Little Philosophers at Work: A Thematic Analysis of Preschool Children’s Critical, Creative, and Community Thinking in P4C Sessions

Bu araştırmanın amacı, okul öncesi dönem çocuklarının düşünme becerilerinin Çocuklarla Felsefe (P4C) oturumları sırasında nasıl ortaya çıktığını; eleştirel düşünme, yaratıcılık ve topluluk olarak düşünme boyutları çerçevesinde incelemektir. Araştırma, Türkiye'de bir üniversiteye bağlı anaokuluna devam eden 60–72 aylık 12 çocuk ile yürütülmüştür. Veri toplama süreci, her biri yaklaşık 30–45 dakika süren beş P4C oturumundan oluşmuştur. Oturumlarda kullanılan öyküler ve sorgulama planları, gelişimsel uygunluk ve içerik açısından uzman görüşleri doğrultusunda yapılandırılmış; çocukların oturumlar sırasında ürettikleri söylemler ses kaydına alınarak yazılı metne dönüştürülmüştür. Veriler, Braun ve Clarke'ın tematik analiz yaklaşımı (Braun & Clarke, 2008, 2019) doğrultusunda analiz edilmiştir. Analiz sürecinde, eleştirel düşünmenin yorumlama ve analiz boyutlarının değerlendirilmesinde Facione'un (2015) kavramsallaştırmasından yararlanılmış; yaratıcılık ve topluluk olarak düşünme boyutlarının yorumlanmasında ise Çocuklarla Felsefe alan yazını temel alınmıştır. Bulgular, çocukların söylemlerinin kavramsal açıklamalar yapma, neden-sonuç ilişkileri kurma, olasılıkları tartışma, alternatif fikirler üretme ve akranlarının görüşlerinden yararlanarak düşüncelerini yapılandırma örüntüleri etrafında şekillendiğini göstermektedir. Ayrıca çocukların grup tartışmalarına katılma, farklı görüşleri dinleme ve anlamadıkları noktalar hakkında açıklama isteme gibi topluluk temelli düşünme davranışları sergiledikleri belirlenmiştir. Araştırma sonuçları, P4C oturumlarının okul öncesi dönem çocuklarının düşünme süreçlerini görünür kılmada işlevsel bir pedagojik bağlam sunduğunu ve erken çocukluk eğitiminde felsefi sorgulamaya dayalı uygulamaların analitik, yaratıcı ve topluluk temelli düşünme becerilerinin incelenmesine katkı sağlayabileceğini ortaya koymaktadır.

This study aims to examine how preschool children’s thinking skills emerge during Philosophy for Children (P4C) sessions, focusing on the dimensions of critical thinking, creativity, and thinking as a community. The study was conducted with 12 children aged 60–72 months attending a university-affiliated preschool in Turkiye. The data collection process comprised five P4C sessions, each lasting approximately 30–45 minutes. The stories and inquiry plans used in the sessions were structured in accordance with expert opinions regarding developmental appropriateness and content; the children’s utterances produced during the sessions were recorded and transcribed. The data were analyzed using Braun and Clarke’s thematic analysis approach (Braun & Clarke, 2008, 2019). During the analysis process, Facione’s (2015) conceptualization was utilized for the interpretation and analysis dimensions of critical thinking skills, while the P4C literature was drawn upon for the dimensions of creativity and thinking as a community. The findings indicate that the children’s discourse centered on patterns such as conceptual explanation, establishing cause-and-effect relationships, discussing possibilities, generating alternative ideas, and structuring their thoughts by drawing on their peers’ views. Additionally, it was determined that the children exhibited community-based thinking behaviors, such as participating in group dialogue, listening to different viewpoints, and asking for clarification on points they did not understand. The study reveals that P4C sessions provide a functional pedagogical context for making preschool children’s thinking processes visible; it suggests that practices based on philosophical inquiry in early childhood education may contribute to the examination of analytical, creative, and community-based thinking skills.