ORTAOKUL DİN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BİLGİSİ DERSİ ÖĞRETMENLERİNİN ANLAMLI ÖĞRENME ETKİNLİKLERİ

Son yıllarda; ezberci, öğrenciyi pasif alıcı/onaylayıcı konumunda gören ve tutan din öğretimi anlayışı yerine; anlamlı öğrenmelerin gerçekleşmesini amaçlayan, sorgulayıcı, öğrenciyi bilgiyi elde etmek için çaba ve arayış içerisine yönlendiren, bilginin öznesi olarak gören bir din öğretimi anlayışı geliştirmek temel hedefler arasında yer almıştır. Anlamlı öğrenmenin DKAB dersleri açısından büyük bir öneme sahip olması öğretmenlerin ders içi aktivitelerinde ne derece anlamlı öğrenme etkinliklerini kullandıkları sorusunu beraberinde getirmektedir. Bu nedenle bu araştırmanın amacı, DKAB öğretmenlerinin ders içinde kullandıkları anlamlı öğrenme etkinliklerinin tespit edilmesi olarak belirlenmiştir. Çalışma için nitel araştırma desenlerinden biri olan durum (örnek olay) deseni uygun görülmüştür. Çalışmada öğretmenlerin anlamlı öğrenme etkinlikleri, 5, 6 ve 7. sınıf seviyesinde yapılan gözlemler yoluyla incelendiği için durum desenlerinden biri olan iç içe geçmiş tek durum desenine uygun olarak tasarlanmıştır. Tipik durum örneklemesi yöntemiyle 5. 6. ve 7. Sınıf derslerine giren 4 öğretmen araştırmacı tarafından gözlemci olarak katılımcı statüsünde gözlemlenmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış gözlem formu kullanılmış, veriler içerik analizi yöntemi ile analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular öğretmenlerin genellikle anlamlı öğrenme tekniklerin biri olan soru cevap tekniğini sıklıkla kullandıklarını göstermektedir. Ayrıca çeşitli kavram haritalarıyla öğretimi gerçekleştiren öğretmenler de bulunmaktadır. Öğretmenlerin öğretimsel faaliyetleri içinde hangi anlamlı öğrenme etkinliklerinin kullanıyor olduğunun keşfedilmesinin diğer meslektaşlarına örnek teşkil edeceği ve anlamlı öğrenme etkinlikleri üzerine yapılmış olan çalışmalara da yeni bir bakış açısı sunacağı düşünülmektedir.

In recent years, perceptions of religious teaching, holding students as passive recipients/approvers changes to develop an understanding of realizing meaningful learning, and educators see religious education as the subject of knowledge, and directs it into effort and seek to acquire knowledge, inquiry, and student’s knowledge. The significance of meaningful learning in Religious Culture and Ethics courses brings the question of how much meaningful learning activities teachers use in their class routines. For this reason, the purpose of this research is to identify the meaningful learning activities that teachers of Religious Culture and Ethics course use in their lessons. For the study, one of the qualitative research designs was used as a research method in accordance with the single intertwined state design which is one of the case study designs. The lessons were examined through observations made at the 5th, 6th and 7th grade levels. Four teachers selected according to typical case sampling method were observed by the researcher. In the study, semi-structured observation form was used as data collection tool and the data were analyzed by content analysis method. The findings show that teachers often use question and answer technique which is one of the meaningful learning techniques. There are also teachers who perform teaching with various concept maps. The discovery of which meaningful learning activities are used by teachers in instructional activities will serve as an example to other colleagues and will also provide a new perspective on the studies on meaningful learning activities.