Artificial intelligence (AI), one of the most debated and researched topics in recent years, is rapidly developing with initiatives aimed at increasing its existing potential, such as making individuals' lives easier, and ensuring global development and social welfare. However, this unpredictability in the rapid development and spread of AI brings with it a number of technical and ethical problems. These problems, in turn, trigger concerns about reliability and controllability in the workplace, which is one of the most frequently used areas of AI, as it is not yet possible to speak of a nationally accepted, common AI ethical awareness. Studies conducted on this matter have not yet created the expected impact and have failed to alleviate concerns about the reliability of AI, neither in terms of the future of organizations and professions nor the security of institutions and employees. In this context, this study aims to address the reliability of AI systems used in working life from an ethical perspective, and to present a conceptual framework based on business ethics by examining the ethical dimensions of reliable AI in working life within the framework of the principles of human control, privacy, security, transparency, and accountability.
Artificial Intelligence Trustworthy Artificial Intelligence Ethical Principles Working Life
Son yılların en çok tartışılan ve araştırılan konularından biri olan yapay zekâ, bireylerin hayatını kolaylaştırmak, küresel kalkınmayı ve toplumsal refahı sağlamak gibi mevcut potansiyeli arttırmaya yönelik girişimlerle hızla gelişmektedir. Fakat, yapay zekanın hızlı gelişimi ve yaygınlaşmasındaki bu öngörülemezlik birtakım teknik ve etik sorunları da beraberinde getirmektedir. Bu sorunlar ise yapay zekanın en çok kullanıldığı alanlardan biri olan iş yaşamında, güvenilir ve kontrol edilebilir olma kaygılarını tetiklemektedir; çünkü henüz ulusal düzeyde kabul görmüş, ortak bir yapay zekâ etik bilincinden söz etmek mümkün değildir. Buna dair yapılan çalışmalar, henüz beklenen etkiyi yaratamamış olup ne örgütler ve mesleklerin geleceği açısından ne de kurumlar ve çalışanların güvenliği açısından yapay zekanın güvenirliğine duyulan endişeleri azaltamamıştır. Bu bağlamda bu çalışma, iş yaşamında kullanılan yapay zekâ sistemlerinin güvenilirliğini etik bir perspektiften ele almayı ve çalışma yaşamında güvenilir yapay zekânın etik boyutlarını insan kontrolü, gizlilik, güvenlik, şeffaflık ve hesap verebilirlik ilkeleri çerçevesinde inceleyerek, iş etiği temelli kavramsal bir çerçeve sunmayı amaçlamaktadır.
Bu çalışma insan veya hayvan katılımcıları içermemektedir. Tüm prosedürler bilimsel ve etik ilkelere uygun olarak gerçekleştirilmiş olup, atıfta bulunulan tüm çalışmalar uygun şekilde kaynak gösterilmiştir.
Destekleyen Kurum Yoktur.
Çalışmanın değerlendirme sürecinde yapıcı geri bildirimleriyle araştırmanın bilimsel derinliğinin ve açıklığının artırılmasına katkı sağlayan hakemlere ve editöryal süreci titizlikle yürüten dergi editörlerine teşekkürlerimi sunarım.
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Konular | Çalışma Ekonomisi |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 5 Eylül 2025 |
| Kabul Tarihi | 17 Aralık 2025 |
| Yayımlanma Tarihi | 31 Aralık 2025 |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2025 Cilt: 5 Sayı: 2 |