Post-Truth (Hakikat Ötesi) Çağın Haber Olgusuna Etkisi

Öz

Hakikat ve gerçek kavramları genellikle eşanlamlı olarak kullanılsa da, aslında hem felsefi hem de dilbilimsel bakımdan birbirlerinden farklı kavramlardır ve farklı anlamları barındırmaktadırlar. Özellikle felsefi olarak hakikat ve gerçek olgularının anlamları üzerine tartışmalar her zaman süregelmiştir. Günümüzde hakikat ve gerçeklik şüphesiz en çok erozyona uğrayan kavramlardır. Kitle iletişim araçlarının gelişimi ve iletişim biçimine ettiği köklü etki hem bireylerin hem de toplumların ahlak anlayışı ve ahlaki normlarını değiştirmektedir. Hedef kitle için bir haberin gerçek olup olmadığından öte, duygularına ve inançlarına ne kadar hitap ettiği artık çok daha önemli bir hale gelmiştir. Post-Truth (Hakikat Ötesi) çağda gerçekliğin içinin boşaltması şüphesiz haber olgusunun gerçekliğini de etkilemiştir. Bu makalede literatür taraması yöntemiyle hakikat ötesi (Post-Truth) ve haber kavramı incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• İletişim
• Haber
• Gerçek
• Hakikat
• Gazetecilik
• Post-Truth

The Impact of the Post-Truth Age on the News Phenomenon

Öz

Although the concepts of truth and fact are often used as synonyms, they are actually different concepts from each other both philosophically and linguistically and have different meanings. Especially philosophically, discussions on the meanings of truth and facts have always been ongoing. Today, truth and reality are undoubtedly the most eroded concepts. The development of mass media and its profound effect on the form of communication change the moral understanding and moral norms of both individuals and societies. With the social/new media channels changing the concept of communication and the reading style of the target audience, the concept of news in a professional sense is also undergoing change and transformation. It has become much more important for the target audience how much a news appeals to their feelings and beliefs, rather than whether it is true or not. The emptying of reality in the Post-Truth era has undoubtedly affected the reality of the news phenomenon. In this article, the relationship between Post-Truth and news phenomenon has been evaluated through literature review.

Anahtar Kelimeler

• Post-Truth
• News
• Fact
• Comminication
• Journalism

Kaynakça

1. Alpay, Y., (2017). Yalanın Siyaseti, Yalanın Meşrulaştırılması, Hakikatin Önemsizleşmesi ve Hileli Akıl Yürütme Teknikleri, Destek Yayınları, İstanbul, s. 24-25
2. Alver, F., (2003). Basında Yabancı Tasarımı ve Yabancı Düşmanlığı, Der Yayınları, İstanbul, s. 204
3. Aslan, K., (2003). Basında Yabancı Tasarımı ve Yabancı Düşmanlığı, Der Yayınları, İstanbul, s. 14
4. Ayverdi, İ.,(2011). Misalli Büyük Türkçe Sözlük, İstanbul, s. 413
5. Aristoteles, (2000). Aristotle’s Metaphysics, Stanford Encyclopedia of Philosophy, (Çevrimiçi) https://plato.stanford.edu/entries/aristotle-metaphysics/ (Erişim tarihi: 18/12/2021)
6. Belsey, A., Chadwick, R., (1998). Medya ve Gazetecilikte Etik Sorunlar, Çev: Nurçay Türkoğlu, Ayrıntı Yayınları, İstanbul, s. 95
7. Baudrillard, J., (2010). Simülakrlar ve Simülasyon, Çev. Oğuz Adanır, Doğu Batı Yayınları, Ankara, s. 14-16, 35, 41, 43
8. Castells, M., (2005). Enformasyon Çağı: Ekonomi, Toplum ve Kültür, Birinci Cilt: Ağ Toplumunun Yükselişi, Çev: Ebru Kılıç, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, İstanbul, s. 621

9. Crouch, C., (2016). Post-Demokrasi, Çev. A. Emre Zeybekoğlu, Dost Kitapevi, Ankara, s. 50
10. Çaplı, B., (2002). Medya ve Etik, İmge Yayınevi, Ankara, s. 37
11. Galtung, J.,Ruge, M., (1965). “The Structure of foreign news: The Presentation of the Congo, Cuba and Cyprus crises in four Norwegian newspapers”, Journal of International Peace Research, Volume: 1, s. 64-91
12. Gürcan, H., İ., (2002). “İnternet Haberciliğinde Yazım Tekniği Yaklaşımları”, İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, İstanbul, Sayı: 12, s. 30
13. Heinonen A., (1999). Journalism in the Age of the Net. Changing Society, Changing Profession, Tampere University Press, s. 44-45
14. Hülür, H., Yaşın, C., (2017). “Yeni Medya ve Gazeteciliğin Geleceğini Çerçevelemek”, Yeni Medya Geleceğin Gazeteciliği, Ütopya Yayınevi, Ankara, s. 10
15. İsi, H., (2015). “Gerçek” ve “Hakikat” Sözcükleri Üzerine Felsefi ve Dilbilimsel İnceleme”, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, Cilt 8, sayı 41, s. 182
16. Karagöz, K., (2013). “Yeni medya çağında dönüşen toplumsal hareketler ve dijital aktivizm hareketleri”, İletişim ve Diplomasi, 1 (1), s. 145
17. Kawamoto, T., (2006). Akt: Çoban, S., İletişim Fakültesi Öğrencilerinin İnternet Haberciliğinin Güvenirliliğime İlişkin Tutumları: İstanbul, Ankara ve İzmir İllerini Kapsayan Bir Uygulama Örneği, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Eskişehir, YÖK Ulusal Tez Merkezi, s. 28
18. Keyes, R., (2019). Hakikat Sonrası Çağ, Çev. Deniz Özçetin, Deli Dolu Yayınları, Ankara, s. 212-213
19. Mcintryre, L., (2019). Hakikat Sonrası, “The Long and Brutal History of Fake News”, Çev. Mehmet Fahrettin Biçici, Tellekt Yayınları, İstanbul, s. 34-35, 96- 97
20. Özer, Ö., (2012). Haberin Doğası: Gazetecilikte İdealler ve Sorunlar, Literatürk, Konya, s. 20
21. Schneider, W.,Raue, P., (2000). Gazetecinin El Kitabı, Konrad Adenauer Vakfı, Ankara, s. 42 Şimşek, A., Yalı, S., (2019). Gerçekte(n) Öyle Mi Olmuş? Post-Truth Zamanlarda Tarihin Temsili, Yeni İnsan Yayınevi, İstanbul, s. 50-51