Farklı Öğretim Kademesindeki Öğrencilerin Işığın Yansıması Konusunu Anlama Düzeyleri
Öz
Işık soyut yapısından dolayı öğrencilerin zihinlerinde yapılandırmakta zorluk çektiği kavramlardan biri olup, kavramın günlük yaşamdaki yerinden dolayı kavramsal yapılanmanın erken gelişim dönemlerinden itibaren doğru yapılanması önemlidir. Bu çalışma, farklı öğretim kademesindeki öğrencilerin ışığın yansıması konusuna ilişkin kavramsal anlama düzeylerinin gelişiminin biçimlendirici yoklama soruları ile belirlenmesi amaçlanmaktadır. Kesitsel yöntem ile yürütülen çalışma, Trabzon ilinde öğrenim gören 18 okul öncesi, 25 dördüncü sınıf, 20 yedinci sınıf ve 15 lise ikinci sınıf öğrencisi ile yürütülmüştür. Keeley tarafından ışığın yansımasına yönelik geliştirilmiş beş biçimlendirici yoklama sorusu ile veriler toplanmıştır. Öğrencilerin cevapları incelendiğinde, her öğretim kademesindeki öğrenci grubunun cisimlerin gece ve gündüz ile karanlıkta görünmeleri ve düzlem aynadaki görüntünün büyüklüğü ile ilgili yanlış ve alternatif kavramlarının olduğunu ve kavramsal gelişimleri arasında ciddi farklılıklar olmadığını göstermektedir. Fen öğretiminde gerçek yaşam problemleri çözümlenirken kavramsal anlama ve muhakeme yerine matematiksel problemlerin ön planda alınmasının bu durumun nedeni olduğu düşünülmektedir. Öğrencilerin bilişsel farklılıklarının olmadığı düşünüldüğünde, ışığın yansımasına ilişkin hazırlanacak ders içeriklerinin öğrencilerde kavramsal derinliği sağlayacak şekilde hazırlanması önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Işığın yansıması,kesitsel yöntem,kavramsal anlama,biçimlendirici yoklama soruları
Kaynakça
- Anderson, C. W. & Smith, E. L. (1986). Children's conceptions of light and color: understanding the role of unseen rays. ERIC, Retrieved March 14, 2014 from http://files.eric.ed.gov/fulltext/ED270318.pdf.
- Aşkar, P. & Akkoyunlu, B. (1993). Kolb öğrenme stili envanteri. Eğitim ve Bilim, 17 (87).
- Aydın, H. & Uşak, M. (2003). Fen derslerinde alternatif kavramların araştırılmasının önemi: Kuramsal bir yaklaşım. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(13), 121-135.
- Aydoğan, S., Güneş, B. & Gülçiçek, Ç. (2003). Isı ve sıcaklık konusunda kavram yanılgıları. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(2), 111-124.
- Ayvacı, H. Ş. & Devecioglu, Y. (2002). Kavram haritasının fen bilgisi başarısına etkisi. Sözlü Bildiri 16-18 Eylül 2002 V. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi, Ankara, Türkiye.
- Ayvacı, H. Ş., Bakırcı, H. & Yıldız, M. (2012). Kütle, ağırlık ve yerçekimi kavramlarının farklı öğretim seviyelerindeki öğrencilerin anlama düzeyleri. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 25(2).
- Black, P. & William, D. (2009). Developing the theory of formative assessment. Educational Assessment, Evaluation and Accountability, 21, 5-31.
- Bulunuz, M. & Bulunuz, N. (2013). Fen öğretiminde biçimlendirici değerlendirme ve etkili uygulama örneklerinin tanıtılması, Türk Fen Eğitimi Dergisi, 10 (4), 119-135.
- Büyükkasap, E., Düzgün, B., & Ertuğrul, M. (2001). Lise öğrencilerinin ışık hakkındaki yanlış kavramları. Milli Eğitim Dergisi, 149.
- Cansüngü-Koray, Ö. ve Bal, Ş. (2002). İlköğretim 5. ve 6. sınıf öğrencilerinin ışık ve ışığın hızı ile ilgili yanlış kavramları ve bu kavramları oluşturma şekilleri. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 22 (2), 1-11.
