Pandemi (Covid-19) Döneminde, Kariyer Tatmini, Kariyer Platosu, Örgütsel Bağlılık ve İşe Yabancılaşma Değişkenlerinin Etkileşimi: Akademisyenler Üzerine Bir Alan Araştırması

Öz

Bu çalışmada, Türkiye’de faaliyet gösteren kamu üniversitelerinde görev yapan akademisyenlerin kariyer tatmini, kariyer platosu, örgütsel bağlılık ve işe yabancılaşma değişkenlerinin etkileşiminin ve pandemi döneminin bu değişkenler üzerine etkisinin belirlenmesi amaçlanmaktadır. Araştırmanın örneklemini Kahramanmaraş Sütçü imam üniversitesi ve Elâzığ Fırat üniversitesinde görev alan 142 akademisyen oluşturmaktadır. Veriler yüz yüze toplanmış olup, SPSS paket programı ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda akademisyenlerde işe yabancılaşmanın azaltılması ile örgütsel bağlılıklarının ve kariyer tatminlerinin artırılabileceği, kariyer platosu algılarının azaltılabileceği, ayrıca kariyer platosu algısının önlenmesi ya da azaltılması ile de yine kariyer tatmini ve örgütsel bağlılıklarının artırılabileceği görülmüştür. Akademisyenlerin kariyer tatminleri arttığında, örgütsel bağlılıklarının da artırılabileceğini söyleyebiliriz. Bu anlamda gerekli adımların atılması, iyileştirmelerin yapılması açısından çalışmanın bir örnek teşkil edeceği düşünülmektedir. 

Anahtar Kelimeler

• Kariyer Platosu
• Kariyer Tatmini
• İşe Yabancılaşma
• Örgütsel Bağlılık
• Akademisyenler.
• Kariyer Platosu, Kariyer Tatmini, İşe Yabancılaşma, Örgütsel Bağlılık, Akademisyenler.

During The Pandemic (Covid-19) Period; Interaction of The Variables of Career Satisfaction, Career Plato, Organizational Commitment and Alienation: A Field Research on Academics

Abstract

In this study, it is aimed to determine the interaction of the variables of career satisfaction, career plateau, organizational commitment and work alienation of academics working in public universities operating in Turkey and the effect of the pandemic period on these variables. The sample of the research consists of 142 academicians working at Kahramanmaraş Sütçü İmam University and Elazığ Fırat University. The data were collected face to face and analyzed with the SPSS package program. As a result of the research, it has been seen that by reducing work alienation, organizational commitment and career satisfaction of academicians can be increased, their perception of career plateau can be reduced, and also by preventing or reducing career plateau perception, career satisfaction and organizational commitment can be increased. We can say that when academics' career satisfaction increases, their organizational commitment can also be increased. In this sense, it is thought that the study will set an example in terms of taking the necessary steps and making improvements.

Keywords

• Career Plateau
• Career Satisfaction
• Work Alienation
• Organizational Commitment
• Academics.
• Career Plateau, Career Satisfaction, Work Alienation, Organizational Commitment, Academics.

Kaynakça

1. Aiken, M. ve Hage, J. (1966). Organizational alienation: A comparative analysis. American Sociological Review, 31(4), 497-507.
2. Alar Erkal, E. (2021). Pandemi sürecinde akademisyenlerin tükenmişlik algısının belirlenmesi: Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi örneği. International Journal of Economics, Politics, Humanities & Social Sciences, 4(4), 207-220.
3. Arifoğlu S. (2015). Türk ilaç sanayiinde kariyer yönetimi uygulamaları üzerine bir çalışma. (Doktora Tezi), Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
4. Ataol, A. (1989). Kariyer yönetimi. İzmir: T. Tek. Ok. Komutanlığı Basımevi, 31.
5. Bardwick, J.M. (1986). The Plateauing Trap. Toronto: Bantam Books, 209.
6. Balay, R. (2014). Yönetici ve Öğretmenlerde Örgütsel Bağlılık, Pegem Akademi, Ankara.
7. Bora Kılınçarslan, T. ve Küçüksüleymanoğlu, R. (2019). Muhasebe meslek mensuplarının örgütsel bağlılıklarının, iş tatmini üzerindeki etkisi. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 21(4), 1078-1090.
8. Büyükyılmaz, O., Karakulle, İ., ve Karataş, İ. (2018). Örgütsel kariyer yönetiminin duygusal bağlılık üzerinde etkisinde iş tatmininin aracılık rolü. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 8(1), 1-29.

9. Brislin, R. W. (1976). Comparative research methodology: cross-cultural studies. International Journal of Psychology, 11(3), 215-229.
10. Chen, J. C., Silverthorne, C., ve Hung, J. Y. (2006). Organization communication, job stress, organizational commitment, and job performance of accounting professionals in Taiwan and America. Leadership & organization Development journal.
11. Dean, D. G. (1961). Its meaning and measurement. American Sociological Review, 26(5), 753-758.
12. Deloitte. (2020). Küresel Covid-19 Salgınının Türkiye’de Farklı Kategorilere Etkileri. https://www2.deloitte.com/tr/tr/pages/consulting/articles/kuresel-covid-19salgininin
13. Elma, C. (2003). İlköğretim okulu öğretmenlerinin işe yabancılaşması Ankara ili örneği. (Yayınlanmamış doktora tezi), Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
14. Eren, E. (2012). Örgütsel davranış ve yönetim psikolojisi. 13. Basım, Beta Yayınevi, İstanbul.
15. Fedi, A., Pucci, L., Tartaglia, S., ve Rollero, C. (2016). Correlates of work-alienation and positive job attitudes in high-and low-status workers. Career Development International.
16. Feldman, D.C. ve Weitz, B.A. (1988). Career plateaues in the salesfoece: understanding and removing blockages to employee growth. Journal of Personal Selling & Sales Management, 8(3), 23-32.
17. Greenhaus, J. H., Parasuraman, S., ve Wormley, W. M. (1990), Effects of race on organizational experiences, job performance evaluations, and career outcomes, Academy of Management Journal, 33(1), 64–86.
18. Güney, S. (2001). Yönetim ve Organizasyon, 1. Basım, Nobel Yayın Dağıtım, Ankara.
19. Heslin, P.A. (2005). Experiencing career success. Organizational Dynamics, 34(1), 376-390.
20. İnan, İ. (2017). İş yükü algısı ve kariyer bağlılığın örgütsel bağlılık üzerine etkisi: beş yıldızlı otel çalışanları üzerine bir araştırma. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(1), 184-191.
21. Kurnaz, E. ve Serçemeli, M. (2020), Covid-19 döneminde akademisyenlerin uzaktan eğitim ve uzaktan muhasebe eğitimine yönelik bakış açıları üzerine bir araştırma. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, 2(3), 262-288.
22. Lin, Y. C., ve Chen, A. S. Y. (2020). Experiencing career plateau on a committed career journey: a boundary condition of career stages. Personnel Review.
23. Meyer, J. P., ve Allen, N. J. (1984). Testing the "Side-Bet Theory" of organizational commitment: Some methodological considerations. Journal of Applied Psychology, 69(3), 372.
24. Meyer, J. P., ve Allen, N. J. (1990). A three-component conceptualization of organizational commitment. Human Resource Management Review, 1(1), 61-89.
25. Milliman J. F. (1992). Cause, Consequences and Moderating Factors of Career Plateauing. (Unpublished Doctoral Dissertation). University of Southern California, Los Angeles, CA.
26. Mottaz, C.J. (1981). Some determinents of work alienation. The Sociological Quarterly, 22(4), 515-529.
27. Mowday, R. T., Steers, R. M. ve Porter, L. W. (1979). The measurement of organizational commitment. Journal of Vocational Behavior, 14(2), 224-247.
28. Nauta, A. (2009). Understanding the factors that promote employability orientation: Theimpact of employability culture, career satisfaction, androle breadth self-efficacy, Journal of Occupationaland Organizational Psychology, 82, 233–251.
29. Seeman, M. (1983). Alienations motifs in comtemporary theorizing: the hidden continuity of the classic themes. Social Psychology Quarterly, 46(3), 171-184.
30. Sekaran, U. ( 1992). Research methods for business students (2nd Edition). London: A Skill Building Approach.
31. Seeman, M. (1959). On the meaning of alienation. American Social Review, 24, 783-91.
32. Sevinç, İ. ve Şahin, A. (2012). Kamu çalışanlarının örgütsel bağlılığı karşılaştırmalı bir çalışma. Maliye Dergisi, 162, 266-281.
33. Soybalı, H. ve Ak, S. (2019). Kariyer platosunun iş tatmini ve işten ayrılma niyetine etkisi üzerine bir araştırma: Otel işletmeleri örneği. Turizm Akademik Dergisi, 6(2), 169-183.
34. Şimşek Ş. ve Çelik, A. (2004). Kariyer yönetimi. Gazi Yayınları, Ankara.
35. Tan, C.S. ve Salomone, P. R. (1994). Understanding career plateauning: implications for counseling. Career Development Quarterly, 42(4), 505-534.
36. Ural, A. ve Kılıç, İ. (2005). Bilimsel araştırma süreci ve SPSS ile veri analizi. Ankara: Detay Yayıncılık, 320.
37. Yeşil, S., Mavi, Y. ve Hatunoğlu M. (2020). Örgütsel adaletin, örgütsel bağlılığa etkisi: Bir alan araştırması. Çanakkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 29(3), 568-598.