Praetoryanist Liderlik Ölçeğinin Geliştirilmesi
Öz
Praetoryanizm, bir kişi veya grubun, başka bir kişi veya bir grubun iyiliğini veya kendi çıkarlarını düşünerek onların özgürlüklerine müdahale etmesi ve onları kontrol altına almasıdır. Praetoryanist liderler, çalışanlarının hayatlarının her alanında kontrol sahibi olma niyetindedirler. Bu karakterle onlar, iş yaşamını çekilmez kılabilirler. Bu çalışmanın amacı yöneticilerin praetoryanist liderlik davranışlarına sahip olma düzeylerine ilişkin kullanılabilecek bir veri toplama aracı geliştirmektir. Araştırmanın ana çalışma grubu ise, İstanbul’daki resmi okullarda görev yapan 983 öğretmenden oluşmaktadır. Ölçeğin faktörlerini belirleyebilmek için Açımlayıcı Faktör analizi kullanılmıştır. Güvenilirliği belirleyebilmek için Cronbach’s Alfa ve Bileşik Güvenilirlik katsayısı kullanılmıştır. Ölçeğin yapı geçerliği, iki aşamalı hiyerarşik doğrulayıcı faktör analizi ile test edilmiştir. İki aşamalı yaklaşımda, öncelikle ölçme modeli, ardından yapılandırılmış model incelenmiştir. Bu çalışmalara ek olarak her bir alt ölçeğin açıklanan ortalama varyansı hesaplanarak modelin birleşim ve ayrışım geçerliği de belirlenmiştir. Sonuç olarak Praetoryanist Liderlik Ölçeğinin, üç boyuttan oluştuğu (yönlendiricilik, kısıtlayıcılık, yetkecilik) belirlenmiştir. Ölçek yöneticilerdeki praetoryanist liderlik düzeylerine ilişkin algıyı ölçebilecek niteliktedir. Ayrıca ölçeğin yönetim bilimleri alanyazınına önemli bir katkı sunacağı düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- AFINOTAN, L. A. (2014). Praetorianism the Public Service: Analysis of the Impact and Consequences of Military Rule on Public Administration in Nigeria. Canadian Social Science, 10(2), 171.
- AGYEMAN, O. (1988). Setbacks to Political Institutionalisation by Praetorianism in Africa. The Journal of Modern African Studies, 26(3), 403-435.
- ALTMANN, J. (1974). Observational study of behavior: sampling methods. Behaviour, 49(3), 227-266.
- ARCHER, C. I. (1990). The Royalist Army of New Spain, 1810-1821: Militarism, Praetorianism, or Protection of Interests?. Armed Forces & Society, 17(1), 99-116.
- BALTACI, A. (2018a). Örgütsel Praetoryanizm: Kavramsal Temellerin Arkeolojisi. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(2), 497-522.
- BALTACI, A. (2018b). Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenlerinin Praetoryanist Davranış Biçimleri: İzmir Örneklemi. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19(3), 434-451.
- BALTACI, A. (2019). Praetorianistic Behavior Forms: An Investigation of School Principals. Bartin Üniversitesi Egitim Fakültesi Dergisi, 8(1), 103-137.
- BEN-ELIEZER, U. (1997). Rethinking the Civil-Military Relations Paradigm: the inverse relation between militarism and praetorianism through the example of Israel. Comparative Political Studies, 30(3), 356-374.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Ali Baltacı
*
0000-0003-2550-8698
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
4 Nisan 2020
Gönderilme Tarihi
1 Temmuz 2019
Kabul Tarihi
17 Mart 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 7 Sayı: 1
