Kurumsal Kimlik Bağlamında Otel Logolarının Göstergebilimsel Çözümlemesi

Öz

Bu çalışmanın amacı, kurumsal kimliğin alt yapılarından biri olan görsel kimliği meydana getiren logo, renk, tipografi ögelerini tanımlamak ve otel logoları üzerinde göstergebilimsel çözümleme yapmaktır. Bu amaç doğrultusunda ilk olarak kimlik ve kurumsal kimlik kavramları açıklanmıştır. Sonrasında kurumsal kimliğin alt unsurları ve kurumsal kimlik yapıları izah edilmiştir. Çalışmanın amacına istinaden görsel kimlik konusuna odaklanılmış ve görsel kimlik bileşenleri tanımlanmıştır. Araştırmanın örneklemini, Otelpuan.com sitesi tarafından belirlenen Türkiye’nin En Beğenilen 100 Oteli listesinden rastgele seçilen 3 otel logosu oluşturmaktadır. Liste, 2020 yılında otel misafirlerinin ilgili siteye bıraktıkları yorumlara ve değerlendirmelere istinaden Otelpuan.com tarafından oluşturulmuştur. Otel logoları göstergebilimsel çözümleme yöntemleri esas alınarak incelenmiştir. Göstergebilimsel çözümleme yöntemine dair temel bilgiler ayrı bir başlık altında sunulmuştur. Çözümleme sonucunda, örneklem dahilindeki ilk iki otele ait logoların görsel göstergeleri ile otellerin kurumsal kimlikleri arasında güçlü bağlantı ve göndermeler bulunurken üçüncü otele ait logoda özellikle ürüne dair göstergeler yer alırken otelin kurumsal kimliği ile ilgili yansımaların yetersiz olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Kurumsal Kimlik
• Görsel Kimlik
• Otel Logosu
• Göstergebilimsel Çözümleme

Semiotic Analysis Of Hotel Logos In The Context of Corporate Identity

Abstract

The purpose of this study is to portray the logo, color and typography elements that make up the visual identity, which is one of the infrastructures of corporate identity and to make semiotic analysis on hotel logos. For this purpose, firstly, identity and corporate identity concepts are explained. Afterwards, the sub-elements of corporate identity and corporate identity structures are explained. Based on the purpose of the study, visual identity was focused on and visual identity components were defined. The study sample includes 3 hotel logo which is selected randomly from Tukey’s Most Admired 100 Hotels List that was determined by Otelpuan.com. The list was created by Otelpuan.com based on the comments and evaluations left by hotel guests on the relevant site in 2020. Hotel logos were examined on the basis of semiotic analysis methods. Basic information about the semiotic analysis method is presented under a separate heading. As a result of the analysis, it was observed that there were strong connections and references between the visual indicators of the logos belonging to the first two hotels in the sample and the corporate identities of the hotels, while the third hotel's logo included especially the product indicators, while the reflections on the hotel's corporate identity were insufficient.

Keywords

• Corporate Identity
• Visual Identity
• Hotel Logo
• Semiotic Analysis

Kaynakça

1. AKGÖZ, B. (2020). Müzelerde Görsel Kimlik Uygulamaları: İstanbul Modern, SFMOMA ve Paul Klee Örnekleri. İdil Sanat ve Dil Dergisi, 68 (2020 Nisan), 617-630. DOI: 10.7816/idil-09-68-03.
2. AKINCI, Z. (1998). Kurum Kültürü ve Örgütsel İletişim. İletişim Yayınları, İstanbul.
3. AKINCI VURAL, Z. B. (2003). Kurum Kültürü. İletişim Yayınları, İstanbul.
4. AKINCI VURAL, Z. B. ve KESKEN R. (2012). Rekabet Avantajı Sağlanmasında Kurumsal Pazarlama ve Kurumsal Görsel Kimlik. Erciyes İletişim Dergisi, 2(4), 54-74.
5. AŞAN, K. (2014). Turizm Pazarlamasında Göstergebilim: Bir Turistik Tanıtım Görselinin Göstergebilimsel Analizi. VII. Lisansüstü Turizm Öğrencileri Araştırma Kongresi: 268-281, 04-05 Nisan 2014, Kuşadası, AYDIN, ISBN: 978-605-4940-00-4.
6. ATAM, A. A. (2014). Kurumsal Kimlik Çalışmaları: Beko Örneği. The Turkish Online Journal of Design Art and Communication, 4(2), 16-39. doi:10.7456/10402100/002
7. BALMER, J. M. (1995). Corporate İdentity: The Power And The Paradox. Design Management Journal (Former Series), 6(1), 39-44.
8. BALMER, J. ve SOENEN, G. (1998). A New Approach To Corporate İdentity Management. International Centre for Corporate Identity Studies, Working Paper, 1998/5.

9. BALMER, J. M. (2011). Corporate Marketing Myopia And The İnexorable Rise Of A Corporate Marketing Logic: Perspectives From İdentity‐Based Views Of The Firm. European Journal of Marketing, Vol. 45 No 9/10, 1329-1352. Emerald Group Publishing Limited, DOI: 10.1108/03090561111151781.
10. BALTA PELTEKOĞLU, F. (2007). Halkla İlişkiler Nedir, Beta yayınları, 2. bs., İstanbul.
11. BASKAN KARSAK, B. (2008). Web Sitelerinin Kurumsal Kimlik Açısından Değerlendirilmesi: En Beğenilen 20 Şirket Üzerine Bir Analiz. Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi, (9), 165-179.
12. BASKAN KARSAK, B. (2009). Logo Değişiminin Kurumsal Kimlik ve Kurumsal İmajla Bağlantısı: Unilever Örneği. Marmara İletişim Dergisi, (15), 113-120.
13. BAYÇU, S. U. ve USTAOGLU, F. D. (2015). Kurum Kimliği: Logo ve Rengin Çağrışımları. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (34), 27-40.
14. BECER, E. (2006). İletişim ve Grafik Tasarım. Dost Kitabevi, 5.Baskı, Ankara.
15. CANITEZ, F. ve AKYOL, A. (2019). Kurumsal Tasarımın Kurumsal İmaj ve Kurumsal İtibar Oluşumu Üzerine Etkisinin Hizmet Sektöründe İncelenmesi. Journal of Business Research-Turk, 11(3), 1294-1312. doi:10.20491/isarder.2019.672.
16. CASTILLO HOTEL ESKİŞEHİR (2021). Resmî Web Adresi: http://www.castillootel.com/index.php. Erişim Tarihi: 28.04.2021
17. CEYLAN, İ. (2015). Amblem ve Logo Tasarımlarında Renklerin Dili. Art-e Sanat Dergisi, 8(16), 314-330.
18. CHRISTENSEN, L. T. ve Askegaard, S. (2001). Corporate Identity and Corporate Image Revisited - A Semiotic Perspective. European Journal of Marketing, Vol. 35 Iss 3/4 pp. 292-315. DOI: http://dx.doi.org/10.1108/03090560110381814.
19. CİVELEK, M. (2018). Tanıtım Filmlerinin Turizm Açısından Göstergebilimsel Bir Çözümlemesi: Türkiye Örneği, (Doktora Tezi), Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sakarya.
20. CİVELEK ORUÇ, M. ve TÜRKAY, O. (2018). Türkiye Tanıtım Afişlerinin Göstergebilimsel Bir Analizi: Home Of Turkey Afişleri Örneği. The Turkish Online Journal Of Design, Art And Communication - TOJDAC, 8(2), 312-328. DOI:10.7456/10802100/012.
21. CİVELEK, M. ve TÜRKAY, O. (2019). Uzay Turizmine İlişkin Uluslararası Turizm Karikatürlerinin Göstergebilimsel Bir Analizi, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21(3), 960-980.
22. CİVELEK, M. ve TÜRKAY, O. (2020). Göstergebilimin Kuramsal Açıdan İncelenmesine Yönelik Bir Araştırma. Alanya Akademik Bakış, 4(3), 771-787. DOI:10.29023/alanyaakademik.683974.
23. COHEN, E. (1989). Primitive And Remote: Hill Tribe Trekking İn Thailand. Annals of Tourism Research, 16(1), 30-61.
24. COŞGUN, M. (2012). Popüler Kültür ve Tüketim Toplumu. Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi, 1(1), 837-850.
25. ÇEKEN, B. ve AYPEK ARSLAN, A. (2016). İmgelerin Göstergebilimsel Çözümlenmesi “Film Afişi Örneği”. Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(2), 507-517.
26. DANN, G. M. S. (1996). The Language Of Tourism. Wallingford, UK: CAB International.
27. DENEÇLİ, S. (2015). The Effect Of Consumers’ Attitudes Towards Logos Or Emblems On Brand Preference. Marmara Üniversitesi Öneri Dergisi, 11(44), 319-335. doi:10.14783/od.v11i44.5000080017
28. DOĞAN, D. (2017). Fortune 500 Sıralamasındaki Türk Havayolu Şirketlerine Ait Kurumsal Web Sitelerinin Kurum Kimliği Açısından Değerlendirilmesi. In 3rd SCF International Conference on Economic and Social Antalya. Impacts of Globalization, Bildiriler Kitabı, 183-191.
29. DOĞUŞ GRUBU / DOGUS GROUP (t.y.). Resmî Web Adresi: https://www.dogusgrubu.com.tr/tr/sektorler. Erişim Tarihi: 28.04.2021.
30. DOWLING, G. (1994). Corporate Reputations: Strategies for Developing the Corporate Brand. Kogan Page, London.
31. DÜNDAR, F. N. (2013). Görsel Kimliğin Kurum İmajına Etkileri. Organizasyon ve Yönetim Bilimleri Dergisi, 5(2), 91-101.
32. ECHTNER, C. M. (1999). The Semiotic Paradigm: Implications For Tourism Research. Tourism Management, 20(1), 47-57. doi:10.1016/S0261-5177(98)00105-8.
33. EDUALINGO (2021). Resmî Web Adresi: https://educalingo.com/tr/dic-es/castillo. Erişim Tarihi: 28.04.2021.
34. ERDAL, G. (2017). Logolar, Dil ve Semiyotik. Ulakbilge Sosyal Bilimler Dergisi, 5(11), 683-699.
35. ESENER, B. (2006). Kurum Kimliği ve İmajının Tüketici Davranışları Üzerindeki Etkisinin Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma, (Yüksek Lisans Tezi), Maltepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
36. FAIRYLAND CAVE (2021). Resmî Web Adresi: https://www.fairylandcave.com/. Erişim Tarihi: 28.04.2021.
37. FISKE, J. (2003). İletişim Çalışmalarına Giriş, (Çev.: Süleyman İrvan), Bilim ve Sanat Yayınları, Ankara.
38. FISKE, J. (2014), İletişim Çalışmalarına Giriş, Pharmakon Yayınevi, Ankara.
39. GÖRAL, R. (2014). Turizm İşletmelerinde Stratejik Yönetim, Detay Yayıncılık, Ankara.
40. GÖRGÜLÜ, Y. (2019). Kentlerin Markalaşması Sürecinde Logoların Kimlik İnşası: (Antalya Örneği) Göstergebilimsel Bir Çözümleme. Elektronik Cumhuriyet İletişim Dergisi, 1(3), 65-83.
41. GRIMES, A. ve DOOLE, I. (1998). Exploring the Relationships Between Colour and International Branding: A Cross Cultural Comparison of the UK and Taiwan. Journal of Marketing Management, 14(7), 799-817. DOI: 10.1362/026725798784867581
42. GÜNER ÇORLAN, N. (2020). 21. Yüzyılda Kurumsal Kimlik Tasarımında Minimalizm, (Yüksek Lisans Tezi), Işık Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
43. GÜNEŞ, A. (2013). Göstergebilim Tarihi. E-Journal of New World Sciences Academy, 8(4), 332-348. doi:10.12739/NWSA.2013.8.4.4C0172
44. INTER PATENT (2017). Resmî Web Adresi: http://www.interpatent.com.tr/marka-nedir/. Erişim Tarihi: 28.04.2021
45. İÇLİ, G. E. ve ÇOPUR, M. E. (2008). Pazarlama İletişiminde Renklerin Rolü. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(1), 22-33.
46. KALAFAT ÇAT, A. ve AKBULAK, B. (2020). Marka İletişimi Bağlamında Havayolu Şirketlerinin Logolarına Yönelik Bir İnceleme. International Journal of Arts and Social Studies, 3(4), 50-61.
47. KARADENİZ, M. (2009). Pazarlama Yönetiminde İşletmeler İçin Başarılı Bir Kurumsal Kimlik ve Kurumsal İmaj Yaratmanın Önemi. Journal of Naval Sciences and Engineering, 5(3), 1-15.
48. KAYA HOTELS & RESORTS (2021). Resmi Web Adresi: https://kayahotels.com/. Erişim Tarihi: 28.04.2021.
49. KIRIAKIDOU, O. ve MILLWARD, L. J. (2000). Corporate İdentity: External Reality Or İnternal Fit?. Corporate Communications: An International Journal, Vol. 5 Iss 1 pp. 49-58 DOI: http://dx.doi.org/10.1108/13563280010317587
50. KOÇEL, T. (1984). İşletme Yöneticiliği, Yönetici Geliştirme, Organizasyon ve Davranış, İşletme Fakültesi Yayını, İstanbul.
51. MELEWAR, T. C. ve JENKİNS, E. (2002). Defining the Corporate Identity Construct. Corporate Reputation Review, 5(1), 76-90. doi:10.1057/palgrave.crr.1540166
52. ODABAŞI, H.A. (2002). Grafikte Temel Tasarım. Yorum Sanat Yayınları, İstanbul.
53. ODABAŞI, Y. ve OYMAN, M. (2003). Pazarlama İletişimi Yönetimi. 3. bs. MediaCat, İstanbul.
54. OKAY, A. (1995). Kurum Kimliği. Marmara İletişim Dergisi, Sayı:9, 33-40.
55. OKAY, A. (2005). Kurum Kimliği. Kapital Medya Hizmetleri, İstanbul.
56. OKAY, A. (2018). Kurum Kimliği, Derin Yayınları, 1.Baskı, İstanbul.
57. OLINS, W. (1995). The New Guide To Identity. Gower, Hampshire.
58. OTELPUAN.COM (2021). Resmî Web Adresi: https://www.otelpuan.com/tr/Odullu-Tesisler. Erişim Tarihi: 28.04.2021.
59. OXFORD LEARNER’S DICTIONARIES (t.y). Web Sitesi: https://www.oxfordlearnersdictionaries.com/definition/english/identity?q=identity. Erişim Tarihi: 27.04.2021.
60. ÖNAL, H. (2016). Kurumsal Kimliğin Görsel Kimlik Üzerindeki Yansımaları: Web Sitelerinde Kullanılan İmgelerin Göstergebilimsel Yaklaşımla İncelenmesi, (Yüksek Lisans Tezi), Kadir Has Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
61. ÖZDEMİRCİ, A. (2004). Popüler Kültür, Tüketim Psikolojisi ve İmaj Yönetimi: Türkiye (1950 1980), (Yüksek Lisans Tezi), Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
62. ÖZER, N. P. ve YARAR, A. E. (2019). Göstergebilimsel Bir Reklam Analizi: Burger King “Ateş Seni Çağırıyor”. Atatürk İletişim Dergisi, Sayı: 18, 105-124. doi:10.32952/atauniiletisim.641375.
63. ÖZTÜRK, G. (2006). Logonun Kurum Kimliği Üzerindeki Etkisi. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 5(9), 1-17.
64. ÖZTÜRK, G., ve ÖNCÜER ÇİVİCİ, M. E. (2018). Küyerelleşme Kapsamında Türkiye Turizm Tanıtım Afişlerinde Somut Olmayan Kültürel Miras Öğelerinin Kullanımı: Bir Gösterge Bilim Analiz Örneği. Journal of Travel and Tourism Research, (13), 69-95.
65. PEKŞEN AKÇA, R. ve AKGÜL, H. (2013). Tipografi Kartları Kullanarak Okul Öncesi Dönemdeki Çocuklarda Alfabedeki Harflerin Şekilleriyle İlgili Farkındalığın Artırılması. Akademik Bakış Dergisi, Sayı: 37, Temmuz-Ağustos 2013, 1-15. Web Adresi: http://www.akademikbakis.org
66. RADISSON OTEL GRUBU / RADISSON HOTEL GROUP (t.y). Resmî Web Adresi: https://www.radissonhotelgroup.com/. Erişim Tarihi: 28.04.2021
67. RİFAT, M. (2000). XX. Yüzyılda Dilbilim ve Göstergebilim Kuramları, Om Yayınevi, İstanbul.
68. RİFAT, M. (2009-2014). Göstergebilimin ABC’si. Say Yayınları, İstanbul.
69. SAUSSURE, F. (1916/1966). Cour de Linguistic Generale (Course in General Linguistics), (W. Baskin, Trans.) New York: McGraw-Hill.
70. SEL, Z. G., LALE SANCAKTAR, C. ve AKTAŞ, G. (2017). Karikatüristler Gözüyle Deniz Turizmi: Turizm Karikatürlerinin Göstergebilim Yaklaşımı ile İncelenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Denizcilik Fakültesi Dergisi, UDTS 2016 Özel Sayı, 65-87, DOI:10.18613/deudfd.297701
71. SEMPRINI A. (1996). Analyser la Communication. L’Harmattan, Paris.
72. SÜCEDDİNOV, Ş. (2008). Kurumsal Kimlik, Kurumsal İmaj Oluşturma Süreci ve Bir Araştırma, (Yüksek Lisans Tezi), Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
73. ŞEN DEMİR, Ş. ve TÜR, E. (2019). Otel Logosu Ne Söyler? Tüketiciler Ne Algılar?. Journal of Tourism Theory and Research, 5(1), 50-64. doi:10.24288/jttr.510437.
74. TAŞKIN, E. ve ERMUMCU, H. (2011). Amblemin Kurumların Görsel Kimliğine Etkisi: Dumlupınar Üniversitesi Örneği. Organizasyon ve Yönetim Bilimleri Dergisi, 3(1), 11-22.
75. TEKER, U. (2002). Grafik Tasarım ve Reklam. Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınları, İzmir.
76. TEKİN, H. ve ZENGİN, B. (2016). 15. Geleneksel Turizm Sempozyumu Bildiriler Kitabı. Balıkesir Üniversitesi Turizm Fakültesi, 22 Nisan 2016, Balıkesir. Detay Yayıncılık, Ankara.
77. TOPÇU, Ö. (2017). Kurumsal Kimlik Oluşturmada Bir Logonun Markaya Etkisi. Electronic Journal of New Media / Yeni Medya Elektronik Dergisi, 1(2), 157-163. DOI:10.17932/IAU.EJNM.25480200.2017.1/2.157-163.
78. TOSUN, N. (2003). Kurumsal İletişim Sürecinde Reklam ve İmaj Yönetiminin Bütünleşik Konumu. Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 18(1), 173-191.
79. TOURISM TODAY (2021). Resmî Web Adresi: https://www.tourismtoday.net/otelpuancom-acikladi-iste-turkiyenin-en-iyi-100-oteli. Erişim Tarihi: 28.04.2021
80. TÜRK DİL KURUMU GÜNCEL TÜRKÇE SÖZLÜK (t.y). Web Sitesi: https://sozluk.gov.tr/. Erişim Tarihi: 27.04.2021
81. UZUNTAŞ, H. ve YAZAR, T. (2017). Dijital Çağdaki Yeni Eğilimler Bağlamında Yapılan Amblem / Logo Tasarım Trendleri. International Journal of Interdisciplinary and Intercultural Art, 2(2), 99-112.
82. UZZELL, D. (1984). An Alternative Structuralist Approach To The Psychology Of Tourism Marketing. Annals of Tourism Research, 11, 79-99.
83. ÜLKER KAYA, F. (2006). Kurum Kimliği ve Kurumsal Tasarım. Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Tasarım + Kuram Dergisi. 4, 27-37.
84. YAYINOĞLU, P. E. (2006). Bütünleşik Marka İletişimi Temeller, Stratejiler, Uygulamalar ve T-Box Örneği. Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi, (5), 125-155.
85. YEYGEL, S. ve YAKIN, M. (2007). Kurumsal Reklamlarda Göstergeler Aracılığıyla Marka Kimliğinin İletilmesi. Selçuk İletişim, 5(1), 102-117.
86. YILMAZ, H.M., YAKAR, M., MUTLUOĞLU, Ö., YURT, K., KARATAŞ, K., YILMAZTÜRK, F. (2010). İklimsel Faktörlerin Kapadokya Bölgesindeki Toprak Aşınmasına Etkisi. Harita Teknolojileri Elektronik Dergisi, 2(1), 13-19. e-ISSN: 1309-3983.
87. YÜCEL, T. (1999). Yapısalcılık, Yapı Kredi Yayınları, İstanbul.
88. YÜCEL, T. (2001). Genel Göstergebilim: Göstergebilim Tartışmaları. İstanbul: Multilingual.
89. VARDAR, N. (2004). Bana Yeni Bir Ben Lazım. Marketing Türkiye Dergisi, Sayı: 60
90. ZALTMAN, G. ve ZALTMAN, L. (2017). Pazarlama Metaforları, Çev.: Ümit Şensoy, MediaCat, İstanbul.
91. ZINTZMEYER, J. (2007). Logo Design Signs, Image, Identity and Logo Design. Logo Design. (Ed.: J. Wiedemann). Hong Hong: Taschen, 6-10.