Charting The Path Forward: Envisioning The Future of Ecotourism and Environmental Sustainability

Öz

Nowadays the search of tourists for authentic experiences and the increasing negative effects of mass tourism, known as sea, sand and sun, on destinations, have led to a growing interest in ecotourism and its activities. Ecotourism is a nature-based tourism activity that protects the environment and gives importance to the welfare of local people. Therefore, the only way to ensure the protection and transfer of natural, environmental and biological resources, which are among the main objectives of ecotourism, to future generations is to ensure environmental sustainability. As such, the understanding of environmental sustainability has become increasingly important recently. Environmental sustainability is a holistic understanding that minimizes the effects of humans on nature and the environment, uses natural resources in a balanced way and aims to leave a healthy environment to future generations. It is emphasized that the importance of ecotourism activities and environmental sustainability will continue to increase rapidly in the future thanks to the developments in technology. Artificial intelligence, internet of things, blockchain, big data and drone technologies in particular will provide significant benefits in achieving environmental sustainability goals such as energy saving, water saving and waste management. In addition, to ensure environmental sustainability, it is necessary to minimize dependence on fossil fuels and invest in renewable energy sources such as solar or wind energy. In the light of all this information, this section explains the concept of ecotourism, the principles and benefits of ecotourism and the concept of environmental sustainability. Subsequently, future trends and applications of ecotourism and environmental sustainability are presented.

Anahtar Kelimeler

• Ecotourism
• Environmental Sustainability
• Technology

Geleceğe Yön Vermek: Ekoturizm ve Çevresel Sürdürülebilirliğin Yol Haritası

Öz

Günümüzde turistlerin otantik deneyimler arayışı ve deniz, kum ve güneş olarak bilinen kitle turizminin destinasyonlar üzerindeki artan olumsuz etkileri, ekoturizme ve bu kapsamdaki faaliyetlere olan ilgiyi giderek artırmıştır. Ekoturizm, çevreyi koruyan ve yerel halkın refahına önem veren doğa temelli bir turizm faaliyetidir. Bu nedenle, ekoturizmin temel hedefleri arasında yer alan doğal, çevresel ve biyolojik kaynakların korunması ve gelecek nesillere aktarılmasının tek yolu, çevresel sürdürülebilirliğin sağlanmasıdır. Bu bağlamda, çevresel sürdürülebilirlik anlayışı son zamanlarda giderek daha fazla önem kazanmaktadır.Çevresel sürdürülebilirlik, insanın doğa ve çevre üzerindeki etkilerini en aza indiren, doğal kaynakları dengeli şekilde kullanan ve gelecek nesillere sağlıklı bir çevre bırakmayı amaçlayan bütüncül bir yaklaşımdır. Teknolojideki gelişmeler sayesinde ekoturizm faaliyetlerinin ve çevresel sürdürülebilirliğin öneminin gelecekte de hızla artacağı vurgulanmaktadır. Özellikle yapay zekâ, nesnelerin interneti, blokzincir, büyük veri ve drone teknolojileri; enerji tasarrufu, su tasarrufu ve atık yönetimi gibi çevresel sürdürülebilirlik hedeflerine ulaşmada önemli katkılar sağlayacaktır. Ayrıca çevresel sürdürülebilirliğin sağlanabilmesi için fosil yakıtlara olan bağımlılığın en aza indirilmesi ve güneş veya rüzgâr enerjisi gibi yenilenebilir enerji kaynaklarına yatırım yapılması gerekmektedir. Tüm bu bilgiler ışığında, bu bölümde ekoturizm kavramı, ekoturizmin ilkeleri ve faydaları ile çevresel sürdürülebilirlik kavramı ele alınmaktadır. Devamında ise ekoturizm ve çevresel sürdürülebilirliğe yönelik gelecekteki eğilimler ve uygulamalar sunulmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• ekoturizm
• çevresel sürdürülebilirlik
• teknoloji

Kaynakça

1. Alagöz, M. (2004). Sürdürülebilir Kalkınmanın Paradigması.Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 4(8), 1-23.
2. Badr, M. E. M. (2022). Challenges and Future of the development of sustainable ecotourism. International Journal of Modern Agriculture and Environment, 2 (2), 54-72.
3. Butler, R. & Hinch, T. (1996). (Eds.), Tourism and indigenous peoples. London, International Thomson Business Press.
4. Buttel, F.H. (2000) Ecological modernization as social theory. Geoforum, 31, 57-65. https://doi.org/10.1016/S0016-7185(99)00044-5.
5. Cernat, L. & Gourdon, J. (2012). Paths to success: Benchmarking cross-country sustainable tourism. Tourism Management, 33(5), 1044-1056.
6. Choi, H. C. & Sirakaya, E. (2006). Sustainability İndicators For Managing Community Tourism. Tourism Management, 27(6), s.1274-1289.
7. Climate Conscious Travel Policy. (2024). GCC climate-conscious travel policy. https://galleryclimatecoalition.org/usr/library/documents/main/gcc_climate-conscious-travel-policy_2024.pdf (Erişim Tarihi: 06.07.2025).
8. Cronin, P., Ryan, F., & Coughlan, M. (2008). Undertaking a literature review: a step-by-step approach. British Journal of Nursing, 17(1), 38-43. https://doi.org/10.12968/bjon.2008.17.1.28059.

9. Council on Foreign Relations. (2022). Artificial Intelligence's Environmental Costs and Promise. https://www.cfr.org/blog/artificial-intelligences-environmental-costs-and-promise (Erişim Tarihi: 20.07.2024).
10. Çağatay, A., Yurdaer M., & Kırış R. (2002). Eko–turizm için mekan ve yerel toplulukların katılımının planlanması. T. C. Turizm Bakanlığı, II. Turizm Şurası Bildirileri II. Cilt, 203–217, Ankara.
11. Çelik, P. (2022). Akıllı turizmde sürdürülebilir uygulamalar. Journal of Tourism Intelligence and Smartness, 5(1), 50-60.
12. Data & Technology Insights. (2024). The Role of Technology in Sustainable Development and Environmental Conservation.https://datafloq.com/read/the-role-of-technology-in-sustainable-development-and-environmental-conservation/ (Erişim Tarihi: 20.07.2024).
13. Drumm, A., Moore, A., Soles, A., Patterson, C., & Terborgh, J. E. (2004). Eco tourism development: A manual for conservation planners and managers. https://www.cbd.int/financial/greenmarkets/g-greenecotoursm-undp.pdf.
14. Dhar P. (2020). The carbon impact of artificial intelligence. Nat Mach Intell. 2(8),423-435. https://doi.org/10.1038/s42256-020- 0219-9.
15. Ecoturismoenandalucia. (2007). Andeco ecoturismo en Andalucia. https://www.ecoturismoenandalucia.org/Eng/ecotourism.php (Erişim Tarihi: 05.07.2025).
16. Eddyono, F., Darusman, D., Sumarwan, U. & Sunarminto, T. (2021). Optimization model: The innovation and future of e-ecotourism for sustainability. Journal of tourism futures. 1-18.
17. Elimelech, M. & Phillip, W. A. (2011). The Future Of Seawater Desalination: Energy, Technology, and The Environment. Science, 333(6043), 712-717.
18. Enano, E. (2023). The Role of Technology in Environmental Sustainability. https://eponline.com/articles/2023/06/16/the-role-of-technology-in-environmental-sustainability.aspx (Erişim Tarihi: 20.07.2024).
19. Fennell, D. A. (1999). Ecotourism: An Introduction. Routledge Publication, London.
20. Fredericks, L. (2023). Sustainable Hotel Ideas: 25 Ways to Go Green. https://www.cvent.com/en/blog/hospitality/eco-friendly-hotel-ideas.
21. Gale, T. (2009). Ecotourism and Environmental Sustainability: Principles and Practice (J. Hill, Ed.) (1st ed.). Routledge.
22. Global Sustainable Tourism Council. (2022). The difference between ecotourism and sustainable tourism. https://www.gstcouncil.org/ecotourism/
23. Goodland, R. (1995). The concept of environmental sustainability. Annual Review of Ecology and Systematics, 26(1), 1-24.
24. Gürbüz, S., & Şahin, F. (2018). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri: Felsefe – yöntem – analiz. Seçkin Yayıncılık. Gürlük, S., 2001, “Dünyada ve Türkiye’de Kırsal Kalkınma Politikaları ve Sürdürülebilir Kalkınma”,Uludağ Üniversitesi İktisat Fakültesi Dergisi, 19(4).1-12.
25. Hazarhun, E., Çetinsöz, C. B. & Bilgin, K. Y. (2023). Analysis of The Website of Hotels with Sustainable Tourism Certificate: The Case of Türkiye. Journal of Tourism, Leisure and Hospitality (TOLEHO), 5 (2), pp. 96-108.
26. Iona, I. & Gheorghe, F. F. (2013). The İnnovator Role Of Technologies İn Waste Management Towards The Sustainable Development. Procedia Economics and Finance 8 (2014), 420 – 428.
27. Ismail, F., Imran, A., Khan, N., & Qureshi, M. I. (2021). Past, present and future of ecotourism, a systematic literature review from last decade. Studies of Applied Economics, 39(4).
28. Jänicke, M(1990). State failure: The impotence of politics in industrial society. University Park, PA: Penn State University Press.
29. Jao, E. (2023). How farm to table dining supports a greener future?. https://milkandhoneyranch.com/how-farm-to-table-dining-supports-a-greener-future/ (Erişim Tarihi: 20.07.2024).
30. Kaypak, Ş. (2011). Küreselleşme sürecinde sürdürülebilir bir kalkınma için sürdürülebilir bir çevre. KMÜ Sosyal ve Ekonomi̇k Araştırmalar Dergi̇si, 13 (20), s. 19-33.
31. King, L. M. (2014). Will drones revolutionise ecotourism?. Journal of Ecotourism, 13:1, 85-92.
32. Kahraman, N., & Türkay, O. (2006). Turizm ve Çevre, Detay Yayıncılık.
33. Madkhali, A. & Sithole, S. T. M. (2023). Exploring the role of information technology in supporting sustainability efforts in Saudi Arabia. Sustainability, 15, 12375.
34. Memon, A., Havard, C., Clifford, B., Gabbert, F., & Watt, M. (2011). A field evaluation of the VIPER system: A new technique for eliciting eyewitness identification evidence. Psychology, Crime & Law, 17(8), 711–729. https://doi.org/10.1080/10683160903524333.
35. Morelli, J. (2011). Environmental Sustainability: A Definition for Environmental Professionals. Journal of Environmental Sustainability: Vol. 1: Iss. 1, Article 2.
36. Moreno, M. V., Úbeda, B., Skarmeta, A. F. & Zamora, M. A. (2014). How Can We Tackle Energy Efficiency In Iot Based Smart Buildings?. Sensors (Basel), May 30;14(6):9582-614.
37. Noble, H., & Smith, J. (2018). Reviewing the literature: Choosing a review design. Evidence Based Nursing, 21(2), 39-41. https://doi.org/10.1136/eb-2018-102895.
38. Pediaa. (2017). What is the difference between ecotourism and sustainable tourism. https://pediaa.com/what-is-the-difference-between-ecotourism-and-sustainable-tourism/ (Erişim Tarihi: 05.07.2025).
39. Polat. A. T. (2006). Karapınar İlçesi ve Yakın Çevresi Peyzaj Özelliklerinin Ekoturizm Kullanımları Yönünden Değerlendirilmesi Üzerine Bir Araştırma. Unpublished Ph.D., Institute of Science, Selçuk University, Konya, pp. 49.
40. Reali, C. (2024). Ecotourism 101: Ecotourism Examples, Definition & Best Practices.
41. Roxana, D. M. (2013). Considerations about ecotourism and nature-based tourism – Realities and perspectives. Int. J. Acad. Res. Econ. Manag. Sci., vol. 1, no. 5, pp. 215–221.
42. Samal, R. and Dash, M. (2023). Ecotourism, biodiversity conservation and livelihoods: Understanding the convergence and divergence. Int. J. Geoheritage Parks, vol. 11, pp. 1–20.
43. Scheyvens, R. (2000). Promoting Women’s Empowerment Through İnvolvement İn Ecotourism: Experiences From The Third World. Journal of Sustainable Tourism, 8(3), 232–249.
44. Scopus. (2025). Search results for: Ecotourism and Environmental Sustainability. https://www.scopus.com/results/results.uri?st1=Ecotourism+and+Environmental+Sustainability&st2=&s=%28TITLE-ABS-KEY%28Ecotourism%29+AND+TITLE-ABS-KEY%28Environmental+Sustainability%29%29&limit=10&origin=resultslist&sort=plf-f&src=s&sot=b&sdt=cl&sessionSearchId=39f1aca8c99ec851adfdc1c2fd7b6f56&cluster=scosubtype%2C%22ar%22%2Ct%2Bscosubjabbr%2C%22SOCI%22%2Ct (Erişim Tarihi: 05.07.2025).
45. Shannon, M. A., Bohn, P. W., Elimelech, M., Georgiadis, J. G., Mariñas, B. J. & Mayes, A. M. (2008). Science And Technology For Water Purification İn The Coming Decades. Nature, 452(7185), s. 301-310.
46. Stronza, A., Hunt, C. and Fitzgerald, L. A. (2019). Ecotourism for Conservation?. Annu. Rev. Environ. Resour., vol. 44, pp. 229–253.
47. Statista.(2024). Electronic waste generated worldwide from 2010 to 2022. https:// www.statista.com/statistics/499891/ projection-ewaste-generationworldwide/#statisticContainer. (Erişim Tarihi: 07.10.2024).
48. Süzer, Ö. & Doğdubay, M. (2022). Sürdürülebilir Turizm Hareketliliğinde Yerel Gıdaların Önemi ve Rekabet Avantajı Kavramsal Bir Analiz. Safran Kültür ve Turizm Araştırmaları Dergisi, 5(2), 255-269.
49. Şahin, G.(2022). Ekolojik modernleşme teorisi ve çevre politikası çıkarımları. Pearson Journal of Social Science & Humanities. 7(21), 236-257.
50. Taşkıran, A., Akmeşe, K. A. & Sezgin, M. (2023). Tarım Turizminin Türkiye ve Dünyadaki Gelişimi Üzerine Bir İnceleme. Selçuk Turizm ve Bilişim Araştırmaları Dergisi.4. 72-88.
51. Tetik, N. (2012). Turist Rehberlerinin Ekoturizm Alanındaki Yeterlilikleri: Doğu Karadeniz Örneği. Unpublished Ph.D., Balıkesir University, Balıkesir.
52. Thirdview. (2024). Food Waste, Technology. https://thirdview.info/2024/01/24/can-technology-play-a-role-in-reducing-food-waste/ (Erişim Tarihi: 05.07.2025).
53. Tomaliwan, E. (2022). Indigenous Tourism: Empowering A Sustainable Future. https://www.checkfront.com/blog/indigenous-tourism/(Erişim Tarihi: 03.03.2024).
54. Travelogue, J. (2023). Discover the future of ecotourism—10 trends you should know about. Medium. https://medium.com/@jayrald.ado/discover-the-future-of-ecotourism-10-trends-you-should-know-about-134534c40c9d (Erişim Tarihi: 03.03.2024).
55. TTW. (2025). Europe, America, Africa lead global shift toward ethical tourism as industry eyes USD 417.3 billion growth. https://www.travelandtourworld.com/news/article/europe-america-africa-lead-global-shift-toward-ethical-tourism-as-industry-eyes-usd-417-3-billion-growth/ (Erişim Tarihi: 06.07.2025).
56. Tuna Arslan, P., Arslan, H. & Hazarhun, E. (2023). Konaklama Sektöründe Gold Leed Uygulamaları: Renaissance İstanbul Polat Bosphorus Hotel Örneği, Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 11 (4), s. 3434-3457.
57. Üstad Dergi (2024). Yapay zekanın çevresel etkileri. https://ustaddergi.com.tr/yapay-zekanin-cevresel-etkileri/. (Erişim tarihi:22.12.2025).
58. Weaver, D. B. (2001). Ecotourism, (1st Edition), Australia: John Wiley & Sons Australia, Ltd,s. 23. Web of Science. (2025). Search summary – Relevance results. https://www.webofscience.com/wos/woscc/summary/bf0a2f3b-1eea-4419-9694-e56fc6617512-016cd26637/relevance/1 (Erişim Tarihi: 05.07.2025).
59. Wood, M. E. (2002). Ecotourism. Principles, Practices and Policies for Sustainability, United Nations Environment Programme. https://www.unep.org/resources/report/ecotourism-principles-practices-and-policies-sustainability
60. World Tourism Organization. (2024). Indicators of sustainable development for tourism destinations. https://www.e-unwto.org/doi/book/10.18111/9789284407262 (Erişim Tarihi: 06.03.2024).
61. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2021). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (12. bs.). Seçkin Yayıncılık.
62. Yusof, N., Abd Rahman, F., Che Jamil, M. F., & Iranmanesh, M. (2014). Measuring the Quality of Ecotourism Services: Case Study–Based Model Validation. SAGE Open, 4(2).
63. Zheng, B., Li, M., Yu, B., & Gao, L. (2021). The Future of Community-Based Ecotourism (CBET) in China’s Protected Areas: A Consistent Optimal Scenario for Multiple Stakeholders. Forests, 12(12), 1753.