Araştırma Makalesi

TÜRK MUTFAĞINDA GLÜTENSİZ ÜRÜN GELİŞTİRMEDE AHLAT ARMUDU UNU KULLANIMI

Cilt: 51 Sayı: 3 31 Mayıs 2026
PDF İndir
EN TR

TÜRK MUTFAĞINDA GLÜTENSİZ ÜRÜN GELİŞTİRMEDE AHLAT ARMUDU UNU KULLANIMI

Öz

Bu araştırma, çölyak hastalığı ve glüten hassasiyeti bulunan bireyler için güvenli ve kültürel açıdan tatmin edici gıdalar geliştirmeyi amaçlamaktadır. Bu doğrultuda, Türk mutfağında yaygın olarak tüketilen Kayseri mantısı, kaşarlı poğaça ve cevizli baklavanın glütensiz alternatifleri hazırlanmıştır. Formülasyonlarda yerel ve fonksiyonel bir bileşen olan ahlat armudu unu kullanılmış, ancak tek başına yeterli teknolojik ve duyusal özellik göstermemesi nedeniyle un karışımları geliştirilmiştir. Duyusal değerlendirme sonuçları, kaşarlı poğaça ve cevizli baklavanın tat, aroma ve doku açısından yüksek kabul gördüğünü; Kayseri mantısının ise özellikle yumuşaklık ve çiğneme özellikleri bakımından geliştirmeye ihtiyaç duyduğunu ortaya koymuştur. Bulgular, glütensiz ürünlerde yerel hammaddelerin dengeli kullanımının ürün kalitesini artırabileceğini göstermektedir. Araştırma, çölyak hastalığı veya glüten hassasiyeti olan bireyler için ürün çeşitliliğine katkı sağlamakta, ayrıca yöresel hammaddelerin glütensiz üretimde değerlendirilmesine yönelik sürdürülebilir bir yaklaşım sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Bilimsel Araştırma Proje Koordinatörlüğü

Etik Beyan

1062-YL-24 proje numaralı bu araştırma, Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Komisyonu tarafından desteklenen "Glütensiz Türk Mutfağı Alternatiflerinin Geliştirilmesi ve Duyusal Değerlendirmesi: Ahlat Odaklı Bir Çalışma" başlıklı yüksek lisans tezinden üretilmiştir.

Kaynakça

  1. Acun, S., Gül, H., Ulutürk, Ş., Çevik, H.E., Yaver, Y. 2024. Şeker ikamesi olarak doğal tatlandırıcılar ile glütensiz muffin kek üretimi ve kalite değerlendirmesi. Aydın Gastronomy, 8(1): 15-30. doi.org/10.17932/IAU.GASTRONOMY.2017.016/gastronomy_v08i1002
  2. Altuğ Onoğur T, Elmacı Y. 2015. Gıdalarda duyusal değerlendirme. 3. baskı. Sidas Medya, İstanbul. Türkiye Beckley, J.H., Foley, M.M., Topp, E.J., Huang, J.C., Prinyawiwatkul, W. (eds.). 2008. Accelerating new food product design and development. 2nd ed., John Wiley & Sons, Hoboken, NJ, ABD.
  3. Bourekoua, H., Różyło, R., Benatallah, L., Wójtowicz, A., Łysiak, G., & Sujak, A. 2017. Characteristics of gluten-free bread: Quality improvement by the addition of starches/hydrocolloids and their combinations using a definitive screening design. European Food Research and Technology, 243(12), 2163-2174.
  4. Bozyazikavutu. 2022. Kurutulmuş ahlat armudu paylaşımı. [Instagram fotoğrafı]. Instagram. https://www.instagram.com/bozyazikavutu (Erişim tarihi: 07 Mayıs 2025).
  5. Cappelli, A., Oliva, N., Cini, E. 2020. A systematic review of gluten-free dough and bread: Dough rheology, bread characteristics, and improvement strategies. Applied Sciences, 10(18), 6559.
  6. Capriles VD, Arêas JAG. 2014. Novel approaches in gluten-free breadmaking: Interface between food science, nutrition, and health. Comprehensive Reviews in Food Science and Food Safety 13(5):871-890. doi:10.1111/1541-4337.12091
  7. Carboni AD, Puppo MC, Ferrero C. 2024. Gluten-free lentil cakes with optimal technological and nutritional characteristics. Journal of the Science of Food and Agriculture 104(10):6298-6310. doi:10.1002/jsfa.13459
  8. Ceylan, V., Muştu, Ç. 2021. Keçiboynuzu unu bazlı glütensiz kurabiye formülasyonu geliştirilmesi. Aydın Gastronomy, 5(1), 1-12. doi.org/10.17932/IAU.GASTRONOMY.2017.016/gastronomy_v05i100 1

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Gıda Sürdürülebilirliği, Temel Gıda İşlemleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Mayıs 2026

Gönderilme Tarihi

1 Eylül 2025

Kabul Tarihi

15 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 51 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Yorulmaz, A., & Çetin, K. (2026). TÜRK MUTFAĞINDA GLÜTENSİZ ÜRÜN GELİŞTİRMEDE AHLAT ARMUDU UNU KULLANIMI. Gıda, 51(3), 518-536. https://doi.org/10.15237/gida.GD25113
AMA
1.Yorulmaz A, Çetin K. TÜRK MUTFAĞINDA GLÜTENSİZ ÜRÜN GELİŞTİRMEDE AHLAT ARMUDU UNU KULLANIMI. GIDA. 2026;51(3):518-536. doi:10.15237/gida.GD25113
Chicago
Yorulmaz, Ayşe, ve Kadir Çetin. 2026. “TÜRK MUTFAĞINDA GLÜTENSİZ ÜRÜN GELİŞTİRMEDE AHLAT ARMUDU UNU KULLANIMI”. Gıda 51 (3): 518-36. https://doi.org/10.15237/gida.GD25113.
EndNote
Yorulmaz A, Çetin K (01 Mayıs 2026) TÜRK MUTFAĞINDA GLÜTENSİZ ÜRÜN GELİŞTİRMEDE AHLAT ARMUDU UNU KULLANIMI. Gıda 51 3 518–536.
IEEE
[1]A. Yorulmaz ve K. Çetin, “TÜRK MUTFAĞINDA GLÜTENSİZ ÜRÜN GELİŞTİRMEDE AHLAT ARMUDU UNU KULLANIMI”, GIDA, c. 51, sy 3, ss. 518–536, May. 2026, doi: 10.15237/gida.GD25113.
ISNAD
Yorulmaz, Ayşe - Çetin, Kadir. “TÜRK MUTFAĞINDA GLÜTENSİZ ÜRÜN GELİŞTİRMEDE AHLAT ARMUDU UNU KULLANIMI”. Gıda 51/3 (01 Mayıs 2026): 518-536. https://doi.org/10.15237/gida.GD25113.
JAMA
1.Yorulmaz A, Çetin K. TÜRK MUTFAĞINDA GLÜTENSİZ ÜRÜN GELİŞTİRMEDE AHLAT ARMUDU UNU KULLANIMI. GIDA. 2026;51:518–536.
MLA
Yorulmaz, Ayşe, ve Kadir Çetin. “TÜRK MUTFAĞINDA GLÜTENSİZ ÜRÜN GELİŞTİRMEDE AHLAT ARMUDU UNU KULLANIMI”. Gıda, c. 51, sy 3, Mayıs 2026, ss. 518-36, doi:10.15237/gida.GD25113.
Vancouver
1.Ayşe Yorulmaz, Kadir Çetin. TÜRK MUTFAĞINDA GLÜTENSİZ ÜRÜN GELİŞTİRMEDE AHLAT ARMUDU UNU KULLANIMI. GIDA. 01 Mayıs 2026;51(3):518-36. doi:10.15237/gida.GD25113

by-nc.png       GIDA Dergisi Creative Commons Atıf-Gayri Ticari 4.0 (CC BY-NC 4.0) Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.