Araştırma Makalesi

Nussbaum’un Nesneleştirme Kavramı Üzerine

Cilt: 23 Sayı: 1 20 Mart 2024
PDF İndir
EN TR

Nussbaum’un Nesneleştirme Kavramı Üzerine

Öz

Felsefi zeminde nesneleştirme kavramı bir insanın kendi amaç ve çıkarları için başka bir insanı araç edinmesi ya da bir insana araçsal değer atfedilmesi şeklindeki ahlaki probleme dayanarak ele alınmış ve açıklanmıştır. Bu bağlamda, nesneleştirmenin ve araçsallaştırmanın ne olduğu ve hangi koşullarda ahlaki bir problem teşkil ettiği soruları Kant’dan günümüze pek çok düşünürün cevap aradığı sorular olmuştur. Öte yandan, çağdaş yaklaşımlar, nesneleştirme kavramı ile bireylerarası tahakküm ilişkisine ve bir bireyin başka bir birey tarafından “bir şey” olarak ele alınıp “nesneye dönüştürülmesi ya da nesneleştirilmesi” durumuna farklı bir bakış açısı getirmişlerdir. Özellikle çağdaş feminist teoriler, nesneleştirme kavramını nesneleştirici bir birey olarak erkeğin nesneleştirilen bir birey olarak kadın üzerindeki tahakkümü zemininde tanımlarlar. Bu durum hem ahlaki bağlamda yanlış hem de psikolojik, sosyal ve kültürel açıdan kadının varlığına zarar veren bir durum olarak açıklanmaktadır. Martha Nussbaum, Nesneleştirme (1995 – Objectification) adlı makalesinde, yedi ayrı tür nesneleştirme biçimi tanımlayarak kapsayıcı bir nesneleştirme kavramı sunmuştur. Nussbaum’un farklı ve tartışmalı kabul edilen bu yaklaşımı, feminist teoriler tarafından cinsel nesneleştirme kavramı çerçevesinde ele alınmış ve sıklıkla tartışılmıştır. Bu bağlamda, kadının nesneleştirilmesinin ahlaki boyutu ve bu boyutun Nussbaum’un nesneleştirme biçimleri ile karşılaştırılarak açıklanması önemli bir kavramsal zemin sunmakta ve bu tartışmaya katkı sağlamaktadır. Bu çalışmanın amacı da nesneleştirme kavramını ve nesneleştirme türlerini hem ahlaki hem de feminist bağlamda felsefi bir problem olarak ele almak ve Nussbaum’un yaklaşımının yerini ve önemini değerlendirmek ve tartışmaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Dworkin, A. (1989). Pornography: Men Possessing Women. New York: E. P. Dutton).
  2. Dworkin, A. (2000). Against the Male Flood: Censorship, Pornography, and Equality. Oxford Readings in Feminism: Feminism and Pornography (ed. C. Drucilla). Oxford: Oxford University Press.
  3. Frederick, D. (2016). ‘Objectification’ and Obfuscation. Kritike, 10(2), 173-190.
  4. Jütten, T. (2016). Sexual Objectification. Ethics, 127, 27–49.
  5. Kant, I. (1997). Lectures on Ethics (ed. P. Heath & J. B. Schneewind). USA: Cambridge University Press.
  6. Klein, O., Gervais, S. J. (2015). Objectifying Others: Social Psychological Perspectives. RiPs / iRsP, 28(1), 7-14.
  7. Loughnan, S., Pacill, M. G. (2014). Seeing (and Treating) Others as Sexual Objects: Toward a More Complete Mapping of Sexual Objectification. TPM, 21(3), 309-325.
  8. MacKinnon, C. (1987). Feminism Unmodified. Cambridge: Harward University Press.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Etik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

20 Mart 2024

Gönderilme Tarihi

31 Ocak 2024

Kabul Tarihi

15 Mart 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 23 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Aydın, A. (2024). Nussbaum’un Nesneleştirme Kavramı Üzerine. Kaygı. Bursa Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi, 23(1), 296-323. https://doi.org/10.20981/kaygi.1429616
AMA
1.Aydın A. Nussbaum’un Nesneleştirme Kavramı Üzerine. Kaygı. 2024;23(1):296-323. doi:10.20981/kaygi.1429616
Chicago
Aydın, Aysun. 2024. “Nussbaum’un Nesneleştirme Kavramı Üzerine”. Kaygı. Bursa Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi 23 (1): 296-323. https://doi.org/10.20981/kaygi.1429616.
EndNote
Aydın A (01 Mart 2024) Nussbaum’un Nesneleştirme Kavramı Üzerine. Kaygı. Bursa Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi 23 1 296–323.
IEEE
[1]A. Aydın, “Nussbaum’un Nesneleştirme Kavramı Üzerine”, Kaygı, c. 23, sy 1, ss. 296–323, Mar. 2024, doi: 10.20981/kaygi.1429616.
ISNAD
Aydın, Aysun. “Nussbaum’un Nesneleştirme Kavramı Üzerine”. Kaygı. Bursa Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi 23/1 (01 Mart 2024): 296-323. https://doi.org/10.20981/kaygi.1429616.
JAMA
1.Aydın A. Nussbaum’un Nesneleştirme Kavramı Üzerine. Kaygı. 2024;23:296–323.
MLA
Aydın, Aysun. “Nussbaum’un Nesneleştirme Kavramı Üzerine”. Kaygı. Bursa Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi, c. 23, sy 1, Mart 2024, ss. 296-23, doi:10.20981/kaygi.1429616.
Vancouver
1.Aysun Aydın. Nussbaum’un Nesneleştirme Kavramı Üzerine. Kaygı. 01 Mart 2024;23(1):296-323. doi:10.20981/kaygi.1429616

e-ISSN: 2645-8950