AKILLI ŞEHİR YÖNETİMİ KRİTERLERİNİN ANP YÖNTEMİ İLE AĞIRLIKLANDIRILMASI

Öz

Akıllı şehirler, teknoloji kullanılarak oluşturulmuş ögelerle insanların yaşam kalitelerini artırıp sürdürülebilir yerleşim alanları oluşturmaktadır. Akıllı şehir yönetimi, ilgili hizmet alanlarında verimli ve sürdürülebilir çalışmalarla ilerleyebilmek için kamusal, özel ve sivil paydaşların ortaklaşmasını ifade etmektedir. Yönetişim, strateji, politika yönetimi, iş yönetimi ve bütüncül hizmet yönetimi gibi alt sistemlerin verimlerini artırıp şehrin ana sisteminde sürdürülebilirlik hedeflenmektedir. Problemin çok kriterli yapısı göz önünde bulundurularak önerilen modelde Analitik Ağ Süreci (ANP) yöntemi, Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemlerinden biri olarak kullanılmıştır. Literatürde akıllı şehir yönetimi kriterlerinin öncelik değerlendirilmesi yapıldığı bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu yüzden yapılan çalışma diğer yapılacak çalışmalara öncülük edecektir. Ayrıca bu çalışma önerilen modelde kullanılan yöntem açısından probleme ve literatüre önemli bir katkı sunmaktadır. Super Decisions programı ile ANP yöntemi çözüme ulaştırılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Akıllı Şehirler
• ANP
• Super Decisions
• Akıllı Şehir Yönetimi
• ÇKKV

WEIGHTING SMART CITY MANAGEMENT CRITERIA WITH ANP METHOD

Abstract

Smart cities improve people's quality of life and create sustainable residential areas with elements created using technology. Smart city management refers to the partnership of public, private and civil stakeholders in order to move forward with efficient and sustainable work in the relevant service areas. It aims to increase the efficiency of subsystems such as governance, strategy, policy management, business management and holistic service management and to achieve sustainability in the main system of the city. Considering the multi-criteria nature of the problem, the Analytic Network Process (ANP) method was used as one of the Multi-Criteria Decision Making (MCDM) methods in the proposed model. In the literature, there is no study in which smart city management criteria are prioritized. Therefore, this study will pioneer other studies. In addition, this study makes an important contribution to the problem and the literature in terms of the method used in the proposed model. The ANP method was solved with the Super Decisions program.

Keywords

• Smart Cities
• ANP
• Super Decisions
• Smart City Management
• MCDM

Kaynakça

1. 1. Albrecht, K., “At America’s Service”, 1988.
2. 2. Barış, Ş., Zülfikar, A. C., Korkmaz, M., Tunç, S., “Akıllı Şehirlerde Afet Riski Azaltılması Uygulamaları”, Şura Akademi, (2), 27-41, 2023.
3. 3. Bayraktar, H., Bayar, D.Y., Kara, B., Akıllı Şehir Yönetimi, Vııı. Uzaktan Algılama-Cbs Sempozyumu (Uzal-Cbs 2022), Ankara-Türkiye, 17-19 Kasım, 2022.
4. 4. Bilişim A.Ş. Finans Yönetimi. https://bilisim.com.tr. Yayın Tarihi 2023. Erişim Tarihi 11/12/2024.
5. 5. Bozkurt, A., “Akıllı Kentlerde Dijital Yönetişim: E-Belediyecilik Uygulamaları”, Urban 21 Journal, 1(1), 69-80, 2023.
6. 6. Çakır Demirhan, D., “Akıllı Şehirler İçin Akıllı Yönetişim: Yerel Yönetimlerin Rolü”, Ombudsman Akademik, (20), 179-206, 2024.
7. 7. Dashkevych, O., Portnov, B. A. “Criteria for smart city identification: a systematic literature review” Sustainability, 14(8), 4448, 2022.
8. 8. Esenler Belediyesi. Akıllı Şehir Esenler. Prof. Dr. Sadettin Ökten Şehir Düşünce Merkezi Yayınları .https://esenler.bel.tr/wp-content/uploads/2023/12/AKILLI-SEHIR-ESENLER.pdf. Yayın Tarihi Kasım 2023. Erişim Tarihi 10/12/2024.

9. 9. Güven, E., Eren, T., “İl Afet Risk Azaltma Planı Çerçevesinde Analitik Ağ Prosesi Yöntemi ile Kriter Ağırlıklandırma: Kırıkkale İli İçin Bir Örnek”, Afet ve Risk Dergisi, 6(2), 401-414, 2023.
10. 10. Kocalar, A. C., “Akıllı Şehir Lojistiği Kapsamında Akıllı Ulaşım Sistemleri (AUS) İçin Sistem Analizi”, Journal Of Transportation And Logistics, 8(1), 73-82, 2023.
11. 11. Kocaman, M. S., “Akıllı Şehir Kriterleri ile Akıllı Kampüs Indeksi Oluşturulması”, İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 2(3), 1-6, 2021.
12. 12. Meijer, A., & Rodríguez Bolívar, M. P., “Governing the smart city: A review of the literature on smart urban governance”, International Review of Administrative Sciences, 82(2), 392–408,2016.
13. 13. Oral, N., Yumuşak, R., Eren, T., “AHP ve ANP Yöntemleri Kullanılarak Tehlikeli Madde Depo Yeri Seçimi: Kırıkkale İlinde Bir Uygulama”, Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 10(1), 115-124, 2021.
14. 14. Özcan, E. C., Ünlüsoy, S., Eren, T., “ANP ve TOPSIS Yöntemleriyle Türkiye'de Yenilenebilir Enerji Yatırım Alternatiflerinin Değerlendirilmesi”, Selçuk Üniversitesi Mühendislik, Bilim ve Teknoloji Dergisi, 5(2), 204-219, 2017.
15. 15. Özder, E. H., Özcan, E., Eren, T., “Staff Task-Based Shift Scheduling Solution With An ANP And Goal Programming Method İn A Natural Gas Combined Cycle Power Plant”, Mathematics, 7(2), 192, 2019.
16. 16. PWC. Dijital Kanal Yönetimi. https://www.pwc.com.tr/Dijital-Kanal-Yonetimi. Yayın Tarihi 2024. Erişim Tarihi 11/12/2024.
17. 17. Sancino, A., Turrini, A., Cristofoli, A., & Valotti, M., “The governance of smart cities: A systematic literature review. Cities”, 81, 1–9,2018.
18. 18. Statista.2018’den 2024’e Kadar Dünya Çapında Akıllı Şehir Harcamaları. https://www.statista.com/statistics/1095140/worldwide-smart-city-expenditure/ . Yayın Tarihi 10/01/2020. Erişim Tarihi 23/05/2025.
19. 19. Şahin, Ç., “Problem Çözme Becerisinin Temel Felsefesi”, Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi Dergisi, (10), 2010.
20. 20. Şen, E., “Yerel Yönetimlerde Dijital Dönüşüm ve Akıllı Kent Uygulamaları: Eleştirel Bir Bakış”, Ekonomi İşletme Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Dergisi, 9(2-1), 141-165, 2023.
21. 21. T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. Olgunluk Değerlendirme Modeli. Akıllı Şehirler Portalı.https://www.akillisehirler.gov.tr/egitim-akilli-yonetisim/. Yayın Tarihi 2020-2023. Erişim Tarihi 10/12/2024.
22. 22. T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. Türk Standartları Enstitüsü. Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi (BGYS) Belgelendirmesi. https://www.tse.org.tr/bilgi-guvenligi-yonetim-sistemi-bgys-belgelendirmesi-ts-iso-iec-27001/. Yayın Tarihi 16/10/2023. Erişim Tarihi 11/12/2024.
23. 23. Üneş, M., Közkurt, C., “Üniversite Yerleşkesi Ulaşım Planlamasında Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Teknolojilerinin Kullanılması”, Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Uygulamaları Dergisi, 4(2), 99-119, 2021.
24. 24. Yaşar, S., Poyraz, Z., Yumuşak, R., Eren, T., “ANP ve PROMETHEE Yöntemleri ile Akıllı Şehir Analizi: Ankara’da Bir Uygulama”, GMBD, 8(1), 15–28, 2022.