Araştırma Makalesi

İş Yeri Arkadaşlığı ve İşten Ayrılma Niyetinin Sosyal Kaytarma ve Çalışma Arkadaşlarına Yönelik Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi

Cilt: 12 Sayı: 2 29 Ekim 2025
PDF İndir
EN TR

İş Yeri Arkadaşlığı ve İşten Ayrılma Niyetinin Sosyal Kaytarma ve Çalışma Arkadaşlarına Yönelik Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi

Öz

Bu araştırmanın amacı, çalışanların iş yeri arkadaşlığı algılarının ve işten ayrılma niyetlerinin sosyal kaytarma ve çalışma arkadaşlarına yönelik örgütsel vatandaşlık davranışlarına etkisini belirlemektir. Bu araştırmada iş yeri arkadaşlığının işten ayrılma niyetine, sosyal kaytarma ve çalışma arkadaşlarına yönelik örgütsel vatandaşlık davranışlarına etkisi Kaynakları Koruma Teorisine ve işten ayrılma niyetinin sosyal kaytarma ve çalışma arkadaşlarına yönelik örgütsel vatandaşlık davranışlarına etkisi Sosyal Değişim Teorisine dayandırılmıştır. Alan araştırması İzmir’de bulunan yeme-içme tesislerinde gerçekleştirilmiştir. Veriler anket formu aracılığıyla ve kolayda örnekleme yöntemiyle toplanmıştır. Anket formunda alan yazında geçerliliği ve güvenirliği kanıtlanmış ölçekler ve demografik sorular yer almaktadır. Kasım 2023-Mayıs 2024 tarihlerinde gerçekleştirilen veri toplama süreci sonunda 360 adet geçerli veriye ulaşılmıştır. Dört değişkenden oluşan ölçüm modelinin geçerliliği doğrulayıcı faktör analizi ile kanıtlanmıştır. Hipotezler ise yapısal eşitlik modeli ile test edilmiştir. Araştırma bulguları işten ayrılma niyetinin sosyal kaytarma davranışını artırırken, çalışma arkadaşlarına yönelik örgütsel vatandaşlık davranışlarını azalttığını; iş yeri arkadaşlığının işten ayrılma niyetini azaltırken, çalışma arkadaşlarına yönelik örgütsel vatandaşlık davranışlarını artırdığını göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

TÜBİTAK

Proje Numarası

1919B012316423

Etik Beyan

İnsan katılımcıları içeren çalışmalarda gerçekleştirilen tüm prosedürler, kurumsal ve / veya ulusal araştırma komitesinin etik standartlarına ve 1964 Helsinki deklarasyonuna ve daha sonraki değişikliklerine veya karşılaştırılabilir etik standartlara uygundur. Bu araştırma için Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimler Bilimsel Araştırma ve Yayın Etik 14/11/2023 tarih ve 6 sayılı karar numarası ile Etik Kurul Onayı alınmıştır.

Teşekkür

Bu araştırma, TÜBİTAK 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı kapsamında desteklenmiştir. Destekleri nedeniyle TÜBİTAK'a teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. Aftab, M., Bokhari, S.A.B., & Ali, M. (2024). An empirical study on individual performance and turnover intention among university employees: A multiple mediation model. Asia-Pacific Journal of Business Administration, 16(2), 441-45.
  2. Ahmad, R., Ishaq, M.I., & Raza, A. (2023). The blessing or curse of workplace friendship: Mediating role of organizational identification and moderating role of political skills. International Journal of Hospitality Management, 108, 103359. https://doi.org/10.1016/j.ijhm.2022.103359
  3. Ahmad Saufi, R., Aidara S., Che Nawi, N.B., Permarupan, P.Y., Zainol, N.R.B., & Kakar, A.S. (2023). Turnover intention and its antecedents: The mediating role of work–life balance and the moderating role of job opportunity. Frontier in Psychology, 14, 1137945. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2023.1137945
  4. Akgündüz, Y. (2020). Örgütsel davranış. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
  5. Akgündüz, Y. (2021). Örgütsel davranış teorileri. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
  6. Akgündüz, Y., & Akdağ, G. (2014). İşgörenlerin kişilik özelliklerinin temel benlik değerlendirmelerine ve isten ayrılma niyetlerine etkisi. Yönetim Bilimleri Dergisi, 12(24), 295-318.
  7. Akgunduz, Y., & Eryilmaz, G. (2018). Does turnover intention mediate the effects of job insecurity and co-worker support on social loafing. International Journal of Hospitality Management, 68, 41-49.
  8. Akgündüz, Y., Akdağ, G., Güler, O., & Sünnetçioğlu, S. (2014). İşten ayrılma niyeti ve aşırı rol yükünün otel çalışanlarının sosyal aylaklık davranışlarına etkisi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16(4), 515-536.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Örgütsel Davranış

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

29 Ekim 2025

Yayımlanma Tarihi

29 Ekim 2025

Gönderilme Tarihi

20 Eylül 2024

Kabul Tarihi

13 Şubat 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 12 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Akgündüz, Y., Sümer, S., Boğazkesenli, T. M., & Aydın, A. (2025). İş Yeri Arkadaşlığı ve İşten Ayrılma Niyetinin Sosyal Kaytarma ve Çalışma Arkadaşlarına Yönelik Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi. İş ve İnsan Dergisi, 12(2), 93-106. https://doi.org/10.18394/iid.1553538
AMA
1.Akgündüz Y, Sümer S, Boğazkesenli TM, Aydın A. İş Yeri Arkadaşlığı ve İşten Ayrılma Niyetinin Sosyal Kaytarma ve Çalışma Arkadaşlarına Yönelik Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi. İİD. 2025;12(2):93-106. doi:10.18394/iid.1553538
Chicago
Akgündüz, Yılmaz, Sinemis Sümer, Tila Maria Boğazkesenli, ve Ayşenaz Aydın. 2025. “İş Yeri Arkadaşlığı ve İşten Ayrılma Niyetinin Sosyal Kaytarma ve Çalışma Arkadaşlarına Yönelik Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi”. İş ve İnsan Dergisi 12 (2): 93-106. https://doi.org/10.18394/iid.1553538.
EndNote
Akgündüz Y, Sümer S, Boğazkesenli TM, Aydın A (01 Ekim 2025) İş Yeri Arkadaşlığı ve İşten Ayrılma Niyetinin Sosyal Kaytarma ve Çalışma Arkadaşlarına Yönelik Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi. İş ve İnsan Dergisi 12 2 93–106.
IEEE
[1]Y. Akgündüz, S. Sümer, T. M. Boğazkesenli, ve A. Aydın, “İş Yeri Arkadaşlığı ve İşten Ayrılma Niyetinin Sosyal Kaytarma ve Çalışma Arkadaşlarına Yönelik Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi”, İİD, c. 12, sy 2, ss. 93–106, Eki. 2025, doi: 10.18394/iid.1553538.
ISNAD
Akgündüz, Yılmaz - Sümer, Sinemis - Boğazkesenli, Tila Maria - Aydın, Ayşenaz. “İş Yeri Arkadaşlığı ve İşten Ayrılma Niyetinin Sosyal Kaytarma ve Çalışma Arkadaşlarına Yönelik Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi”. İş ve İnsan Dergisi 12/2 (01 Ekim 2025): 93-106. https://doi.org/10.18394/iid.1553538.
JAMA
1.Akgündüz Y, Sümer S, Boğazkesenli TM, Aydın A. İş Yeri Arkadaşlığı ve İşten Ayrılma Niyetinin Sosyal Kaytarma ve Çalışma Arkadaşlarına Yönelik Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi. İİD. 2025;12:93–106.
MLA
Akgündüz, Yılmaz, vd. “İş Yeri Arkadaşlığı ve İşten Ayrılma Niyetinin Sosyal Kaytarma ve Çalışma Arkadaşlarına Yönelik Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi”. İş ve İnsan Dergisi, c. 12, sy 2, Ekim 2025, ss. 93-106, doi:10.18394/iid.1553538.
Vancouver
1.Yılmaz Akgündüz, Sinemis Sümer, Tila Maria Boğazkesenli, Ayşenaz Aydın. İş Yeri Arkadaşlığı ve İşten Ayrılma Niyetinin Sosyal Kaytarma ve Çalışma Arkadaşlarına Yönelik Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi. İİD. 01 Ekim 2025;12(2):93-106. doi:10.18394/iid.1553538