Öğretmen Yetiştirme Programlarında Otizm Farkındalığı: Fen Bilgisi Eğitimi Örneği

Öz

En güncel tanımıyla otizm bir hastalık veya bozukluk değil bir nöro- çeşitlilik durumudur. Bugün dünya genelinde görülme sıklığı her 59 çocuktan biri olarak kabul edilmektedir. Görülme sıklığı ülkeden ülkeye değişmekle birlikte ülkemizde de son yıllarda artış göstermiştir. Çocukluk döneminde erken müdahale önemli olup okullaşma sürecinde de bu müdahalelere devam edilmesi gerekmektedir. Otizmli bireylerin temel yetersizlik alanı sosyal iletişim becerileri olduğu için akranları ile birlikte en az kısıtlayıcı ortamlarda eğitim almaları gelişimleri için şarttır. Bu sebeple okullardaki tüm öğretmenler özel gereksinimli olarak adlandırılabilecek otizm olan çocuklara öğretim yapmaya bilgi ve beceri olarak hazır olmalılardır. Bu çalışmada, Türkiye’de 1998’den günümüze öğretmen yetiştirme programları ele alınmış ve otizm gibi özel gereksinimli tüm çocukların öğretimine ait dersler açısından incelenmiştir. Çalışmada fen bilgisi alanında öğretmen yetiştiren bölüm öğretim üyelerinin konuyla ilgili farkındalık ve program değerlendirmelerini içeren bir tarama çalışması da ayrıca yer almaktadır. Çalışma, öğretmen yetiştirme programlarının kapsayıcı ve evrensel ilkeleri benimseyen ve gerekli donanım ve beceriye sahip nitelikli öğretmen yetiştirme hedefinin gelişimine katkıda bulunmak amacıyla yapılmıştır. Elde edilen bulgular araştırmaya katılan fen bilgisi eğitimi öğretim elemanlarının lisans programını yeterli bulmadıklarını ortaya koymuştur.

Anahtar Kelimeler

• Otizm,Öğretmen Yetiştirme,Kapsayıcı Eğitim

Autism Awareness in Teacher Training Programs: Science Teaching Example

Öz

One of the contemporary definitions of autism is a case of neurodiversity. Reports emphasize that 1 in every 59 child has autism. Although the rate of occurrence changes from country to country, it has been increasing all over the World and in our country in the last decade. Early interventions in early childhood is very important and need to go on throughout childhood in schools. Children with autism need to attend school with their peers in the least restrictive learning environments. Therefore, all general education teachers need to know how to teach and handle students with autism. This research investigates teacher training programs between 1998 and 2018 in terms of courses necessary to help prospective teachers understand and learn how to teach students with autism. İn addition to basic program evaluation, there is also a survey about how science educators in science education departments of the universities evaluate 2018 programs within the framework of this research. The purpose of the research is to support inclusive teacher training programs adopted universal principles. Findings display that science educators participating this research study perceived 2018 program as insufficient to teach prospective science teachers necessary skills and knowledge to handle a student with autism in their class. 

Anahtar Kelimeler

• Autism,Teacher Training,Inclusive education

Kaynakça

1. Akalın, S., Demir, Ş., Sucuoğlu, B., Bakkaloğlu, H. & İşcen, F. (2014). The needs of inclusive preschool teachers about inclusive practices. Eurasian Journal of Educational Research, 14(54), 39-60.
2. Amaral, D. G., Schumann, C.M. & Nordahl, C.W. (2008). Neuroanatomy of autism. Trends in Neurosciences, 31(3), 137-145.
3. Baron-Cohen, S. (2017). Editorial perspective: Neurodiversity – a revolutionary concept for autism and psychiatry. Journal of Child Psychology and Psychiatry and Allied Disciplines, 58(6), 744-747.
4. Barthélémy, C. & Bonnet-Brilhault, F. (2016). Autism. in Neuroscience in the 21st Century: From Basic to Clinical, Second Edition, 3233-3246.
5. Batu, S. & Kırcaali-İftar, G. (2006). Kaynaştırma. Ankara: Kök Yayıncılık.
6. Başgül, M. & Uluçınar Sağır, Ş. (2017). Sınıf öğretmenlerinin özel eğitimle ilgili metaforik algılarının incelenmesi. Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(1), 249–280.
7. Bryant, D. P., Bryant, B. R., & Smith, D. D. (2019). Teaching students with special needs in inclusive classrooms. SAGE Publications Ltd., 476.
8. Dutheil, F., Chambres, P., Hufnagel, C., Auxiette, C., Chausse, P., Ghozi, R., … Bertrand, P. R. aphael. (2015). “Do Well B.”: Design of WELL Being monitoring systems. A study protocol for the application in autism. BMJ Open, 5(2), e007716.

9. Ezzat, O. (2017). Quality of life and subjective burden on family caregiver of children with autism. American Journal of Nursing Science, 6(1), 33.
10. Kim, H. U. (2012). Autism across cultures: Rethinking autism. Disability and Society, 27(4), 535–545.
11. Lai, M. C., Lombardo, M. V., & Baron-Cohen, S. (2014). Autism. In The Lancet, 383, 896–910.
12. Adams, P., Lapraire, K., Johnson, D. D., Rice, M., & Higgins, B. (2010). The top ten things new high school teachers need to know about servicing students with special needs the top ten things new high school teachers need to know about servicing. Idea, 38(2), 23–32.
13. Maenner, M. J., Shaw, K.A., Baio, J., Washington, A., Patrick, M., DiRienzo, M., Christensen, D.L., Wiggins, L.D., Pettygrove, S., Andrews, J.G., Lopez, M., Hudson, A., Baroud, T., Schwenk, Y., White, T., Rosenberg, C.R., Lee, L.C., Harrington, R.A., Huston, M., Hewitt, A., Esler, A., Hall-Lande, J., Poynter, J.N., Hallas-Muchow, L., Constantino, J.N., Fitzgerald, R.T., Zahorodny, W., Shenouda, J., Daniels, J.L., Warren, Z., Vehorn, A., Salinas, A., Durkin, M.S. & Dietz, P.M. (2020). Prevalence of autism spectrum disorder among children aged 8 years — autism and developmental disabilities monitoring network, 11 sites, United States, 2016. MMWR. Surveillance Summaries 69(4), 1–12.
14. Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylere Yönelik Ulusal Eylem Planı (2016-2019) ile İlgili 13/04/2016 Tarihli ve 2016/8 Sayılı Yüksek Planlama Kurulu Kararı. (2016, 3 Aralık). Resmi Gazete (Sayı: 29907). Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2016/12/20161203.htm
15. Özgönenel, S. Ö. & Girli, A. (2016). Otizmli kaynaştırma öğrencilerinin sınıflarında akran ilişkilerinin geliştirilmesine yönelik eğitim programının etkililiğinin incelenmesi. Elementary Education Online, 15(1), 286-298.
16. Hannah, R., LaMotte, K. & Burrell, T.L. (2019). What is autism spectrum disorder? in Handbook of Parent-Child Interaction Therapy for Children on the Autism Spectrum, 3-26.
17. Sucuoğlu, B. & Akalın, S. (2010). Kaynaştırma sınıflarına alternatif bir bakış: çevresel davranışsal değerlendirme ile öğretimsel özelliklerin incelenmesi. Ankara Universitesi Egitim Bilimleri Fakultesi Ozel Egitim Dergisi, 11(1), 19-37.
18. Vincent, J., & Ralston, K. (2020). Trainee teachers’ knowledge of autism: implications for understanding and inclusive practice. Oxford Review of Education, 46(2), 202–221. YÖK Öğretmen Yetiştirme Lisans Programları, https://www.yok.gov.tr/kurumsal/idari-birimler/egitim-ogretim-dairesi/yeni-ogretmen-yetistirme-lisans-programlari, Eylül 2019.