Sosyal Bilgiler Öğretmen Adaylarının Sanal Müze Deneyimleri

Öz

Sanal müzelerin tanınması ve bir eğitim aracı olarak yaygınlaşması pandemi döneminde artış göstermiştir. Bu artışa rağmen sanal müze eğitimi ile ilişkili araştırmaların sayısının ayrı oranda artmadığı görülmüştür. Aynı zamanda Türkiye’deki sanal müze turları ile ilgili değerlendirmelerin hem sayıca hem de içerik açısından sınırlı kalması, sanal müzelerle ilgili tasarım, kullanışlılık, gerçekçilik, yeterlilik, öğreticilik bağlamında değerlendirme olmaması bu çalışma için başlangıç noktası olmuştur. Öğrencilerin farkındalık, ilgi ve bilgi düzeylerinin düşük olması bu çalışmanın ayrı bir motivasyonunu oluşturmuştur. Araştırmanın amacı sosyal bilgiler öğretmen adaylarının sanal müze deneyimlerinin incelenmesidir. Çalışma ile belirlenen müzelere yönelik uygulama yapılması ve sanal müzeler ile ilgili avantaj, dezavantaj, kullanım zorlukları, uygulama süresi gibi faktörler bağlamında değerlendirme yapılması hedeflenmiştir. Araştırmadan elde edilen veriler doğrultusunda; sanal müzelerin öğreticilik düzeyi ile ilgili öngörülenin altında bir olumlu değerlendirme sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca sanal müzelerin yeterli süre ve sayıda ziyaret görmediği, ziyaretçi şikâyetleri ve geri dönüşleri doğrultusunda tasarımsal yenilenmenin düzenli yapılmadığı ve buna bağlı sorunların sanal müze kullanımına olumsuz etki ettiği görülmüştür. Çalışma doğrultusunda sanal müzelerin web tasarımı konusunda güncellenmesi gerektiği, yakınlık - netlik gibi konularda iyileştirmenin sağlanması, müze içi yönlendirmelerin artırılması, eserler ile ilgili açıklamaların okunabilir ve net olmasının sağlanması önerilerinde bulunulabilir.

Anahtar Kelimeler

• Müze eğitimi
• okul dışı öğrenme ortamı
• sanal müze
• sosyal bilgiler öğretmen adayları.

Virtual Museum Experiences of Social Studies Teacher Candidates

Abstract

The recognition and spread of virtual museums as educational tools has increased during the pandemic period. Despite this increase, it was observed that the number of studies related to virtual museum education did not increase at a separate rate. At the same time, the fact that the evaluations of virtual museum tours in Turkey are limited in terms of both number and content, and that there is no evaluation of virtual museums in terms of design, usefulness, realism, adequacy, instructiveness, has been the starting point for this study. The low level of awareness, interest, and knowledge of the students formed a separate motivation for this study. The aim of the research is to examine the virtual museum experiences of social studies teacher candidates. It is aimed to make an application for the museums determined by the study and to evaluate the virtual museums in the context of factors such as advantages, disadvantages, difficulties in use, implementation time. In line with the data obtained from the research; A positive evaluation result has been reached, below the predicted, regarding the instructional level of virtual museums. In addition, it has been observed that virtual museums do not have sufficient time and number of visits, design renewal is not carried out regularly in line with visitor complaints and returns, and related problems have a negative impact on the use of virtual museums. In line with the study, suggestions can be made to update the web design of virtual museums, to improve issues such as proximity and clarity, to increase in-museum directions, and to ensure that the explanations about the artifacts are readable and clear.

Keywords

• Museum education
• Out-of-school learning environment
• virtual museum
• social studies teacher candidates.

Kaynakça

1. Aktaş, V. (2017). Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Sanal Müze Kullanımına Yönelik Tutumları (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
2. Aladağ, E, Akkaya, D, Şensöz, G. (2014). Sosyal Bilgiler Dersinde Sanal Müze Kullanımının Öğretmen Görüşlerine Göre Değerlendirilmesi. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16 (2), 199-217.
3. Altınbay, R. & Gümüş, N. (2020). Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Sanal Tur Uygulamalarıyla İlgili Görüşleri. Journal of Innovative Research in Teacher Education, 1(1), 60-71. doi: 10.29329/jirte.2020.321.5
4. Ata, B. (2015). Okul Dışı Sosyal Bilgiler Öğretiminde Müzeler. Kaymakçı. S. ve Şimşek, A. (Ed.) Okul Dışı Sosyal Bilgiler Öğretimi (Ss.172-184). Ankara: Pegem Akademi.
5. Avcı Akçalı, A. (2019). Sosyal Bilgilerde Sınıf Dışı Öğrenme. Çelikkaya. T. (Ed.) Yeni Program ve Ders İçeriklerine Göre Sosyal Bilgiler Öğretimi (247- 269). Ankara: Pegem Akademi.
6. Baltacı, A. (2018). Nitel Araştırmalarda Örnekleme Yöntemleri ve Örnek Hacmi Sorunsalı Üzerine Kavramsal Bir İnceleme. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7 (1), 231-274. Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/bitlissos/issue/38061/399955
7. Baştürk, S., ve Taştepe, M. (2013). Evren ve Örneklem. S. Baştürk (Ed.), Bilimsel Araştırma Yöntemleri (129- 159). Ankara: Vize Yayıncılık.
8. Bozkuş, Ş. (2014). Kültür ve Sanat İletişimi Çerçevesinde Türkiye'de Sanal Müzelerin Gelişimi, The Journal of Academic Social Science Studies.

9. Braund, M. (2010). British Journal of Educational Studies, 58(3), 363-366.from http://www.jstor.org/stable/40864316 adresinden 03.02.2021 tarihinde alınmıştır.
10. Buyurgan, S. ve Mercin, L. (2005). Görsel Sanatlar Eğitiminde Müze Eğitimi ve Uygulamaları. (1. Baskı). Ankara: Görsel Sanatlar Eğitimi Derneği Yayınları, 2005.
11. Çiftçi, B, Önal N, Yazıcı, K. (2016). Öğretim Etkinliklerinde Sanal Müzelerin Kullanımına İlişkin Sosyal Bilgiler Öğretmen Adayları Ne Düşünüyor? Turkish Studies (Elektronik), 11(3), 689-706.
12. Çolak, C. (2006). Sanal müzeler. İNET-TR 11. Türkiye'de İnternet Konferansı 21-23 Aralık. Ankara: TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi.
13. Desvallées, A. ve Mairesse, F. (2010). Key Concepts of Museology. http://www.musee-mariemont.be adresinden 03.02.2021 tarihinde alınmıştır.
14. Doğanlı, A. S. (2019). Sanal müze gezilerinin farklı lise türlerindeki 9. sınıf öğrencilerinin başarısına etkisi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
15. Karataş S., Yılmaz A.,Kapanoğlu G. Meriçelli M. (2016). Öğretmenlerin Sanal Müzelere Dair Görüşlerinin İncelenmesi. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 1(112).
16. Kaya, R, Okumuş, O. (2018). Sanal Müzelerin Tarih Derslerinde Kullanımının Öğrenci Görüşlerine Göre Değerlendirilmesi. Turkish History Education Journal, 7 (1), 113-153.
17. Kıral, B. (2020). Nitel bir veri analizi yöntemi olarak doküman analizi. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8 (15), 170-189. Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/susbid/issue/54983/727462
18. M.E.B. (2014). Sosyal Bilgiler Dersi 6 ve 7. Sınıflar Öğretim Programı ve Kılavuzu.
19. Maccario, N. K. (2002). Müzelerin Eğitim Ortamı Olarak Kullanımı. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 275-285.
20. Okolo, C. M., Englert, C. S., Bouck, E. C., Heutsche, A., & Wang, H. (2011). The virtual history museum: Learning U.S. history in diverse eighth grade classrooms. Remedial and Special Education, 32(5), 417–428.
21. Rayward, W. B., & Twidale, M. B. (1999). From docent to cyberdocent: education and guidancein the virtual museum. Archives and Museum Informatics, 13(1), 23-53.
22. Schweibenz, W. (1998). The" Virtual Museum": New Perspectives For Museums to Present Objects and Information Using the Internet as a Knowledge Base and Communication System. Isi, 34, 185-200.
23. Schweibenz, W. (2019). The virtual museum: an overview of its origins, concepts, and terminology. 4 (1), 1-29. https://www.researchgate.net adresinden 03.02.2021 tarihinde alınmıştır.
24. Schwienhorst, K. (2002). The state of VR: A meta-analysis of virtual reality tools in second language acquisition. Computer Assisted Language Learning, 15(3), 221-239.
25. Sungur, T, Bülbül, H. (2019). Sınıf Öğretmeni Adaylarının Sanal Müze Uygulamalarına Yönelik Görüşleri. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19 (2), 652-666.
26. Teker, N, Özer, A. (2016). Sanal Müze Sanal Tur Memnuniyet Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Milli Eğitim Dergisi, 45 (209), 314-335.
27. Tsichritzis, D. & Gibbs, S. J. (1991, October). Virtual Museums and Virtual Realities. In ICHIM (pp. 17-25).
28. Turan, İ. (2015). Okul Dışı Sosyal Bilgiler Öğretiminde Sanal Müze ve Turlar. Kaymakçı. S. Ve Şimşek, A. (Ed.) Okul Dışı Sosyal Bilgiler Öğretimi (189-192). Ankara: Pegem Akademi.
29. Varinlioğlu, G. (2011). Denizel Arkeolojiyi Yeniden Kodlama: Sualtı Kültür Mirası Sanal Müzesi, İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Bölümü Yayınlanmış Doktora Çalışması.
30. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2013). Sosyal Bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin.
31. Yıldırım, T, Tahiroğlu, D. (2012). Sanal Ortamda Gerçekleştirilen Müze Gezilerinin İlköğretim Öğrencilerinin Sosyal Bilgiler Dersine Yönelik Tutumlarına Etkisi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 11 (39), 104-114.
32. Yılmaz, A., Yıldırım, G., Filiz, N., İbrahimoğlu, Z. (2018). Etkileşimli Müze ve Tarihi Çevre Eğitimi: Kuramsal Temeller ve Örnek Etkinlikler. Ankara: Pegem Akademi.
33. Zabun, Y. (2020). Tarih öğretmen adaylarının sanal müze kullanımına yönelik tutumlarının incelenmesi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.