Araştırma Makalesi

PİYASADA TÜKETİME SUNULAN AYÇİÇEK VE MISIRÖZÜ YAĞLARINDA AFLATOKSİN VARLIĞININ ARAŞTIRILMASI

Cilt: 48 Sayı: 6 15 Aralık 2023
PDF İndir
TR EN

PİYASADA TÜKETİME SUNULAN AYÇİÇEK VE MISIRÖZÜ YAĞLARINDA AFLATOKSİN VARLIĞININ ARAŞTIRILMASI

Öz

Genel olarak bütün tarımsal ürünler küflenmeye bağlı bozulmalara maruz kalabilmektedir. Toprakta ve havada yaygın olarak bulunan küf sporları, uygun sıcaklık ve su aktivitesi değerlerinde bu ürünlere bulaştıklarında ürünleri bozabilmekte, hatta ürettikleri mikotoksinlerle sağlık açısından risk yaratabilmektedirler. Tarımsal ürünlerimizden olan yağlı tohumlar da yapıları itibari ile küflenmeye ve küfler tarafından üretilen mikotoksinler ile kontamine olmaya uygun gıdalardır. Endüstriyel olarak, ayçiçeği ve mısırözü gibi yağlı tohumlardan yağ eldesinde çeşitli ekstraksiyon yöntemlerinden yararlanılmakta ve elde edilen bu ham yağlara sonrasında degumming, nötralizasyon ve ağartma proseslerini içeren rafinasyon işlemleri uygulanmaktadır. Bugüne kadar yağ eldesinde uygulanan rafinasyon işlemlerinin hammaddede bulunan mikotoksinlerin yağdaki miktarını düşürdüğü ve yağların bu anlamda bir risk taşımadığı düşüncesi yaygındı. Son zamanlarda yapılan sınırlı sayıdaki çalışmalar, yağlı tohumdan başlayarak rafine yağ eldesine kadar devam eden proses boyunca uygulanan işlemlerin ancak mikotoksin düzeyini düşürdüğünü fakat düşük düzeylerde de olsa yağlarda mikotoksin bulunabileceğini ve yine sınırlı sayıda yapılmış piyasa taramalarını içeren çalışmalar rafine yağların farklı düzeylerde mikotoksin içerdiğini göstermiştir. Bu çalışmada ilk kez, ülkemiz marketlerinde rafine olarak satışa sunulan ayçiçek yağı ve mısırözü yağında aflatoksin varlığı araştırılmış ve ülkemiz piyasasındaki durum değerlendirilmiştir. Çalışmada ülkemiz piyasasından toplanan 50 rafine ayçiçek yağı örneğinin 16 (%32)’sında 0.06-0.198 μg/kg aralığında, 44 rafine mısır özü yağı örneğinin ise 28 (%63.63)’inde 0.03-0.144 μg/kg aralığında toplam aflatoksin varlığı tespit edilirken, 16 rafine ayçiçek yağı örneğinin 5’inde 0.06-0.082 μg/kg aralığında, 28 rafine mısır özü yağı örneğinin ise 4’ünde 0.014-0.032 μg/kg aralığında AFB1 tespit edilmiştir. Çalışmada kullanılan örneklerin bir kısmında her ne kadar aflatoksin varlığı tespit edilmişse de belirlenen miktarlar uluslararası bitkisel yağlar için bildirilen toksin kriterlerinin çok altında bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Çukurova Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi

Proje Numarası

FBA-2020-13116

Teşekkür

Bu çalışma Çukurova Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimince desteklenmiştir. Tedarik ve üretime destek sağlayan Çukurova Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi'ne teşekkürlerimizi sunarız.

Kaynakça

  1. Abdolmaleki, K., Khedri, S., Alizadeh, L., Javanmardi, F., Oliveira, C. A. F., Mousavi Khaneghah, A. (2021). The mycotoxins in edible oils: An overview of prevalence, concentration, toxicity, detection and decontamination techniques. Trends in Food Science and Technology, 115: 500–511.
  2. Al-Ameiri, N. S., Karajeh, M. R., Qaraleh, S. Y. (2015). Molds associated with olive fruits infested with olive fruit fly (Bactrocera oleae) and their effects on oil quality. Jordan Journal of Biological Sciences, 8(3): 217–220.
  3. Banu, N., Muthumary, J. (2010). Aflatoxin B1 contamination in sunflower oil collected from sunflower oil refinery situated in Karnataka. Health, 02(08): 973–987.
  4. Bordin, K., Sawada, M. M., Rodrigues, C. E. da C., da Fonseca, C. R., Oliveira, C. A. F. (2014). Incidence of Aflatoxins in Oil Seeds and Possible Transfer to Oil: A Review. Food Engineering Reviews, 6(1–2): 20–28.
  5. Boutrif, E. (1998). Prevention of aflatoxin in pistachios. Food Nutr. Agric. 21: 32–38.
  6. Bressac, B., Puisieux, A., Kew, M., Volkmann, M., Bozcall, S., Bella Mura, J., de la Monte, S., Carlson, R., Blum, H., Wands, J., Takahashi, H., von Weizsacker, F., Galun, E., Kar, S., Carr, I., Schroder, C. H., Erken, E., Varinli, S., Rustgi, V. K., Prat, J., Toda, G., Koch, H. K., Huan Liang, X., Tang, Z. you, Shouval, D., Lee, H. S., Vyas, G. N., Sarosi, I., Ozturk, M. (1991). P53 Mutation in Hepatocellular Carcinoma After Aflatoxin Exposure. The Lancet, 338(8779): 1356–1359.
  7. Chen, L., Molla, A. E., Getu, K. M., Ma, A., Wan, C. (2019). Determination of aflatoxins in edible oils from china and ethiopia using immunoaffinity column and HPLC-MS/MS. Journal of AOAC International, 102(1): 149–155.
  8. Clavel, D., Brabet, C. (2013). Mycotoxin contamination of nuts. Improving the safety and quality of nuts. Harris, L.J., Ed.; Woodhead Publishing: Oxford, UK, 88–118 s.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Gıda Mikrobiyolojisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

4 Aralık 2023

Yayımlanma Tarihi

15 Aralık 2023

Gönderilme Tarihi

19 Ekim 2023

Kabul Tarihi

30 Kasım 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 48 Sayı: 6

Kaynak Göster

APA
Var, İ., & Tekin, A. (2023). PİYASADA TÜKETİME SUNULAN AYÇİÇEK VE MISIRÖZÜ YAĞLARINDA AFLATOKSİN VARLIĞININ ARAŞTIRILMASI. Gıda, 48(6), 1304-1317. https://doi.org/10.15237/gida.GD23126
AMA
1.Var İ, Tekin A. PİYASADA TÜKETİME SUNULAN AYÇİÇEK VE MISIRÖZÜ YAĞLARINDA AFLATOKSİN VARLIĞININ ARAŞTIRILMASI. GIDA. 2023;48(6):1304-1317. doi:10.15237/gida.GD23126
Chicago
Var, İşil, ve Ali Tekin. 2023. “PİYASADA TÜKETİME SUNULAN AYÇİÇEK VE MISIRÖZÜ YAĞLARINDA AFLATOKSİN VARLIĞININ ARAŞTIRILMASI”. Gıda 48 (6): 1304-17. https://doi.org/10.15237/gida.GD23126.
EndNote
Var İ, Tekin A (01 Aralık 2023) PİYASADA TÜKETİME SUNULAN AYÇİÇEK VE MISIRÖZÜ YAĞLARINDA AFLATOKSİN VARLIĞININ ARAŞTIRILMASI. Gıda 48 6 1304–1317.
IEEE
[1]İ. Var ve A. Tekin, “PİYASADA TÜKETİME SUNULAN AYÇİÇEK VE MISIRÖZÜ YAĞLARINDA AFLATOKSİN VARLIĞININ ARAŞTIRILMASI”, GIDA, c. 48, sy 6, ss. 1304–1317, Ara. 2023, doi: 10.15237/gida.GD23126.
ISNAD
Var, İşil - Tekin, Ali. “PİYASADA TÜKETİME SUNULAN AYÇİÇEK VE MISIRÖZÜ YAĞLARINDA AFLATOKSİN VARLIĞININ ARAŞTIRILMASI”. Gıda 48/6 (01 Aralık 2023): 1304-1317. https://doi.org/10.15237/gida.GD23126.
JAMA
1.Var İ, Tekin A. PİYASADA TÜKETİME SUNULAN AYÇİÇEK VE MISIRÖZÜ YAĞLARINDA AFLATOKSİN VARLIĞININ ARAŞTIRILMASI. GIDA. 2023;48:1304–1317.
MLA
Var, İşil, ve Ali Tekin. “PİYASADA TÜKETİME SUNULAN AYÇİÇEK VE MISIRÖZÜ YAĞLARINDA AFLATOKSİN VARLIĞININ ARAŞTIRILMASI”. Gıda, c. 48, sy 6, Aralık 2023, ss. 1304-17, doi:10.15237/gida.GD23126.
Vancouver
1.İşil Var, Ali Tekin. PİYASADA TÜKETİME SUNULAN AYÇİÇEK VE MISIRÖZÜ YAĞLARINDA AFLATOKSİN VARLIĞININ ARAŞTIRILMASI. GIDA. 01 Aralık 2023;48(6):1304-17. doi:10.15237/gida.GD23126

Cited By

by-nc.png       GIDA Dergisi Creative Commons Atıf-Gayri Ticari 4.0 (CC BY-NC 4.0) Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.