIT) in terms of various variables. The research population constitutes CEIT teacher candidates. The research was carried out on 352 CEIT teacher candidates in Istanbul. A personal information form developed by the researcher and the Cyberbullying Awareness Scale developed by Tanrıkulu, Kınay and Arıcak (2011) were used to collect data in the study. Descriptive statistical metotlar evaluation of the data (Number, Percentage, mean, standard deviation) with t-test the difference between the two groups, in case of more than two groups in the comparison between groups of parameters Unidirectional (One way) ANOVA test and identify the group that caused the differences in the Tukey post hoc test was used. As a result of the research, the CEIT teacher candidates were found to be high level of awareness about cyberbullying. In this context, CEIT teacher candidates faced with cyber-bullying actions that they might be aware, the knowledge to provide personal security in such cases and students said they have a sensitivity that could refer to.

Anahtar Kelimeler

• Cyber Bullying,Cyberbullying Awareness,Bullying,Teacher Candidates

Kaynakça

1. Arıcak, O. T., Kınay, H. ve Tanrıkulu, T. (2012). Siber zorbalık ölçeği'nin ilk psikometrik bulgulari. Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi, 17 (2012-1), 101-114.
2. Agatston, P. W., Kowalski, R. & Limber, S. (2007). Students’ perspectives on cyber bullying. Journal of Adolescent Health, 41, 59–60
3. Akbulut, Y. & Eristi, B. (2011). Cyberbullying and victimization among Turkish university students. Australasian Journal of Educational Technology, 27 (7), 1155-1170.
4. Baker, Ö. E. & Kavşut, F. (2007). Akran zorbalığının yeni yüzü: siber zorbalık. Eğitim Araştırmaları Dergisi, 27, 31-42.
5. Arıkan, R. (2004). Araştırma teknikleri ve rapor hazırlama. Ankara: Asil Yayın.
6. Ayas, T., ve Horzum, M. B. (2011). Exploring the teachers’ cyberbullying perception in terms of various variables. International Online Journal of Educational Sciences, 3(2), 619-640.
7. Bargh, J. A., McKenna, K. Y. A., & Fitzsimons, G. M. (2002). Can you see the real me? Activation and expression of the ‘‘true self’’ on the internet. Journal of Social Issues, 58, 33–48.
8. Belsey, B. (2004). What is cyberbullying? Erişim Tarihi:10 Eylül 2014, www.bullying.org/external/documents/ACF6F8.pdf.

9. Beren, T. ve Li, Q. 2005. Cyber-harassment: A study of a new method for an old behavior. Journal of Educational Computing Research, 32, 265-277.
10. Campbell, M. (2005), “The impact of the mobile phone on young people’s social life”, http://eprints.qut.edu.au/3492/, 12.11.2015
11. Chibbaro, J.S. (2007). School counselors and the cyberbully: Interventions and implications. Professional School Counselor, 11 (1), 65-68.
12. Doğan, E., Çaka, C., & Şahin, Y. L. (2016). A Study On Onlıne Socıal Network Games Players'cyberbullyıng Sensibility And Aims Of Facebook Usage. Journal of Theory & Practice in Education (JTPE), 12(3). 501-519.
13. Eroğlu, Y., (2011). Koşullu Öz-değer, Riskli İnternet Davranışları ve Siber Zorbalık/Mağduriyet Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
14. Gezgin, D.M. ve Çuhadar, C. (2012). Bilgisayar ve öğretim teknolojileri eğitimi bölümü öğrencilerinin siber zorbalığa ilişkin duyarlılık düzeylerinin incelenmesi, Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi,2 (2).
15. Herring, S.C. (2003) ‘Cyber Violence: Recognizing and Resisting Abuse in Online Environments’, Asian Women 14(Summer): 187–212.
16. Hinduja, S. ve Patchin, J., W. (2005). Research summary: cyberbullying victimization. Preliminary findings from an online survey of internetusing adolescents. http://www.cyberbullying.us adresinden 12.11.2014 tarihinde edinilmiştir.
17. Hinduja, S., & Patchin, J. W. (2010). Bullying, cyberbullying, and suicide. Archives of suicide research, 14(3), 206-221. Juvonen, J., & Gross, E. F. (2008). Extending the school grounds?—Bullying experiences in cyberspace. Journal of School Health, 78(9), 496-505.
18. Karasar, N. (2009). Bilimsel Araştırma Yöntemi: Kavramlar, İlkeler, Teknikler, 7. Baskı, Ankara: 3A Araştırma Eğitim, Danışmanlık Ltd. Şti 2006.
19. Livingstone, S., & Bober, M. (2004). UK Children Go Online: Surveying the experiences of young people and their parents.
20. Özdemir, M. & Akar, F. (2011) Lise öğrencilerinin siber-zorbalığa ilişkin görüşlerinin bazı değişkenler bakımından incelenmesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 17 (4), 605-626
21. Shariff, S., ve Hoff, D. L. (2007). Cyber bullying: Clarifying legal boundaries for school supervision in cyberspace. International Journal of Cyber Criminology, 1 (1), 76-118.
22. Smith, P. K., Mahdavi, J., Carvalho, M., Fisher, S., Russell, S., & Tippett, N. (2008). Cyberbullying: its nature and impact in secondary school pupils. Journal of Child Psychology and Psychiatry, 49 (4), 376-385.
23. Şahin, M., Sarı, S. V., Özer, Ö. & Er, S. H. (2010). Lise öğrencilerinin siber zorba davranışlarda bulunma ve maruz kalma durumlarına ilişkin görüşleri. SDÜ Fen Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21, 257-270
24. Tanrıkulu, T., Kınay, H., & Arıcak, O. T. (2011). Siber zorbalığa ilişkin duyarlılık ölçeği. İzmir: XI. Ulusal Psikolojik Danışma ve Rehberlik Kongresi Bildiri Özetleri Kitabı. ss, 338-339.
25. Tanrıkulu, T., Kınay, H., ve Arıcak, O. T. (2013). Siber zorbalığa ilişkin duyarlılık ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3 (1).
26. Tuncer, M ve Dikmen, M. (2016). Sosyal Ağlarda Bekleyen Yeni Tehlike: Siber Zorbalık. IV. Internetional Instructional Technologies & Teacher Education Symposium’nda sunulan bildiri. Fırat Üniversitesi Eğitim Fakültesi, Elazığ, Türkiye, 6-8 Ekim.
27. TÜİK (2015), Hanehalkı Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması, http://www.tuik.gov.tr, Erişim Tarihi: 05.04.2016. Wearesocial (2016). Digital in 2016, http://wearesocial.com/uk/special-reports/digital-in-2016. Erişim Tarihi: 05.04.2016. Willard, N. E. (2007). Cyberbullying and cyberthreats: Responding to the challenge of online social aggression, threats, and distress. Research Press.
28. Ybarra, M., L. ve Mitchell, K., J. (2004). Online aggressor/targets, aggressors, and targets: a comparison of associated youth characteristics. Journal of Child Psychology and Psychiatry and Allied Disciplines, 45, 1308-1316.
29. Yılmaz, H. (2010, Eylül). 7. sınıf öğrencileri arasında siber zorbalık. Sözel bildiri, 4. Uluslararası Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Sempozyumu, Konya, Türkiye.