Semantik Reklamcılığın Tüketici Tutumlarına Etkisi

Yıl 2026, Cilt: 9 Sayı: 1 , 1 - 30 , 30.03.2026

Emre S Aslan , Elif Kılıç

https://doi.org/10.61766/hire.1861752

https://izlik.org/JA77TL33ZS

Öz

Semantik Web, internetin üçüncü evresi olan Web 3.0’ı temsil etmektedir. Web 1.0’ın statik yapısının ve Web 2.0’ın etkileşimli yapısının ötesine geçen bu teknoloji, verileri semantik çerçeveler aracılığıyla işlemekte ve birbiriyle ilişkilendirmektedir. Büyük veriyi anlamlandırabilme yeteneği, markaların kişiselleştirilmiş içerik sunmasını sağlamış ve semantik reklamları, modern reklamcılık ve pazarlamanın stratejik bir unsuru haline getirmiştir. Global ölçekte yükselişine rağmen, Türkiye’de bu alana -semantik reklamcılık- yönelik gerçekleştirilen araştırmaların oldukça sınırlı olduğu gözlemlenmektedir. Son dönemde bilhassa markalar tarafından sıkça kullanılan bu yeni ve stratejik reklam yöntemi, semantik reklamcılık, noktasında araştırma yapma gereksiniminin olduğunu söylemek mümkündür. Bu bağlamda bu çalışma, semantik reklamcılığın tüketici tutumlarına etkisini irdelemekte ve literatüre katkı sağlamayı amaçlamaktadır. Çalışma neticesinde elde edilen bulgular göstermektedir ki, tüketiciler kendi ihtiyaç ve seçimlerine uyum sağlayan semantik tabanlı reklam içeriklerine duyarlıdır. Bu durum markaların semantik teknolojiyi reklamlarına entegre etme faaliyetleriyle de doğru orantılıdır. Özetle, semantik reklamcılık günümüz reklam evreninin vazgeçilmez bir parçası haline gelmiştir. Araştırma çerçevesinde gerçekleştirilen regresyon analizi sonucu, semantik reklamcılığın tüketici tutumları üzerinde istatiksel olarak anlamlı bir etki yarattığını gözler önüne sermektedir.

Anahtar Kelimeler

Semantik Reklamcılık , Dijital Reklamcılık , Web 3.0 , Tüketici Tutumları , Semantik Teknoloji

Etik Beyan

Çalışmamız özgün, literatüre katkı sunmayı amaçlayan bir yapıda hazırlanmıştır. Bu bağlamda çalışma süresince herhangi bir etik ihlal yapılmamıştır.

Destekleyen Kurum

Trabzon Üniversitesi

Examining the Effect of Semantic Advertising on Consumer Attitudes

https://izlik.org/JA77TL33ZS

Öz

The Semantic Web represents Web 3.0, the third phase of the internet. Moving beyond the static nature of Web 1.0 and the interactive structure of Web 2.0, this technology processes and interrelates data through semantic frameworks. Its ability to make sense of big data has enabled brands to deliver personalized content, making semantic ads a strategic element in modern advertising and marketing. Despite its global rise, research on semantic advertising in the Turkish context remains limited. Given the increasing and widespread adoption of this innovative and strategic advertising approach by brands in recent years, there is a clear need for further academic investigation in the field of semantic advertising. Within this context, the present study examines the impact of semantic advertising on consumer attitudes and aims to contribute to the existing literature. The findings of the study indicate that consumers are particulary responsive to semantic-based advertising content that aligns with their individual needs and preferences. This responsiveness is directly associated with brands afforts to integrate semantic technologies into their advertising strategies. In summery, semantic advertising has become an indispensable component of today’s advertising ecosystem. Furthermore, based on survey data from 503 participants, the results of the reggression analysis conducted within the scope of the research reveal that semantic advertising has a statistically significant effect on consumer attitudes.

Anahtar Kelimeler

Semantic Advertising , Digital Advertising , Web 3.0 , Consumer Attitudes , Semantic Technology

Etik Beyan

Our study has been prepared as an original work intended to contribute to the literature. In this context, no ethical violations were committed during the course of the study.

Destekleyen Kurum

Trabzon University

Kaynakça

• Agarwal, I., & Agarwal, A. (2023). Role of Semantics in Advertising. Dr. Sarina içinde, The Power of Persuasion: A Comprehensive Guide to Advertising and Brand Communication (s. 143-154). California, USA: IJMRA Publications.
• Al-Safadi, L. A., & Al-Abdullatif, N. A. (2010). Educational Advertising Ontology: A Domain-Dependent Ontology for Semantic Advertising Networks. Journal of Computer Science, 6(10), 1042-1049.
• Al-Safadi, L. A., Al-Dawood, A., & Al-Abdullatif, N. (2010, Ekim). Lexeme: An Ontology-Based Semantic Advertising Networks. Journal of Computing, 2(10), 71-75.
• Aslan, E. Ş. (2022). Mesajın İnşası: Kiralık Akıl. Konya:: Çizgi Kitabevi.
• Aslan, E. Ş., & Kolancı, D. (2018). Semantik Web'in Marka İtibarına Etkisi Üzerine Bir Araştırma. The Journal of International Scientific Research, 3(4), 208-220.
• Badgers, H. (2021, Haziran 16). Web 1.0'dan Web 4.0'a İnternetin Evrimi. NTT DATA Business: https://nttdata-solutions.com/tr/blog/web-bir-sifirdan-web-dort-sifira-internetin-evrimi/ adresinden alınmıştır
• Bağcı, H., & Pekşen, M. F. (2018). İnternet Teknolojisinde Yeni Adım: Web 3.0. International Congress on Political, Economic and Social Studies (ICPESS) (s. 168-175). Venice / Italy: Center for Political, Economic and Social Research (PESA).
• Barksdale, H. C., & Darden, W. R. (1972, Ekim). Consumer Attitudes Toward Marketing and Consumerism. Journal of Marketing, 36(4), 28-35.
• Başfırıncı, Ç. (2011). Modern Türk Tüketim Kültürüne Yönelik Bir Araştırma. Milli Folklör, (91), 116.
• Bozkurt, İ. (2004). İletişim Odaklı Pazarlama: Tüketiciden Müşteri Yaratmak. İstanbul: MediaCat Akademi.
• Broder, A., Fontoura, M., Josifovski, V., & Riedel, L. (2007). A Semantic Approach to Contextual Advertising. SIGIR 2007 Proceedings of the 30th Annual International ACM Conference, s. 559-566.
• Bruce, D., & Harvey, D. (2010). Marka Bilmecesi. Çev: Aslı Özer, İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
• Chen, J.-Y., Zheng, H.-T., Jiang, Y., Xia, S.-T., & Zhao, C.-Z. (2018, Şubat 6). A Probabilistic Model for Semantic Advertising. Springer, Vol:59.
• Ciaramita, M., Murdock, V., & Plachouras, V. (2008). Semantic Associations for Contextual Advertising. Journal of Electironic Commerce Research, 9(1), 5.
• Elden, M. (2009). Reklam ve Reklamcılık. İstanbul: Say Yayınları.
• Ersöz, B. (2020). Yeni Nesil Web Paradigması: Web 4.0. Bilgisayar Bilimleri ve Teknolojileri Dergisi, 1(2), 58-65.
• Fisk, P. (2008). İş Dehası. Çev: Tuğçe Esener, İstanbul: MediaCat Kitapları.
• Grbovic, M., & vd. (2016). Scalable Semantic Matching of Queries to Ads in Sponsored Search Advertising. Proceedings of the 39th International ACM SIGIR conference on Research and Development in Information Retrieval, s. 375-384.
• Güner, C. (2021). Uluslararası İşletmecilik Açısından Tüketici Davranışlarını Etkileyen Faktörler ve Tüketici Satınalma Karar Süreci Üzerine Fast Food Sektöründe Bir Uygulama. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
• Howe, J. (2010). Crowdsourcing: Kalabalıkların Gücü, Bir İşin Geleceğine Nasıl Şekil Verebilir? Çev: Günseli Aksoy, İstanbul: Koç Sistem Yayınları.
• İbşiroğlu, E. (2014, Temmuz). Tüketici Davranışlarının Kitap Pazarlamasındaki Rolü. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Okan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
• Jansen, B., J., & Mullen, T. (2008). Sponsored Search: An Overview of the Concept, History and Technology. International Journal of Electronic Business, 6(2), 114-131.
• Koçyiğit, M., & Koçyiğit, A. (2018). Değişen ve Gelişen Dijital İletişim: Yazılabilir Web Teknolojisi (Web 2.0) . Dijital Kültür ve İletişim, s. 19-48.
• Nurtanış Velioğlu, M., & vd. (2013). Tüketim ve Tüketim Kültürü / Tüketim Kavramı. M. Nurtanış Velioğlu, & vd. içinde, Tüketim Bilinci ve Bilinçli Tüketici (s. 3). Eskişehir: Anadolu Üniversitesi / Açıköğretim Fakültesi Yayını No: 1869.
• Patel, K. (2013, Ekim). Incremental Journey for World Wide Web: Introduced with Web 1.0 to Recent Web 5.0 - A Survey Paper. International Journal of Advanced Research in Computer Science and Software Engineering, 3(10), 412.
• Pile, T. (2001). Toplam İletişim Stratejisi. L. Butterfield içinde, Reklamda Mükemmele Ulaşmak (s. 239-251). Çev: Muharrem Ayın vd., İstanbul: Reklamcılık Vakfı Yayınları.
• Ribeiro-Neto, B., Cristo, M., Golgher, P. B., & Silva de Moura, E. (2005, Ağustos 15-19). Impedance Coupling in Content-targeted Advertising. SIGIR 2005 Proceedings of the 28th Annual International ACM Conference, s. 496-503.
• Şahin, B. G., & Akballı, E. E. (2019). Tüketici Davranışlarını Etkileyen Faktörler ve Yöntem Analizi. Uluslararası Sosyal Bilimler ve Eğitim Dergisi, 1(1), 43-85.
• Satıcı, Ö. (1998, Kasım). Tüketici Pazarları ve Alıcı Davranışları: Tüketici Satınalma Davranışlarını Etkileyen Faktörler. Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
• Taşkın, Ç., & Akat, Ö. (2008). Marka ve Marka Stratejileri. Bursa: Alfa Aktüel Yayınları. Zamanzadeh, B., Ashish, N., Ramakrishnan, C., & Zimmerman, J. (2013, Eylül 19). Semantic Advertising. arXiv.org.