Yayın Etiği İlkeleri 

İstanbul Kent Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi, insan ve toplum bilimleri alanındaki bilimsel ve özgün çalışmaları yayınlamaktadır. Dergi, Sürekli Yayın Statüsünde hakemli bir dergidir; yazım dili Türkçe, İngilizce ve Almancadır.

Dergimiz, bilimsel yayıncılığın uluslararası kabul görmüş etik ilkelerine bağlı kalmayı esas almaktadır. Bu çerçevede, Committee on Publication Ethics (COPE) ve International Committee of Medical Journal Editors (ICMJE) tarafından yayımlanan rehber, ilke ve tavsiyeler dergimizin editöryal karar süreçlerinde temel referans kaynağı olarak kullanılmaktadır. Yayın etiğine aykırı bir durumun tespiti halinde, ister yayın öncesinde fark edilmiş olsun ister yayın sonrasında ortaya çıksın, izlenecek yol COPE'nin yayımladığı karar şemaları ve kılavuzlar doğrultusunda belirlenmektedir.

COPE'nin yayıncılık ve editöryal konularla ilgili öneri, yönerge ve politikaları için tıklayınız.
ICMJE'nin yayıncılık ve editöryal konularla ilgili öneri, yönerge ve politikaları için tıklayınız.

Gönderilen çalışmalar, amaç ve kapsama uygunluk, yöntem ve yazım kurallarına uyum açısından bir editöryal ön incelemeden geçirildikten sonra çift kör hakemlik yöntemiyle değerlendirilmektedir. Yayın kurulu, ulusal ve uluslararası hakemlerin değerlendirmeleri sonucunda makalelerin kabul edilip edilmeyeceği konusunda yetkilidir.

Yayın Seçim Ölçütlerimiz

Dergimize gönderilen çalışmalar, hakemlik sürecine yönlendirilmeden önce editör kurulu tarafından aşağıdaki ölçütler çerçevesinde ön değerlendirmeye tabi tutulmaktadır:

• Özgünlük: Çalışmanın, insan ve toplum bilimleri alanındaki bir soruna yeni bir bakış açısı ya da yaklaşım sunuyor olması gerekmektedir.
• Bilimsel Katkı: Çalışmanın, ilgili literatüre ve alana somut bir katkı sağlama potansiyeli taşıması gerekmektedir.
• Metodolojik Sağlamlık: Kullanılan yöntemin çalışmanın amacına uygun, açık biçimde tanımlanmış ve savunulabilir olması gerekmektedir.
• Sunum Bütünlüğü: Argümanların açık, tutarlı bir kurguyla ve dergimizin yazım kurallarına uygun biçimde sunulmuş olması gerekmektedir.
• Etik Uygunluk: Çalışmanın, bu sayfada belirtilen etik ilkelerin tamamına uygun şekilde hazırlanmış olması gerekmektedir.

Bu ölçütleri karşılamayan çalışmalar, hakem sürecine gönderilmeden editöryal aşamada reddedilebilmektedir. Yazarların, çalışmalarını göndermeden önce bu ölçütleri gözden geçirmeleri önerilmektedir.

Benzerlik Oranı

Benzerlik üst oranı derginin yayın kurulu tarafından %20 olarak belirlenmiştir. Benzerlik tespit programındaki filtreleme seçenekleri şu şekilde ayarlanmaktadır: kaynakça hariç (bibliography excluded), alıntılar hariç (quotes excluded), beş kelimeden daha az örtüşme içeren metin kısımları hariç (limit match size to 5 words). Program menüsünde bulunan diğer filtreleme seçenekleri raporlamaya dâhil edilmemektedir.

Makalelerin tüm sorumluluğu yazar(lar)ına aittir; yazılarda ifade edilen görüşler yazar(lar)ın kendi görüşleri olup dergiyi bağlamaz. Makalelerin gerek bilimsel olarak uygunluğu gerekse dil olarak doğruluğu da yazarlara aittir.

Yazarlara Yönelik Etik Sorumluluklar

Dergimizin yazarlık ile ilgili etik sorumlulukları, COPE ve ICMJE tarafından yayımlanan öneri ve yönergeler esas alınarak belirlenmektedir.

Yazarlık kavramı, çalışmanın kavramsal tasarımına, verilerin toplanmasına, analiz edilmesine veya yorumlanmasına belirgin bir entelektüel katkı sağlamış olmayı gerektirmektedir. Yazar olarak belirtilen her kişinin, çalışmanın son halini görmüş, onaylamış ve içeriğinin bütünlüğünden sorumluluk almış olması beklenmektedir. Bu ölçütleri karşılamayan katkılar (fon sağlama, veri toplama, dil redaksiyonu vb.) yazarlık olarak değil, çalışmanın Teşekkür veya Destek bölümünde belirtilmelidir.

Yazarlar, sundukları verilerin doğruluğunu ve özgünlüğünü garanti etmelidir; sahte veya çarpıtılmış veriye dayanan çalışmalar kabul edilmemektedir. Dergiye gönderilen çalışmaların, daha önce başka bir yayın organında yayımlanmamış olması veya başka bir derginin değerlendirme sürecinde bulunmaması gerekmektedir.

İnsan katılımcı içeren araştırmalarda, katılımcılardan gerekli izinler alınmalı ve ilgili kurumdan Etik Kurul onayı temin edilmelidir; bu onay makalenin Yöntem bölümünde belirtilmeli, imzalı onay belgesi makale ile birlikte sisteme yüklenmelidir. Çalışmanın etik kurul onayı gerektirmediği durumlarda bu husus yine Yöntem bölümünde açıkça ifade edilmelidir.

Çalışmada kullanılan, üçüncü kişilere ait ve telif hakkına tabi ölçek, anket, tablo, görsel veya benzeri materyaller için ilgili hak sahiplerinden yazılı izin alınması ve bu iznin makalede belirtilmesi gerekmektedir.

Gönderilen çalışmalar, derginin yazım kurallarına göre yazılmalıdır. Makaleler APA referans sistemine (APA 6.0) göre düzenlenmeli ve özler, dipnotlar ve referanslar dâhil, beş ilâ on iki bin sözcük arasında olmalıdır.

Dergiye gönderilen çalışmalar kör hakemlik sistemi ile değerlendirildiğinden, yayınlanana kadar dosya biçimindeyken yazar bilgilerini içermemelidir. Bu sebeple çalışmalar, biri isimli biri isimsiz olmak üzere iki kopya halinde gönderilmelidir.

Yazarlar, hakem ve editörler tarafından önerilen makul revizyonları yapmayı kabul etmelidir; geçerli bir gerekçe olmaksızın revizyonların yapılmaması durumunda gönderilmiş olan çalışma reddedilmektedir. Yayın sonrasında bir hata tespit edildiğinde, tüm yazarların bu hatayı düzeltme ya da gerekiyorsa çalışmayı geri çekme sorumluluğu bulunmaktadır.

Yayınlanması uygun bulunan makalelerin telif hakkı yazarlara aittir; yazarlara telif ücreti ödenmemektedir. Telif ve lisans koşullarına ilişkin ayrıntılar bu sayfanın ilgili bölümünde belirtilmiştir.

Birden fazla yazarlı çalışmalarda, yazar sıralaması ilgili yazar grubu tarafından belirlenmektedir; sorumlu yazar, gönderim ve değerlendirme süreci boyunca dergiyle iletişimden birincil olarak sorumlu tutulmaktadır.

Hakemlere Yönelik Etik Sorumluluklar

Dergimize gönderilen tüm çalışmalar çift kör hakemlik süreciyle değerlendirilmektedir; bu süreçte yazar kimliği hakemlerden, hakem kimliği de yazarlardan gizli tutulmaktadır. Hakemlere ilişkin etik sorumluluklar, COPE ve ICMJE tarafından yayımlanan öneri ve yönergeler esas alınarak belirlenmektedir.

Hakemler, değerlendirmelerini yazarların etnik kökeni, cinsiyeti, uyruğu, dini inancı veya politik görüşünden bağımsız olarak, yalnızca çalışmanın bilimsel içeriği üzerinden yapmaktadır. İncelemeyi üstlenen hakemin, değerlendirdiği çalışmanın yazarları veya destekleyici kurumlarla herhangi bir çıkar veya rekabet çatışması bulunmamalıdır; böyle bir durumun varlığı halinde hakem, değerlendirmeyi kabul etmeden önce editörü bilgilendirmelidir.

Kendisine ulaşan bir çalışmanın uzmanlık alanıyla örtüşmediğini ya da süresi içinde değerlendiremeyeceğini öngören hakem, bu durumu editöre bildirerek süreçten çekilmelidir. Hakemler, değerlendirme sürecine ilişkin tüm bilgileri gizli tutmakla, raporlarını veya makaleye dair bilgileri üçüncü kişilerle paylaşmamakla ve editörün onayı olmaksızın yazarla doğrudan iletişime geçmemekle yükümlüdür.

Hakemler, değerlendirdikleri çalışmada yazar tarafından atıf yapılmamış yayımlanmış çalışmaları editöre bildirmelidir. Değerlendirilen çalışma ile hakemin kişisel bilgisi dahilindeki başka bir yayımlanmış çalışma arasında dikkat çekici bir benzerlik veya örtüşme fark edilmesi de dahil olmak üzere, potansiyel etik sorunlar editörün dikkatine sunulmalıdır; bir telif hakkı ihlali veya intihal şüphesiyle karşılaşılması durumunda bu husus editöre bildirilir. Değerlendirmeler nesnel, yapıcı ve kibar bir dille yapılmalı, yazara yönelik kişisel eleştirilerden kaçınılmalıdır. Hakemler, değerlendirme sürecinde edindikleri bilgileri kişisel çıkarları doğrultusunda kullanamaz.

Editörlere Yönelik Etik Sorumluluklar

Dergimizde yayımlanan tüm içerikten editör kurulu sorumludur. Editör kurulunun etik görev ve sorumlulukları, COPE ve ICMJE tarafından yayımlanan öneri ve yönergeler esas alınarak belirlenmektedir.

Bir başvurunun yayımlanıp yayımlanmayacağına dair karar, yazar veya yazarların ırkı, cinsiyeti, inancı, uyruğu veya politik görüşünden bağımsız olarak; gönderinin derginin yayın politikasıyla uygunluğu, özgünlüğü ve bilimsel önemi doğrultusunda verilmektedir. Editör kurulu, yazarların ifade özgürlüğünü desteklemekle ve derginin niteliğinin geliştirilmesine katkı sağlamakla yükümlüdür.

Editör kurulu, yazarlara çalışmalarından ne beklendiğini gösteren yayım ve yazım kurallarını, gerektiğinde örnek şablonlarla birlikte sunmakla yükümlüdür.

Editör kurulu, gönderilen çalışmaları bilgi ve uzmanlık alanına uygun hakemlere yönlendirmekle sorumludur; hakemlerden, değerlendirmeye başlamadan önce çıkar çatışması bulunmadığını beyan etmeleri istenmektedir. Hakemlere, değerlendirme süreciyle ilgili gerekli tüm bilgiler ve kendilerinden beklenenler açıkça iletilmektedir. Hakem değerlendirme sürecinin çift kör hakemlik ilkesine uygun yürütülmesi, yazarlara hakem kimliklerinin, hakemlere de yazar kimliklerinin ifşa edilmemesi editör kurulunun sorumluluğundadır.

Editör kurulu, hakemlerin zamanlama ve performansını izlemekte; nezaketsiz veya niteliksiz yorumlarda bulunan ya da sürekli geç dönen hakemleri hakem listesinden çıkarmaktadır. Hakemlere ilişkin bir veri tabanı oluşturulmakta, bu veri tabanı hakemlerin uzmanlık alanlarına ve performansına göre sürekli yenilenmekte ve genişletilmektedir.

Editör, hakem veya editör kurulu üyeleri, reddedilen ya da değerlendirme aşamasında olan başvurulara ait bilgi ve belgeleri, yazarın yazılı izni olmaksızın kendi araştırmalarında kullanamaz.

Bir çalışmanın ilk değerlendirme aşamasında reddedilmesine karar verilmesi durumunda, ret gerekçesi yazara açık ve yansız biçimde bildirilmektedir. Çalışmanın yazım kuralları veya biçimsel açıdan yeniden gözden geçirilmesi gerektiği kanaatine varılması halinde, yazara bu husus bildirilmekte ve gerekli düzeltmeler için süre tanınmaktadır. Yazarların çalışmalarının durumuna ilişkin bilgi talepleri, çift kör hakemlik sürecinin bütünlüğü bozulmayacak şekilde yanıtlanmaktadır.

Yayın Politikası

Yayıncı

İstanbul Kent Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi’nin yayıncısı, İstanbul Kent Üniversitesi adına Üniversite Rektörlüğü ve İktisadi, İdari ve Sosyal Bilimler Fakültesi adına Fakülte Dekanlığıdır. Yayıncı; derginin yayın etiği ilkelerinin ilgili tüm paydaşlarca uygulanmasını, dergi içeriğine açık erişimin ücretsiz ve kesintisiz sağlanmasını, yayınların arşivlenmesini ve uzun süreli korunmasını taahhüt etmektedir. Suistimal, intihal, çıkar çatışması, telif hakkı ihlali veya öz-intihal gibi bilimsel yayın etiğinin ihlaline dair bir şüphe oluşması halinde, durumu netleştirmek üzere gerekli adımların atılması yayıncının sorumluluğundadır.

Yayın Kurulunun Sorumlulukları

Yayın Kurulu, derginin yayın etiği ilkelerini ve yayın politikasını benimseyerek kararlarını bu çerçevede almaktadır. Bu doğrultuda Kurul üyeleri:

Bir etik ihlal şüphesi oluştuğunda durumu netleştirmek üzere editör ekibini bilgilendirmektedir.

Derginin ulusal ve uluslararası tanınırlığının artırılmasına yönelik önerilerde bulunmaktadır.

Danışma Kurulu için üye önerileri sunmakta ve derginin akademik niteliğini geliştirmek amacıyla taranacağı indeksler konusunda görüş bildirmektedir.

Değerlendirme Süreci

Sisteme yüklenen çalışmalar, öncelikle derginin kapsamına uygunluk, yazım kurallarına uyum ve yayın standartlarına yeterlilik açısından editöryal ön incelemeden geçirilmektedir. Bu aşamayı geçen çalışmalar, ilgili alanda uzman en az iki bağımsız hakeme yönlendirilmekte; süreç boyunca yazar ve hakem kimlikleri karşılıklı olarak gizli tutulmaktadır. İki hakem görüşünün birbiriyle çelişmesi halinde üçüncü bir hakemin görüşüne başvurulmakta; nihai kabul veya ret kararı yayın kuruluna aittir. Sadece akademisyenlerden değil, araştırmacı ve uygulayıcılardan gelen çalışmalar da değerlendirmeye alınmaktadır.

Kurul Üyelerinin Öz-Gönderimi

Yayın Kurulu üyelerinin bilimsel katkı sunan çalışmalarını dergiye göndermesi mümkündür; bu durumda ilgili çalışmanın tüm editöryal ve hakem değerlendirme süreci, çıkar çatışmasını önlemek amacıyla kurulun diğer üyelerince, dergideki standart sürece uygun ve tarafsız biçimde yürütülmektedir.

Yapay Zeka Kullanım Politikası

Yapay zekâ araçlarının kullanımında yazarların, Committee on Publication Ethics (COPE) ve International Committee of Medical Journal Editors (ICMJE) tarafından belirlenen ilkelere uygun hareket etmesi beklenmektedir. Sohbet botları ve benzeri yapay zekâ araçları, bir çalışmanın nihai halini onaylama ve içeriğin bütünlüğünden hesap verme sorumluluğunu taşıyamadıkları için hiçbir şekilde yazar olarak gösterilemez; yazarlık katkısı yalnızca bu sorumlulukları üstlenebilen kişilere aittir.

Çalışmanın hazırlanmasında yapay zekâdan faydalanılmış olması halinde, bu kullanım şeffaflık ilkesi gereği açıkça beyan edilmelidir: yazım, dil düzenleme veya ifade geliştirme amacıyla yapılan kullanımlar Teşekkür (Acknowledgments) bölümünde; veri toplama, analiz veya görsel/tablo üretimi amacıyla yapılan kullanımlar ise Yöntem bölümünde belirtilir. Çalışmanın bilimsel içeriğinin, sonuçlarının ve yapay zekâ aracılığıyla üretilen kısımların doğruluğu ile özgünlüğünden tamamen yazar(lar) sorumludur.

Yayın Sonrası Düzeltmeler ve Geri Çekmeler

Yayımlanan bir makalede hata tespit edilmesi durumunda, editör kurulu bu hatayı en kısa sürede düzeltmek için gerekli çabayı göstermektedir. Düzeltme talepleri, hatanın niteliği ve kapsamına uygun şekilde ele alınmakta ve yayımlanmadan önce editör tarafından incelenip onaylanmaktadır.

İntihal, veri uydurma veya tahrifat gibi ciddi bilimsel suistimal durumlarının tespiti halinde, ilgili çalışma için geri çekme işlemi uygulanmaktadır. Geri çekme kararı editör tarafından incelenip onaylanmakta; geri çekme bildirimi yayımlanarak orijinal makaleyle ilişkilendirilmektedir.

Açık Erişim

İstanbul Kent Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi'nde yayımlanan tüm içerik, herhangi bir kayıt veya ücret talep edilmeksizin, yayımlandığı andan itibaren herkesin erişimine açıktır; içeriğe erişimde herhangi bir ambargo süresi uygulanmamaktadır. Okurlar, içeriği okuyabilir, indirebilir, kopyalayabilir, arayabilir ve bağlantı verebilir.

Lisanslama

Dergimizde yayımlanan çalışmalar, açık bir lisans kapsamında yayımlanmakta olup lisans koşulları bu sayfada ayrıca belirtilecektir.

Telif Hakları

Yayınlanması uygun bulunan makalelerin telif hakkı yazar(lar)a aittir; yazarlara telif ücreti ödenmemektedir. Yazar(lar), çalışmalarının derginin açık erişim ve lisans politikası çerçevesinde kullanılmasına izin verdiklerini, makale gönderimi sırasında yüklenecek telif hakları sözleşmesiyle beyan eder; tek yazarlı çalışmalarda yazarın kendisinin, çok yazarlı çalışmalarda her yazarın onayını gösteren bu sözleşme, makale yüklenirken ayrıca sisteme eklenmelidir.

Arşivleme

Derginin tüm sayı ve makaleleri, DergiPark sistemi üzerinden uzun süreli olarak arşivlenmektedir.