Araştırma Makalesi

Kur’ân Perspektifinden Hastalık-Tedavi ve Takdir-Tedbir İlişkisi

Cilt: 6 Sayı: 3 24 Eylül 2025
PDF İndir
EN TR

Kur’ân Perspektifinden Hastalık-Tedavi ve Takdir-Tedbir İlişkisi

Öz

İnsan türü tarih boyunca birçok badireler atlatmış ve çeşitli hastalıklara, salgınlara maruz kalmıştır. Kimi zaman salgın hastalıklar toplumlarda çok ağır hasarlar bırakarak çeşitli travmalara sebep olmuştur. İnsan tabiatı gerek maddî gerekse de manevî hastalıklara müsait bir yapıya sahiptir. Hastalıklara maruz kalma konusunda insanlar arasında ciddi bir ayrım söz konusu değildir. Hemen hemen her insan hayatının çeşitli evrelerinde değişik hastalıklara maruz kalır. Kur’ân’da Peygamberlerden Hz. Eyyûb’un müptela olduğu salgın hastalık dolayısıyla ağır bir imtihana tabi olduğu anlatılır. Hastalıklar sadece hasta olan bireyi değil onun yakın (akraba, ahbab) ve uzak (toplum, devlet) çevresini de doğrudan veya dolaylı olarak etkiler. Hastalıkların insanın bedeninde olduğu gibi ruhunda da derin izler bıraktığı bir gerçektir. Hem maddî hem de manevî hastalıkların tedavisinde inancın olumlu etkilerinin olduğu kabul edilir. Kur’ân açısından hastalıkların teolojik olarak nasıl anlaşılması gerektiği ve şifâ bulmada dini motivasyonun olumlu etkilerinin incelemesinin faydalı olacağı düşünülmektedir. Hastalıkların tedavisi konusunda insanlara doğru inançsal destek sunmak vicdani ve toplumsal bir gerekliliktir. Bu sebeple Kur’ân perspektifinden hastalık-tedavi ve inanç-tedbir ilişkisinin doğru anlaşılması önemlidir. Hastalık sürecinde determinist sebeplerle tedbirin bir tarafa bırakılması veya toplumda cebrî bir kader anlayışının yaygınlaşması sıkıntıların artmasına sebep olur. Bu bağlamda Kur’ân’ın tedavi ve kader konusunu nasıl ele aldığı önemlidir. İslam dininin geçmişten günümüze; insan hayatı ve sağlığı konusunda vazettiği kurallar/nas ve sağlıklı yaşam için önerdiği önleyici tedbirler güncelliğini korumaktadır. Bunları topluma doğru aktarmak ve bir takım şaz düşüncelerden uzak durmak, bireysel ve toplumsal dokunun zedelenmesinin önüne geçmek açısından önemlidir. Zira manevî bağları kuvvetli ve sosyal dokusu sağlam olan fert ve toplumların hastalıkların/salgınların sebep olduğu buhranları nispeten daha hafif atlattığı malumdur.

Anahtar Kelimeler

Tefsir, Kur’ân, Kader, Hastalık, Tedavi

Destekleyen Kurum

Yoktur

Teşekkür

tesekürler

Kaynakça

  1. Abdulbaki, Muhammed Fuat, El-Mu’cem’u-l Müfehres li-elfazi-l Kur’ân’il-Kerim, Beyrut, Lübnan: Dar Marife, 2009.
  2. Atmaca, Veli, “Hadislerde Geçen Şifâlı Yöntemler ve İlaç Adları”, Hadis Tetkikleri Dergisi, 9/1, 2011.
  3. Aytaç, Ömer, Kardaş, Muzaffer Çağlar, “Sağlık- Hastalığın Toplumsal Kökenleri ve Sağlık Sosyolojisi”, Elâzığ: Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt:25, Sayı:1, 2015.
  4. Bakkal, Ali, “İslâm Tarihinde Tıbbın Gelişmesi ve Silvan’da Tıp,” (Şanlıurfa: Harran Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 2013), 18/30.
  5. Bayrakdar, Mehmet, İslâm’da Bilim ve Teknoloji Tarihi, (Ankara: TDV Yayınları, 2000).
  6. Buhârî, Muhammed b. İsmâîl, Sahîhu'l Buhârî, Beyrut, Dımeşk: Dâru İbn Kesîr, 2002.
  7. Canan, İbrahim, Hadis Ansiklopedisi, Kütüb-i Sitte, (Ankara: Akçağ Yayınları), 17.
  8. Çağatay, Neşet, İslam’dan Önce Arap Tarihi ve Cahiliye Çağı, Ankara: Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Yayınları, 1957.
  9. Derveze, M. İzzet, et- Tefsirü’l-Hadîs, Çev. Ramazan Yıldırım, İstanbul: Ekin Yayınları, 1998.
  10. El-Kurtubi, Abdullah b. Ahmet b. Ebu Bekr, el- Cami li-Ahkami’l Kur’ân, (thk. Abdullah b. Abdul Muhsin et- Türki) Beyrut-Lübnan: Müessesetü’r- Risale, 2002.

Kaynak Göster

APA
Balkis, İ. (2025). Kur’ân Perspektifinden Hastalık-Tedavi ve Takdir-Tedbir İlişkisi. Genç Mütefekkirler Dergisi, 6(3), 773-792. https://izlik.org/JA85YN52DU
AMA
1.Balkis İ. Kur’ân Perspektifinden Hastalık-Tedavi ve Takdir-Tedbir İlişkisi. GEMDER. 2025;6(3):773-792. https://izlik.org/JA85YN52DU
Chicago
Balkis, İmdat. 2025. “Kur’ân Perspektifinden Hastalık-Tedavi ve Takdir-Tedbir İlişkisi”. Genç Mütefekkirler Dergisi 6 (3): 773-92. https://izlik.org/JA85YN52DU.
EndNote
Balkis İ (01 Eylül 2025) Kur’ân Perspektifinden Hastalık-Tedavi ve Takdir-Tedbir İlişkisi. Genç Mütefekkirler Dergisi 6 3 773–792.
IEEE
[1]İ. Balkis, “Kur’ân Perspektifinden Hastalık-Tedavi ve Takdir-Tedbir İlişkisi”, GEMDER, c. 6, sy 3, ss. 773–792, Eyl. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA85YN52DU
ISNAD
Balkis, İmdat. “Kur’ân Perspektifinden Hastalık-Tedavi ve Takdir-Tedbir İlişkisi”. Genç Mütefekkirler Dergisi 6/3 (01 Eylül 2025): 773-792. https://izlik.org/JA85YN52DU.
JAMA
1.Balkis İ. Kur’ân Perspektifinden Hastalık-Tedavi ve Takdir-Tedbir İlişkisi. GEMDER. 2025;6:773–792.
MLA
Balkis, İmdat. “Kur’ân Perspektifinden Hastalık-Tedavi ve Takdir-Tedbir İlişkisi”. Genç Mütefekkirler Dergisi, c. 6, sy 3, Eylül 2025, ss. 773-92, https://izlik.org/JA85YN52DU.
Vancouver
1.İmdat Balkis. Kur’ân Perspektifinden Hastalık-Tedavi ve Takdir-Tedbir İlişkisi. GEMDER [Internet]. 01 Eylül 2025;6(3):773-92. Erişim adresi: https://izlik.org/JA85YN52DU