Critical Discourse Analysis of Fire News: A Study on Kartalkaya Hotel Fire

Öz

This study aims to examine how the fire incident that occurred in a hotel in Bolu Kartalkaya on January 21, 2025 was reported in different national newspapers through critical discourse analysis method. In times of disaster and crisis, the formal and contextual structure of media discourse plays an important role in shaping social perception. In this framework, the study analyzes the linguistic preferences, headlines, visuals and news sources used in fire news. Based on Teun A. Van Dijk's Critical Discourse Analysis method, the news on the front pages of Akşam, Hürriyet, Sabah, Sözcü and Türkiye newspapers dated January 22, 2025 were analyzed at both macro and micro structure levels. The findings of the study revealed that there were discursive differences between the newspapers, with some newspapers using emotional and sensationalist discourses emphasizing the dramatic aspect of the event, while others presented a critical and questioning framework. The study concluded that there were significant differences between newspapers in terms of source diversity, visual use and discursive preferences.

Anahtar Kelimeler

• Journalism
• Media
• News
• Crisis Journalism
• Media Discourse
• Hotel Fire

Yangın Haberlerinin Eleştirel Söylem Analizi: Kartalkaya Otel Yangını Üzerine Bir Araştırma

Öz

Bu çalışmada, 21 Ocak 2025 tarihinde Bolu Kartalkaya’da bir otelde meydana gelen yangın olayının, farklı ulusal gazetelerde nasıl haberleştirildiğini eleştirel söylem analizi yöntemiyle incelenmesi amaçlanmaktadır. Afet ve kriz dönemlerinde medya söyleminin biçimsel ve içeriksel yapısı, toplumsal algının şekillenmesinde önemli bir rol oynamaktadır. Bu çerçevede çalışmada, yangın haberlerinde kullanılan dilsel tercihler, başlıklar, görseller ve haber kaynakları irdelenmiştir. Teun A. Van Dijk’in Eleştirel Söylem Çözümlemesi yöntemi temel alınarak Akşam, Hürriyet, Sabah, Sözcü ve Türkiye adlı gazetelerin 22 Ocak 2025 tarihli birinci sayfalarında yer alan haberler hem makro hem de mikro yapı düzeyinde incelenmiştir. Çalışmada elde edilen bulgular, gazeteler arasında söylemsel farklılıkların olduğunu, bazı gazetelerin olayın dramatik yönünü vurgulayan duygusal ve sansasyonel söylemler kullanırken bazılarının ise eleştirel ve sorgulayıcı bir çerçeve sunduğunu ortaya koymuştur. Çalışmada kaynak çeşitliliği, görsel kullanım ve söylemsel tercihler bakımından gazeteler arasında anlamlı farkların olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Gazetecilik
• Medya
• Haber
• Kriz Haberciliği
• Medya Söylemi
• Otel Yangını

Kaynakça

1. Açan, A. G. (2023). İletişim çalışmalarında eleştirel söylem analizi: Üç yaklaşım. İlgar Seyidov (Ed.), İletişim çalışmalarında araştırma yöntem ve tekniği kullanımı rehberi içinde. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
2. Anar, Ü. İ. E. (2021). Sosyal medya ortamında yer alan afet haberlerinde etkileşim; İzmir depremi örneği. Turkish Online Journal of Design Art and Communication, 11(3), 1129-1147.
3. Budak, E. (2023). Türk medyasının depremle imtihanı: Kahramanmaraş depremini afet haberciliği üzerinden değerlendirmek. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 11(2), 1087-1113. https://doi.org/10.19145/e-gifder.1287043
4. Budak, E., & Baloğlu, E. (2025). Medya çevre afetlerini nasıl işliyor: Orman yangınları üzerine bir inceleme. Kronotop İletişim Dergisi, 2(1), 1-22.
5. Coşkun, M. (2020). Kriz zamanlarında haber üretim süreci: 15 Temmuz 2016 Darbesi’nde gazetecilik pratiği. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, (48), 274-290. https://doi.org/10.17498/kdeniz.797140
6. Çaplı, B., & Taş, O. (2010). Kriz haberciliği. Televizyon haberciliğinde etik, 237-251.
7. Çağlar, N., & Demirel, G. (2023). Kriz ortamında sosyal medya haberciliği: Instagram haber sayfaları üzerinden bir inceleme. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 78(3), 505-529. https://doi.org/10.33630/ausbf.1158369
8. Çelik, R. (2021). Pandemi ile ilgili haberlerde söylem analizi: En çok tıklanan haber sitelerinde tematik yapı üzerine bir inceleme. AJIT-e: Academic Journal of Information Technology, 12(45), 45-64. https://doi.org/10.5824/ajite.2021.02.003.x

9. Demir, A. E. (2020). “Kardeş” kavramının eleştirel söylem analizi: Engelli bireyler örneği. Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi, 4(4), 78-96. https://doi.org/10.47525/ulasbid.805574.
10. Demir, D. H., & Balcı, E. V. (2019). Kriz haberciliği ve etik sorunsalı. Ege Üniversitesi İletişim Fakültesi Yeni Düşünceler Hakemli E-Dergisi, (11), 48-56.
11. Demirel, S. (2023). Ulusal haber ajansları üzerinden orman yangını haberlerinin risk iletişimi bağlamında değerlendirilmesi. Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 13(1), 873-896. https://doi.org/10.48146/odusobiad.1177187
12. Gazete Oku. (2025, Ocak 22). Gazete manşetleri. https://www.gazeteoku.com/gazeteler (Erişim Tarihi: 23 Mayıs 2025)
13. Geyik, K. (2021). Covid-19 pandemi krizi döneminde haber üretim pratikleri. Ulakbilge Sosyal Bilimler Dergisi, 9(60), 741-754.
14. Gürses, F. (2017). Kadın cinayetlerinin haber söylemi: Münevver Karabulut ve Özgecan Aslan haberleri üzerine eleştirel bir değerlendirme. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 72(3), 541-568.https://doi.org/10.1501/SBFder_0000002459
15. Kalender, A. B., & Kazaz, M. (2021). Korona günlerinde gazetecilik: İzmir’de haber takibi. Erciyes İletişim Dergisi, (2), 165-182. https://doi.org/10.17680/erciyesiletisim.977009
16. Kayıhan, B. (2020). Dış politikanın medya dolayımlı hiper-gerçek inşası: Suriye’deki patlama ve yangın olaylarının haberlere yansımaları. In Uluslararası Genç Bilim ve Sanat İnsanları Sempozyumu International Science and Art Symposium: Engaging Young Researchers (p. 83-93).
17. Kılıçaslan, E. (2020). Siyasal iletişim bağlamında haberin “tarafsızlığı” ve “objektifliği” (New York Times ve China Daily gazetelerinde “koronavirüs” haberlerinin eleştirel söylem analizi). İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 9(3), 2448-2464. https://doi.org/10.15869/itobiad.730989
18. Mutlu, E. (2012). İletişim Sözlüğü. Ankara: Sofos Yayınları.
19. Nergiz, E., & Akın, N. (2021). Kadına yönelik şiddet haberlerinin eleştirel söylem analizi: Mutlu Kaya örneği. Middle Black Sea Journal of Communication Studies, 6(1), 1-16.
20. Özer, Ö. (2022). Eleştirel söylem çözümlemesi: Haber örnekleri üzerinden bir inceleme. Etkileşim, (9), 36-54. https://doi.org/10.32739/etkilesim.2022.5.9.154
21. Özer, Ö. (2011). Haber söylem ı̇deoloji. Eleştirel haber çözümlemeleri. Konya: Literatürk Yayınları.
22. Sabahçı, B. (2023). 2022 yılındaki koronavirüs (covid-19) haberlerinin karşılaştırmalı söylem analizi. İletişim Bilimi Araştırmaları Dergisi, 3(3), 195-217.
23. Sachdeva, S., & McCaffrey, S. (2022). Themes and patterns in print media coverage of wildfires in the USA, Canada and Australia: 1986–2016. International Journal of Wildland Fire, 31(12), 1089-1102
24. Sancı, D., & Çobaner, A. A. (2024). Geleneksel ve yeni medyada kriz haberciliği: İzmir depremi haberleri üzerine karşılaştırmalı bir analiz (Doctoral dissertation, Nuri Paşa ÖZER). https://doi.org/10.53281/kritik.1383013
25. Sutton, J. N., Palen, L., & Shklovski, I. (2008). Backchannels on the front lines: Emergency uses of social media in the 2007 Southern California Wildfires. In F. Friedrich and B. Van de Walle (Eds.), Proceedings of the 5th International ISCRAM conference. Washington, DC.
26. Usanmaz, D. ve Köse, E. (2019). Karşılaştırmalı risk analizi metotlarının bir araştırma merkezi ı̇çin uygulanması ve sonuçların değerlendirilmesi. A. Arslan ve Q. Sayılov (Ed.), Mer-Ak akademı̇k araştırmalar sosyal bı̇lı̇mler içinde. Mersin: Mer-Ak Mersin Akademi Yayınları.
27. Van, Dijk, T.A. (2009). News, discourse, and ideology, in the handbook of journalism studies, Editors: Karin Wahl-Jorgensen and Thomas Hanitzsch, pp:191-204.
28. Yardım, G., & Doğruel, H. (2019). Eleştirel söylem çözümlemesi bağlamında haber metinlerinin incelenmesi: Pippa Bacca cinayeti örneği. Erciyes İletişim Dergisi, 6(1), 137-148.
29. Yurdigül, A. (2014). Olumsuz olayların televizyon ana haber bültenlerinde sunumu: “Soma faciası” üzerine bir inceleme çalışması. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 2(4). https://doi.org/10.19145/guifd.01288
30. Zamarreño-Aramendia, G., Cristòfol, F. J., de-San-Eugenio-Vela, J., & Ginesta, X. (2020). Social-media analysis for disaster prevention: Forest fire in Artenara and Valleseco, Canary Islands. Journal of Open Innovation: Technology, Market, and Complexity, 6(4), 169.