Üretken Yapay Zeka Politikası

Diplomasi Araştırmaları Dergisi, akademik yayıncılık ve araştırma süreçlerindeki teknolojik ilerlemeleri yakından izlemektedir. Akademik çalışmalarda ChatGPT, Gemini, Claude gibi büyük dil modelleri ile DALL-E, Midjourney gibi görsel üretim araçlarının kullanımı son yıllarda hızla artmaktadır.

Araştırmacılar için fikir üretimi, dil iyileştirme ve araştırma hızlandırma gibi konularda yeni olanaklar sunan bu teknolojiler, aynı zamanda bilimsel bütünlük, özgünlük, doğruluk ve sorumluluk bağlamında çeşitli zorluklar ortaya çıkarmaktadır. Dergimizin temel amacı, üretken YZ araçlarının etik ve sorumlu kullanımını teşvik ederken akademik çalışmaların özgünlüğünü ve bilimsel standartlarını sürdürmektir.

Bu belge, dergimize sunulan çalışmalarda üretken YZ teknolojilerinin nasıl kullanılabileceğine dair kuralları tanımlamak, yazarların üstlenmesi gereken sorumlulukları açıklamak, kabul edilen ve yasaklanan kullanım biçimlerini belirlemek ve şeffaflık ile beyan yükümlülüklerini ortaya koymak üzere hazırlanmıştır. Diplomasi ve uluslararası ilişkiler alanında bilimsel bilgi üretimi ve paylaşımında yüksek etik standartların ve akademik dürüstlüğün sağlanması politikamızın hedefidir.

Teknolojik gelişmelere ve akademik standartlardaki değişikliklere paralel olarak bu politika düzenli şekilde güncellenecektir. Yazarlarımızın, hakemlerimizin ve editörlerimizin bu politikayı özenle incelemelerini ve belirtilen kurallara uygun davranmalarını bekliyoruz.

Yazarlar İçin İlkeler ve Sorumluluklar
Yazarlık ve Sorumluluk
  • ChatGPT (OpenAI), Claude, Gemini vb. üretken YZ araçları, hiçbir durumda yazar veya ortak yazar statüsünde gösterilemez.
  • Makalenin tüm içeriği, doğruluğu, bütünlüğü ve özgünlüğü konusunda yazarlar kişisel sorumluluk taşır.
  • YZ kullanımı, yazarların bilimsel ve etik yükümlülüklerini ortadan kaldırmaz.
Şeffaflık ve Beyan
  • Üretken YZ araçlarının makalede kullanıldığı her durum açık bir şekilde beyan edilmek zorundadır.
  • Beyan işlemi, makalenin "Yöntem" veya uygun görülen bir kısmında gerçekleştirilmelidir.
  • Beyanda, kullanılan araçların tam ismi, versiyon bilgisi, kullanım şekli ve amacı detaylı olarak belirtilmelidir.

İzin Verilen Kullanım Alanları
1. Dil ve Okunabilirlik İyileştirmeleri

Yazarların oluşturduğu metinlerde gramer, yazım kuralları, noktalama işaretleri ve dil akışı düzeltmelerinde YZ kullanımı kabul edilir. Bu tür düzeltmeler, özgün içerikte değişiklik yaratmamalı ve yalnızca okunabilirliği geliştirmelidir.

2. Fikir Geliştirme ve Araştırma Planlaması

Araştırma sorularının geliştirilmesi, beyin fırtınası yapılması ve araştırma tasarımının planlanmasında YZ destek aracı olarak kullanılabilir. Araştırmanın kavramsal çerçevesi ve metodolojisi her durumda yazarın kendi bilimsel perspektifine dayalı olmalıdır.

3. Kodlama Yardımı ve Veri Analizi

Veri analizi amaçlı kod yazımında YZ destek aracı olarak kullanılabilir. İstatistiksel analizlerin doğruluğu ve uygunluğu konusunda sorumluluk yazara aittir.

4. Literatür Taramalarında Organizasyon

Mevcut literatürün düzenlenmesi ve sınıflandırılmasında YZ yardımcı araç olarak kullanılabilir. Literatür taramasının kapsamı ve doğruluğu konusunda sorumluluk yazara aittir.


Kısıtlı veya Yasaklı Kullanım Alanları
1. İçerik Oluşturma

Makalenin özet, giriş, literatür taraması veya tartışma gibi temel bölümlerinin tamamen YZ tarafından yazılması kabul edilmez. YZ çıktıları sadece bir başlangıç noktası olarak değerlendirilmeli, yazarlar tarafından kapsamlı biçimde revize edilmeli, geliştirilmeli ve doğrulanmalıdır.

2. Sonuçların Üretilmesi ve Yorumlanması

Araştırma bulgularının üretilmesi, raporlanması veya yorumlanmasında YZ kullanımı kabul edilmez. Veri analizi bulgularının doğruluğu, bütünlüğü ve geçerliliği konusunda yazarlar doğrudan sorumludur.

3. Kaynak Oluşturma ve Atıf

YZ araçları aracılığıyla hayali veya doğrulanamayan kaynak oluşturulması ya da var olmayan eserlere atıf yapılması kesinlikle yasaktır. Tüm kaynaklar yazarlar tarafından doğrulanmalı ve uygun biçimde atıf edilmelidir.

4. Akademik Yazım ve Argüman Geliştirme

Makalenin argüman kurgusu, teorik katkısı ve temel tezleri yazar tarafından geliştirilmelidir. YZ bu süreçlerde sadece destekleyici bir araç olarak konumlandırılabilir.


Uyarılar ve İntihal Kontrolleri
1. İntihal ve Hatalı Bilgi

Üretken YZ araçları var olan içeriklerden intihal yapabilir ya da "halüsinasyon" olarak adlandırılan yanlış bilgiler üretebilir. Yazarlar, YZ çıktılarını dikkatlice incelemeli, doğrulamalı ve intihal kontrolünden geçirmelidir.

2. Veri Gizliliği ve Güvenlik

Gizli, kişisel ya da hassas araştırma verilerinin üretken YZ platformlarına yüklenmesi veri güvenliği açısından risk oluşturabilir. Yazarlar, kullandıkları araçların gizlilik politikalarını incelemeli ve gerekli güvenlik önlemlerini almalıdır.


Politika İhlali Durumunda Uygulanacak Prosedürler
  • YZ kullanımının beyan edilmemesi veya politikaya aykırı kullanım durumunda makale reddedilebilir.
  • Dergimiz, üretken YZ araçlarıyla üretilmiş içeriği tespit etmek için çeşitli YZ tespit araçları kullanmaktadır.
  • Yayımlanmış makalelerde politika ihlali saptanırsa, makale geri çekilmesi veya düzeltme yayınlanması gibi eylemler uygulanabilir.
  • Tekrarlanan ihlaller, yazarın gelecekteki başvurularının dergimiz tarafından reddedilmesine yol açabilir.
Üretken Yapay Zeka Kullanım Beyan Formu

Makale gönderen tüm yazarların Üretken Yapay Zeka Kullanım Beyan Formu'nu doldurup sisteme yüklemeleri zorunludur. Bu formda aşağıdaki bilgiler yer almalıdır:

  • Üretken YZ aracının kullanılıp kullanılmadığı
  • Kullanılan araçların tam ismi ve versiyon bilgisi
  • Kullanım amacı ve kapsamının detaylandırılması
  • Hangi bölümlerde nasıl kullanıldığı
  • Doğrulama ve kontrol süreçlerine ilişkin tam ve doğru bilgi

Sorumlu yazarın makale başvurusunda Üretken Yapay Zeka Kullanım Beyan Formunu ıslak imzalı olarak yüklemesi gerekmektedir.
Üretken Yapay Zeka Kullanım Beyan Formu'nu indirmek için tıklayınız.

Editörler ve Hakemler İçin İlkeler ve Sorumluluklar

Diplomasi Araştırmaları Dergisi, editörlerinin ve hakemlerinin değerlendirme süreçlerindeki görevlerini büyük bir titizlikle yerine getirmelerine önem vermektedir. Üretken YZ teknolojilerinin yaygınlaşması, değerlendirme süreçlerini de etkilemektedir.


Editörler İçin Politikalar
Gizlilik ve Fikri Mülkiyet Sorumluluğu

Editörlerin, yayımlanmamış makaleleri veya ilgili dosyaları, görselleri ve bilgileri üretken YZ araçlarına yüklememesi gerekmektedir.
Makale içeriklerinin gizliliğinin ve yazarların fikri mülkiyet haklarının korunması editörlerin temel sorumluluğudur.

Değerlendirme Sürecinde YZ Kullanımı

Editörler, makale değerlendirme aşamasında (örneğin uygunluk kontrolü, hakem seçimi) YZ araçlarını sadece dergi yönetiminin onayladığı şekilde kullanabilir.
Herhangi bir YZ kullanımı yazarlara mutlaka bildirilmelidir.


Hakemler İçin Politikalar
Gizlilik ve Etik Sorumluluk

Hakemler, değerlendirmeleri için gönderilen yayımlanmamış makaleleri veya ilgili materyalleri hiçbir koşulda üretken YZ araçlarına yüklememelidir.

Değerlendirme Sürecinde YZ Kullanımı

Hakemlerin, makale değerlendirmesi veya analizi amacıyla üretken YZ araçlarını kullanmaması gerekmektedir. Değerlendirmeler hakemin kendi uzmanlık alanı ve bilgisine dayanmalıdır. Hakemler, sadece kendi değerlendirme raporlarının dil ve okunabilirliğini geliştirmek amacıyla YZ araçlarını kullanabilir. Bu durumda dahi, raporun içeriğinin doğruluğu ve bütünlüğünden hakem tamamen sorumludur.


İzin Verilen Kullanım Alanları
1. Kavramsal Diyagramlar ve Açıklayıcı Görseller

Teorik çerçevelerin, kavramsal modellerin veya süreçlerin görselleştirilmesi için üretken YZ kullanılabilir. Bu tür görseller yazarın kendi anlayışını ve açıklamalarını doğru biçimde temsil etmelidir.

2. Veri Görselleştirme

Yazarların kendi araştırma verilerini görselleştirmek için YZ araçlarını kullanmaları teşvik edilmektedir. Bu araçlar, grafik, çizelge ve tabloların tasarımında görsel kaliteyi artırmak amacıyla kullanılabilir.

3. İllüstrasyonlar ve Temsili Görseller

Diplomasi ve uluslararası ilişkiler alanındaki kavramların açıklanmasında temsili görseller veya illüstrasyonlar oluşturmak için YZ kullanılabilir. Bu tür görseller okuyucuların kavramları anlamasına katkı sağlamalı ve yanıltıcı olmamalıdır.


Dikkat Edilmesi Gereken Durumlar
  • Gerçek araştırma verileri içeren grafik ve tabloların temelindeki veriler manipüle edilmemelidir.
  • YZ araçları sadece veri görselleştirme tasarımında yardımcı araç olarak kullanılmalı, veri üretimi amacıyla kullanılmamalıdır.
  • Gerçek durumlar veya olayları temsil eden fotoğrafların YZ ile oluşturulması durumunda, bunların temsili nitelikte olduğu açıkça belirtilmelidir.
  • Bu husus, özellikle diplomatik ortamları, insan etkileşimlerini veya gerçek kişileri gösteren görsellerde önem taşımaktadır.
  • Üretilen görseller etik ilkelere uygun olmalı ve yanıltıcı, ayrımcı ya da kalıplaştırıcı içerik içermemelidir.
  • Kültürel hassasiyetler ve çeşitlilik göz önünde bulundurulmalıdır.
Gelecekteki Güncellemeler

Bu politika, teknolojik ilerlemeler ve akademik standartlardaki değişimler doğrultusunda düzenli olarak gözden geçirilecek ve güncellenecektir. Yazarlarımızı, bu politikayı göz önünde bulundurarak ve bilimsel bütünlük ilkelerini koruyarak YZ araçlarını kullanmaya teşvik ediyoruz.

Diplomasi Araştırmaları Dergisi, bilimsel standartları ve etik ilkeleri korurken akademik araştırmada yenilikçi yaklaşımları desteklemeyi sürdürecektir. Bu dengenin korunmasının hem dergimizin kalitesini hem de bilim alanına katkımızı güçlendireceğine inanıyoruz.

Son Güncelleme Zamanı: 29.11.2025

by.png Diplomasi Araştırmaları Dergisi, Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Legal Kod kapsamında lisanslanmıştır.