Eğitimde Sosyal Medya Kullanımına Yönelik Yükseköğretim Düzeyindeki Eğitmenlerin Algısı: Türkiye-Almanya Örneklemi

Öz

Bu çalışmanın amacı, AB FP7 Era.Net Rusya işbirliği kapsamında TÜBİTAK desteği ile yürütülen Ülkeler Arası Öğrenme için Katalizör olarak Sosyal Medya (SoMeCat)5 adlı araştırma projesi kapsamında, Türkiye ve Almanya’da yükseköğretim düzeyindeki eğitmenlerin sosyal medyaya karşı algısını belirleyerek iki ülke arasındaki kültürel farklılıkları ortaya çıkarmaktır. Bu nitel araştırma, durum çalışması olarak tasarlanmıştır. Katılımcılar amaçlı örnekleme yöntemine göre seçilmiştir. Türkiye’den Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) ve Ankara Üniversitesi (AÜ), Almanya’dan Konstanz Gölü Üniversitesi (KGÜ) ve Berlin Teknik Üniversitesi (BTÜ) katılımcı üniversitelerdir. Toplam 22 gönüllü eğitmenle (Türkiye 12, Almanya 10) görüşme yapılmıştır. Görüşmeler yüz yüze ya da Skype/Hangout kullanılarak çevrimiçi yapılmıştır. Görüşme formunda araştırmacılar tarafından geliştirilen 11 açık uçlu soru bulunmaktadır. Görüşmeler, 20-60 dakika arasında değişiklik göstermiştir. Toplanan veriler, katılımcıların demografik bilgileri, göç, güncel teknolojiler, günlük hayatta ve eğitsel ortamlarda sosyal medya kullanımı ve algıların yanı sıra kültürel farklılıklar açısından analiz edilmiştir. Elde edilen verilere göre, eğitmenler sosyal medyanın eğitim odaklı potansiyelinin farkındadır ancak yeterli seviyede bilinçli değildir. İki ülkeye göre eğitmenlerin kullandığı ortak araçlar olmasına rağmen, farklık gösteren araçlar da bulunmuştur. Bazı eğitmenler eğitimle sosyal medya araçlarının bütünleştirilmesinde sorun yaşamaktadır. Türkler, bu sorunların genel olarak mevcut altyapının yetersizliği ve eğitsel rehberlik edici kılavuzların eksikliğinden kaynaklandığını belirtmiştir. Almanların çoğu pozitif görüşe sahiptir. Genel olarak iki ülkede de eğitim kurumlarının bir plan ve stratejiye sahip olmamasının büyük bir sorun olduğu görülmüştür. Ayrıca, eğitimde sosyal medya araçlarının kullanımına yönelik kurumların eğitmenleri teşvik edici herhangi bir politikası ya da stratejisi olmadığı sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Eğitimde sosyal medya, yükseköğretim, kültür

Anahtar Kelimeler

• -

-

Öz

Bu çalışmanın amacı, AB FP7 Era.Net Rusya işbirliği kapsamında TÜBİTAK desteği ile yürütülen Ülkeler Arası Öğrenme için Katalizör olarak Sosyal Medya (SoMeCat)5adlı araştırma projesi kapsamında, Türkiye ve Almanya’da yükseköğretim düzeyindeki eğitmenlerin sosyal medyaya karşı algısını belirleyerek iki ülke arasındaki kültürel farklılıkları ortaya çıkarmaktır. Bu nitel araştırma, durum çalışması olarak tasarlanmıştır. Katılımcılar amaçlı örnekleme yöntemine göre seçilmiştir. Türkiye’den Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) ve Ankara Üniversitesi (AÜ), Almanya’dan Konstanz Gölü Üniversitesi (KGÜ) ve Berlin Teknik Üniversitesi (BTÜ) katılımcı üniversitelerdir. Toplam 22 gönüllü eğitmenle (Türkiye 12, Almanya 10) görüşme yapılmıştır. Görüşmeler yüz yüze ya da Skype/Hangout kullanılarak çevrimiçi yapılmıştır. Görüşme formunda araştırmacılar tarafından geliştirilen 11 açık uçlu soru bulunmaktadır. Görüşmeler, 20-60 dakika arasında değişiklik göstermiştir. Toplanan veriler, katılımcıların demografik bilgileri, göç, güncel teknolojiler, günlük hayatta ve eğitsel ortamlarda sosyal medya kullanımı ve algıların yanı sıra kültürel farklılıklar açısından analiz edilmiştir. Elde edilen verilere göre, eğitmenler sosyal medyanın eğitim odaklı potansiyelinin farkındadır ancak yeterli seviyede bilinçli değildir. İki ülkeye göre eğitmenlerin kullandığı ortak araçlar olmasına rağmen, farklık gösteren araçlar da bulunmuştur. Bazı eğitmenler eğitimle sosyal medya araçlarının bütünleştirilmesinde sorun yaşamaktadır. Türkler, bu sorunların genel olarak mevcut altyapının yetersizliği ve eğitsel rehberlik edici kılavuzların eksikliğinden kaynaklandığını belirtmiştir. Almanların çoğu pozitif görüşe sahiptir. Genel olarak iki ülkede de eğitim kurumlarının bir plan ve stratejiye sahip olmamasının büyük bir sorun olduğu görülmüştür. Ayrıca, eğitimde sosyal medya araçlarının kullanımına yönelik kurumların eğitmenleri teşvik edici herhangi bir politikası ya da stratejisi olmadığı sonucuna varılmıştır

Anahtar Kelimeler

• Eğitimde sosyal medya, yükseköğretim, kültür

Kaynakça

1. Antonio, T. (2014). Creating educational networking opportunities with Scoop.it. Journal of Creative Communications, 9(2),185-197.
2. Ajjan, H., & Hartshorne, R. (2008). Investigating faculty decisions to adopt Web 2.0 technologies: Theory and empirical tests. The Internet and Higher Education, 11(2), 71-80.
3. Barış, M.F., & Tosun, N. (2013). Sosyal ağ ve e-portfolyo entegrasyonu: Facebook örneği. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi. Journal of Research in Education and Teaching, 2(2).
4. Bexheti, L.A., Ismaili, B.E., Cico, B.H. (2014). An analysis of social media usage in teaching and learning: The case of SEEU. In Proceedings of the 2014 International Conference on Circuits, Systems, Signal Processing, Communications and Computers, Venice, Italy, 2014. ISBN 978-1-61804-22.
5. Chau, P. Y. K., Cole, M., Massey, A. P., Montoya-Weiss, M., & O’Keefe, R. M. (2002). Cultural differences in the online behavior of consumers. Communications of the ACM, 45(10), 138–143.
6. Ellison, N. B., Steinfield, C., & Lampe, C. (2007). The benefits of Facebook “friends:” social capital and college students’ use of online social network sites. Journal of Computer Mediated Communication, 12(4), 1143–1168.
7. Erskine, M.A., Fustos, M., McDaniel, A., & Watkins, D.R. (2014). Social media in higher education: Exploring content guidelines and policy using a Grounded Theory Approach. Twentieth Americas Conference on Information Systems, Savannah, 2014.
8. Friesen, N., & Lowe, S. 2011. The questionable promise of social media for education: connective learning and the commercial imperative. Journal of Computer Assisted Learning, 28(3), 183-194.

9. Genç, Z. (2010). Web 2.0 yeniliklerinin eğitimde kullanımı: Bir Facebook eğitim uygulama örneği. Akademik Bilişim’10-XII. Akademik Bilişim Konferansı Bildirileri, 10-12 Şubat, 237-242.
10. Gülbahar, Y., Kalelioğlu, F., & Madran, O. (2010). Sosyal ağların eğitim amaçlı kullanımı. XV. Türkiye’de İnternet Konferansı, İTÜ, İstanbul.
11. İşman A., & Hamutoğlu, N.B. (2013). Sosyal ağların eğitim-öğretim sürecinde kullanılması ile ilgili karma öğrenme öğrencilerinin görüşleri, Sakarya Üniversitesi örneği. International Journal of New Trends in Arts, Sports & Science Education, 2(3).
12. Jackson, L. A., & Wang, J. L. (2013). Cultural differences in social networking site use: A comparative study of China and the United States. Computers in Human Behavior, 29(3), 910-921.
13. Kabilan, M. K., Ahmad, N., Abidin, M. J. Z. (2010). Facebook: An online environment for learning of English in institutions of higher education? The Internet and Higher Education, 13(4), 179–187.
14. Kışla, T. & Karaoğlan, B. (2011). Üniversite öğrencilerinin e-öğrenme araçlarına yönelik görüşlerinin incelenmesi: Uluslararası bir karşılaştırma. Ege Eğitim Dergisi, 12(1), 52-73.
15. Kietzmann, J.H., Hermkens, K., McCarthy, I.P., Silvestre, B. S. (2011). Social media? Get serious Understanding the functional building blocks of social media. Business Horizons, 54(3), 241–251.
16. Kirschner, P. A., & Karpinski, A.C., (2010). Facebook and academic performance. Computers in Human Behavior, 26(6): 1237–1245.
17. Kulesza, J., & DeHondt, I. I. G., Nezlek, G.(2011). More technology, less learning. Information Systems Education Journal, 9(7), 4-13.
18. Lim, J.S.Y., Agostinho, S., Harper, B.; Chicharo, J. (2014).
19. The engagement of social media technologies by
20. undergraduate informatics students for academic purpose in Malaysia. Journal of Information, Communication and
21. Ethics in Society, 12(3), 177-194.
22. Lockyer, L. & Patterson, J. (2008). Integrating social networking technologies in education: A case study of a formal learning environment. Paper presented at the Advanced Learning Technologies, 2008. ICALT '08. Eighth IEEE International Conference on Advanced Learning Technologies.
23. McCarthy, J. (2010). Blended learning environments: Using social networking sites to enhance the first year experience. Australasian Journal of Educational Technology, 26(6), 729–740.
24. Ng, E.M.W., & Wong, H.C.H (2013). Facebook: More than social networking for at-risk students. Procedia – Social and Behavioral Sciences, 73, 22-29.
25. Odom, S. F., Jarvis, H. D., Sandlin, M. R. R., & Peek, C. (2013). Social Media Tools in the Leadership Classroom. Journal of Leadership Education, 12(1), 34-53.
26. Özmen, F., Aküzüm, C., Sünkür, M., Baysal, N. (2011). Sosyal ağ sitelerinin eğitsel ortamlardaki işlevselliği. 6th International Advanced Technologies Symposium (IATS’11), 16-18.
27. Qiu, L., Lin, H., & Leung, A. K. Y., (2013). Cultural differences and switching of in-group sharing behavior between an American (Facebook) and a Chinese (Renren) social networking site. Journal of Cross-Cultural Psychology, 44(1), 106-121.
28. Ratneswary, R., & Rasiah, V. (2013). Transformative higher education teaching and learning: Using social media in a team- based learning environment. Procedia – Social and Behavioral Sciences, 123(2014), 369-379.
29. Şimşek, H.; Yıldırım, A. (2003). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
30. Tess, P. A. (2013). The Role of Social Media in Higher Education Classes (Real and Virtual) – A literature review. Computers in Human Behavior, 29(5), 60-68.
31. Tonta, Y. (2009). Dijital yerliler, sosyal ağ ve kütüphanelerin geleceği. Türk Kütüphaneciliği, 23, 4(2009), 742-768.
32. Yuen, S. C. Y. & Yuen, P. (2008). Social networks in education. In C. Bonk et al. (Eds.), Proceedings of World Conference on E-Learning in Corporate, Government, Healthcare, and Higher Education, 2008, 1408-1412. Chesapeake, VA: AACE.