Toplumsal Mekân ve Düşünümsel bir Kent Sosyolojisinin İnşası: Bourdieucülüğün Mekâna Müdahalesini Sorunsallaştırmak
Öz
Bu yazı, Pierre Bourdieu’nün “toplumsal mekân” kavramının yeni kent sosyolojisinin en önemli yayın mecraı ve kurumsal yapısı olan International Journal of Urban and Regional Research üzerinden alanı nasıl tanımladığını, hangi kırılma noktalarına hitap ettiğini, bu kırılma noktaları aracılığıyla nasıl bir bilimsel kopuş müdahalesi, benim deyişimle doksaya yönelik bir “huruç,” tertip ettiğini açıklamayı amaçlar. Bunu yaparken IJURR’un son kırk yıldaki arşivini gözden geçirerek Bourdieu’nün kavramlarının kullanımını inceler. Yeni kent sosyolojisi ve Marksist şehirciliğin mekân anlayışı ve yorumu son kırk yılda önemli değişimler geçirdi. Ancak özellikle 2000’li yıllardan itibaren Bourdieu’nün kuramsal etkisi bir dizi araştırmayla kendini göstermeye başladı. Bu etkiyi araştırırken üç farklı durak noktasından geçmemiz gereklidir. Bu yazıda, öncelikle yeni kent sosyolojisinin ve eleştirel kentsel kuramların Chicago Okulu’na bir tepki olarak nasıl ortaya çıktığını incelenmiştir. İkinci durak noktasında, Castells’in kurucu etkisi altında kurulan yeni kent sosyolojisinin 1970’lerden 1980’lere dönüşümünü ele aldım. Üçüncü durak ise yeni kent sosyolojisinin geri çekilme noktasında Bourdieu’nün yapıtının öncelikle Anglofon sosyolojide, sonra da kent sosyolojisinde nasıl temellük edildiğiyle ilgilidir. Burada, 1980’lerden itibaren IJURR’un sayfalarında Bourdieucü sosyolojik programın nasıl ele alındığını çalıştım. Bu önemli durakta, öte yandan Bourdieu’nün metinlerinin toplumsal mekânı nasıl ele aldığı da incelenmiştir. Son kısımda, Bourdieu’nün yapıtının yeniden inşa edilmekte olan bir kent sosyolojisi için sunduğu programın eleştirisi ve kazanımları meta-kuramsal bir çerçeve içinde değerlendirilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Althusser, L. (1977). For Marx. London: N L B.
- Althusser, L. (1997). Reading capital. London: Verso.
- Berry, B. J. L., & Wheeler, J. O. (2005). Urban geography in America, 1950-2000: Paradigms and personalities. Routledge.
- Bourdieu, P. (1969). Intellectual field and creative project. Information (Interna-tional Social Science Council), 8(2), 89–119.
- Bourdieu, P. (1970). The Berber house or the world reversed. Information (Inter-national Social Science Council), 9(2), 151–170.
- Bourdieu, P. (1977). Outline of a theory of practice. (Esquisse d’une théorie de la pratique). Transl. by Richard Nice. (Repr.). Cambridge University Press.
- Bourdieu, P. (1984). Espace social et genèse des “classes”. Actes de la Recherche en Sciences Sociales, 52(1), 3-14. https://doi.org/10.3406/arss.1984.3327
- Bourdieu, P. (1985a). The social space and the genesis of groups. Theory and Society, 14(6), 723-744. https://doi.org/10.1007/BF00174048
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
14 Mayıs 2019
Gönderilme Tarihi
23 Şubat 2019
Kabul Tarihi
11 Nisan 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 10 Sayı: 26
Cited By
Mekân Algısı ve Katılım Süreci Analizi: Kuştepe Mahallesi Örneği
Sosyoloji Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.18490/sosars.1575246Kadına Yönelik Şiddetin Katmanlı Yapısı: Orhan Kemal’in Hikâyelerinde Psikolojik, Fiziksel ve Cinsel Şiddetin Kuramsal İncelenmesi
Söylem Filoloji Dergisi
https://doi.org/10.29110/soylemdergi.1617902Gençliğin Toplumsal Tanınma ve Ötekileştirilme Süreci: Sait Faik’in Mahalle Kahvesi Öyküsü
Marmara Türkiyat Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.16985/mtad.1748760