Ruhr’un Öğrettikleri: Türkiye’nin Endüstriyel Kültürünün Korunması İçin Bir Model Olarak Dünya Mirası Zollverein
Öz
Madencilik ve çelik endüstrileri yirminci
yüzyılın başlarında Avrupa ülkelerinin ekonomik kalkınmalarının belirleyicileri
olmuştur. Aslında, bu sektörler Endüstri Devrimi ile birlikte ekonomik kalkınma
ve kentleşmeyi temsil etmeye başlamıştır. Ancak, 1960ların sonlarından itibaren
yeni enerji kaynakları ve gelişen bilişim teknolojileri dünya ekonomisini
değiştirmiş ve ağır sanayi endüstri ülkeleri için önemini kaybetmiştir. Yine
de, endüstri lideri bu ülkeler, endüstri yapılarını ve onların alanlarını
kültürel varlıklar olarak korumaya karar vermişlerdir. Bu lider ülkelerden biri
olan Almanya, bütünüyle bir bölgeyi o dönemin tanığı olarak koruma altına alan
ilk ülke olmuştur. Yirminci yüzyılda
kentleşen ve endüstrileşen Ruhr bölgesi, yüz binlerce işçinin bölgeyi terk etmesinden
sonra, 1988 yılında IBA Emscher Park Projesinin konusunu oluşturmuştur.
1989’dan itibaren proje, bu bölgedeki bozulmuş olan peyzajın yeniden
yapılandırılmasına odaklanmıştır. Ne yazık ki, yapılan kazılar ve dolgular
nedeniyle topografya büyük ölçüde zarar görmüştür ve orijinal haline geri dönüş
mümkün olmamıştır. Dolayısıyla, bu bölge için içinde bulunduğumuz yüzyıla
yönelik yeni bir model önerisi geliştirmek, endüstriyel kültürün ve bölgenin
kültürel kimliğinin altını çizmenin bir aracı olmuştur. Bu makale, 2010 yılında
“Avrupa Kültür Başkenti” ilan edilen Ruhr bölgesini, Türkiye’nin endüstriyel
alanlarının korunmasında bir model oluşturmasını sorgulamak amacıyla
endüstriyel kültürü ile tartışmaktadır. 1989 ve 1999 yılları arasında Ruhr bölgesinde
yapılanlar ve sonrasındaki yankıları pek çok ülkeye ilham vermiştir. Bu
nedenle, Ruhr modelinin diğer yerler ve politik ortamlar için uygulanabilirliği
bu makalenin konusunu oluşturmaktadır ve Internationale Bauausstellung
(International Building Exhibition - IBA) Emscher Park Projesi’nin felesefesi
ve Ruhr’daki etkileri Türkiye’deki muhtemel dönüşümlere ışık tutması amacıyla
Zeche Zollverein örneği üzerinden detaylandırılmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ballester, J. M. (ed.) (2001). The council of Europe and cultural heritage 1954 – 2000. Germany: Council of Europe Publishing.
- Borgelt, C. & Jost, R. (2009). Zollverein world heritage site essen. Berlin: Stadtwandel Verlag.
- Buchanan, A. (2014). The origins and the early days of the AIA Industrial Archaeology News, 169, 2-4.
- Department of Urban Design and Land Use Planning, Faculty of Spatial Planning, TU Dortmund (Eds.), (2008). International building exhibition Emscher Park. Essen Klartext: Verlag.
- Durchholz, U. & Pfeiffer, M. (2008). Auf dem weg in die zukunft: Zollverein nach der stilllegung, Stiftung Zollverein (Hrsg.), Welterbe Zollverein. Essen: Klartext.
- ERIH. (2016). About Erih. http://www.erih.net/service/topmenu/about-erih.html (Retrieved on 18th April 2016)
- Halbwachs, M. (1980). The collective memory, Ditter, F. J. and Ditter, V. Y. (translator). New York: Harper and Row Colophon Books.
- Hudson, K. (1979). World industrial archaeology. Cambridge: Cambridge University Press.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Ayşe Duygu Kaçar
*
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
31 Mayıs 2016
Gönderilme Tarihi
1 Nisan 2016
Kabul Tarihi
4 Haziran 2016
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2016 Cilt: 7 Sayı: 19