Araştırma Makalesi

Periyodik Yasa-Sistem İlişkisi Nasıl Kurulmalıdır? Kimya Öğretimine Bilim Tarihi ve Felsefesinden Çıkarımlar

Cilt: 34 Sayı: 1 31 Ocak 2019
PDF İndir
EN TR

Periyodik Yasa-Sistem İlişkisi Nasıl Kurulmalıdır? Kimya Öğretimine Bilim Tarihi ve Felsefesinden Çıkarımlar

Öz

Elementlerin toplu olarak gösterildiği periyodik tablo elementleri tanımada bir giriş niteliğindedir ve kimya eğitimi açısından da önemlidir. Dünya genelinde birçok kimya öğretim programında periyodik tablonun etkili kullanımı kazanım temelinde amaçlanmaktadır. Ancak periyodik tablonun özellikleri dikkate alındığında bunları karşılayacak bir kullanım yolu veya yöntemine ilgili literatürde rastlamak mümkün değildir. Bu nedenle bu çalışmada amaç lise kimya ders kitaplarında pek rastlanmayan yönleri ile periyodik tablonun doğasına dikkatleri çekmek ve bu doğanın kimya eğitimi açısından avantaj olduğu düşüncesine bir kapı aralamaktır. Bu amaçla öncelikle periyodik tablonun tarihsel gelişim süreci ve bu günkü durumuna kısaca değinilmiş ve felsefi açıdan periyodik yasa, periyodik sistem, periyodik tablo kavramları irdelenmiştir. Ardından periyodik tablonun tarihsel gelişim sürecinin metodolojik ve epistemolojik yönleri ışığında özellikle periyodik tablonun etkili kullanımı için periyodik yasa ve periyodik sistem ilişkisi kimya eğitimi bağlamında tartışılmıştır. Bu tartışmada periyodik sistemin etkili kullanılması için doğası ile uyumlu olabilecek bir çıkarım türü olarak hipotetik-dedüktif yönteme dikkat çekilmiş ve son olarak oluşturulan bağlamda kimya eğitimine yönelik bazı önerilere yer verilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Alexander, S.V., Sevcik, R.S., McGinty, R.L., & Schultz, L.D. (2008). Periodic table target: a game that introduces the biological significance of chemical element periodicity. Journal of Chemical Education, 85 (4), 516-517. Doi: 10.1021/ed085p516
  2. Andrijko, A.A., & Lunk, H.J. (2018). The short form of mendeleev’s periodic table of chemical elements: toolbox for learning the basics of inorganic chemistry. a contribution to celebrate 150 years of the periodic table in 2019. ChemTexts 4, 4. https://doi.org/10.1007/s40828-018-0059-y
  3. Aydın, A. (2008). Ortaöğretim Kimya Dersi Öğretim Programında Periyodik Sistem ile İlgili Kavramların Veriliş Sırasının İncelenmesi (A.B.D ve Türkiye Örneği). Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 10 (1), 76-84. [Çevrim-içi: http://fbed.balikesir.edu.tr/index.php/dergi/article/view/307], Erişim tarihi,09.06.2016.
  4. Ayvacı, H.Ş. & Bebek, G. (2017). 2013 yılında revize edilen fen bilimleri dersi öğretim programı’nda yer alan kazanımların incelenmesi: model oluşturma ve kullanma konusu. Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi 14-1 (24), 89-104.
  5. Azizoğlu, N., Aslan, S., & Pekcan, S. (2015). The periodic system and teaching with analogies model: the effects of teaching method, gender and motivation on students’ achievement. Elementary Education Online, 14(2), 472-488. https://doi.org/ 10.17051/io.2015.39450, Retrieved on May 01, 2018.
  6. Ben‐ Zvia, N., & Genuta, S. (1998). Uses and limitations of scientific models: the Periodic Table as an inductive tool. International Journal of Science Education, 20 (3),351-360. http://dx.doi.org/10.1080/0950069980200307
  7. Bensaude, V.B. (1986). Mendeleev’s periodic system of chemical elements. British Journal for History of Science,9, 3–17.
  8. Boyle, R. (2003). The Sceptical chymist, (The Classic 1661 Text). New York: Dover Publication. [Available online at: http://hti.osu.edu/sites/default/files/robert_boyle_skeptical_chemist.pdf.], Retrieved on January 22, 2012.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ocak 2019

Gönderilme Tarihi

30 Eylül 2017

Kabul Tarihi

20 Eylül 2018

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 34 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Sarıtaş, D., & Tufan, Y. (2019). Periyodik Yasa-Sistem İlişkisi Nasıl Kurulmalıdır? Kimya Öğretimine Bilim Tarihi ve Felsefesinden Çıkarımlar. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 34(1), 27-53. https://doi.org/10.16986/HUJE.2018043649
AMA
1.Sarıtaş D, Tufan Y. Periyodik Yasa-Sistem İlişkisi Nasıl Kurulmalıdır? Kimya Öğretimine Bilim Tarihi ve Felsefesinden Çıkarımlar. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 2019;34(1):27-53. doi:10.16986/HUJE.2018043649
Chicago
Sarıtaş, Davut, ve Yüksel Tufan. 2019. “Periyodik Yasa-Sistem İlişkisi Nasıl Kurulmalıdır? Kimya Öğretimine Bilim Tarihi ve Felsefesinden Çıkarımlar”. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 34 (1): 27-53. https://doi.org/10.16986/HUJE.2018043649.
EndNote
Sarıtaş D, Tufan Y (01 Ocak 2019) Periyodik Yasa-Sistem İlişkisi Nasıl Kurulmalıdır? Kimya Öğretimine Bilim Tarihi ve Felsefesinden Çıkarımlar. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 34 1 27–53.
IEEE
[1]D. Sarıtaş ve Y. Tufan, “Periyodik Yasa-Sistem İlişkisi Nasıl Kurulmalıdır? Kimya Öğretimine Bilim Tarihi ve Felsefesinden Çıkarımlar”, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, c. 34, sy 1, ss. 27–53, Oca. 2019, doi: 10.16986/HUJE.2018043649.
ISNAD
Sarıtaş, Davut - Tufan, Yüksel. “Periyodik Yasa-Sistem İlişkisi Nasıl Kurulmalıdır? Kimya Öğretimine Bilim Tarihi ve Felsefesinden Çıkarımlar”. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 34/1 (01 Ocak 2019): 27-53. https://doi.org/10.16986/HUJE.2018043649.
JAMA
1.Sarıtaş D, Tufan Y. Periyodik Yasa-Sistem İlişkisi Nasıl Kurulmalıdır? Kimya Öğretimine Bilim Tarihi ve Felsefesinden Çıkarımlar. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 2019;34:27–53.
MLA
Sarıtaş, Davut, ve Yüksel Tufan. “Periyodik Yasa-Sistem İlişkisi Nasıl Kurulmalıdır? Kimya Öğretimine Bilim Tarihi ve Felsefesinden Çıkarımlar”. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, c. 34, sy 1, Ocak 2019, ss. 27-53, doi:10.16986/HUJE.2018043649.
Vancouver
1.Davut Sarıtaş, Yüksel Tufan. Periyodik Yasa-Sistem İlişkisi Nasıl Kurulmalıdır? Kimya Öğretimine Bilim Tarihi ve Felsefesinden Çıkarımlar. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 01 Ocak 2019;34(1):27-53. doi:10.16986/HUJE.2018043649

Cited By