Jonathan Edwards’ta Günah Kavramı Üzerine Bir İnceleme

Yıl 2026, Cilt: 10 Sayı: 1 , 24 - 41 , 31.03.2026

Sevgi Çakır

https://izlik.org/JA94JB37PH

Öz

Bu makale, 18. yüzyılın önemli felsefecilerinden ve teologlarından biri olan Jonathan Edwards’ın (1703-1758) günah öğretisi ile ilgili düşüncelerini incelemektedir. Öncelikle Edwards günah kavramı ile ilgili açıklamalarını din felsefesi içinde çokça tartışılan ve geniş bir alanı kapsayan kötülükle bağlantılı olarak ortaya koymuştur. Edwards kötülüğü, ahlaki kötülük ve onunla ilişkili olan günah kavramı üzerinden açıklamıştır. Kısaca ahlaki kötülük, insanın seçiminden ve iradesinden kaynaklanan kötülük olarak tanımlanmaktadır. Edwards, ahlaki kötülüğü daha çok kötülüğün Tanrı ile olan ilişkisi bakımından inceler. Ona göre Tanrı, daha büyük bir iyiliğin olması için kötülüğe izin verir ve kötülüğün olması, Tanrı’nın mükemmelliğine ve iyiliğine zarar vermez. Ancak bu fikir bazı sorunlar ortaya çıkarmaktadır. Bu sorunlardan en iyi bilinenleri ve en tartışmalı olanları, günah ve Tanrı’nın günahın yazarı olduğu iddiası ile ilgilidir. Hıristiyanlık içinde geniş bir yeri olan günah kavramına göre insanın doğuştan günahkâr olduğu kabul edilmektedir. Hıristiyanlığa göre ilk günah ile Hz. Âdem’in ilk fiili kastedilmektedir. Asli günah ise bu ilk fiilin sonucunun, tüm insanlığın üstlenmiş olması anlamına gelmektedir. Edwards’ın günah kavramını açıklarken amacı, insanların yararı ve manevi anlamda uyanışını sağlamaktır. Çünkü ona göre eğer tüm insanlık bir bozulma hâlindeyse o zaman kurtuluş, bu kavramın doğru anlaşılmasına bağlıdır. Bu bakımdan öncelikle Edwards’a göre insanlar, kendi içsel durumlarının (örneğin arzu, istek) ve dış faktörlerin etkisiyle günah işler. İlk işlenen günahın sonucunda insanda var olan sevgi gibi üstün eğilimler yerini iradenin kötü eğilimlerine bırakmış ve bunun sonucunda da dünyada kötülükler artmıştır. Bu düşünce birtakım sorunlar ortaya çıkarmaktadır. Bu sorunlardan en tartışmalı olanı, Tanrı’yı kötülüklerin ve günahın yazarı yaptığı iddiasıdır. Edwards böyle bir şey ima etmediğini, insanın varoluşunu günah içinde aldığını varsaymanın, Tanrı’yı günahın yazarı yapmaya karşı olduğunu ısrarla vurgulamıştır. Buna ilaveten Edwards’ın söz konusu iddialarında teolojik determinizmin ve Kalvinizmin etkisi oldukça hâkimdir. Bu bağlamda bu makalede Edwards’ın günah öğretisinde neye inandığının, bu inancını nasıl şekillendirdiğinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Aynı zamanda Edwards’ın felsefi düşünceleri üzerine yeterince çalışma yapılmadığı için söz konusu iddiaları ve görüşleri ile alana katkı sağlamak ve bir model görevi görmesi düşünülmüştür. Bu çalışmadaki temel iddia, Edwards’ın Hıristiyanlığın günah öğretisinin ilk günahın suçunu ve sorumluluğunu açıklayabilmek adına Tanrı’dan ayrı veya bağımsız olarak bir temellendirme yapmış olduğudur.

Anahtar Kelimeler

Din Felsefesi , Jonathan Edwards , Günah Öğretisi , İlk Günah , Asli Günah , İnsan Doğasının İlkeleri

An Examination of the Concept of Sin in Jonathan Edwards

https://izlik.org/JA94JB37PH

Öz

This article examines the thoughts of Jonathan Edwards (1703-1758), one of the important philosophers and theologians of the 18th century, regarding his doctrine of sin. First, Edwards presented his explanations of the concept of sin in connection with evil, which is widely discussed in the philosophy of religion and covers a broad field. Edwards explained evil through moral evil and the related concept of sin. In short, moral evil is defined as evil arising from human choice and will. Edwards examines moral evil primarily in terms of its relationship to God. According to him, God permits evil for the sake of a greater good, and the existence of evil does not detract from God’s perfection and goodness. However, this idea raises some problems. The most well-known and controversial of these issues concerns sin and the claim that God is the author of sin. According to the concept of sin, which occupies a significant place within Christianity, it is accepted that human beings inherit a sinful nature. According to Christianity, the first sin refers to Adam’s first act. Original sin means that all of humanity has to bear the consequences of this first act. Edwards’s purpose in explaining the concept of sin is to ensure the benefit and spiritual awakening of people. Because, according to him, if all of humanity is in a state of corruption, then salvation depends on the correct understanding of this concept. In this regard, according to Edwards, people first commit sin due to their internal state (e.g., desire, urge) and the influence of external factors. As a result of the first sin, superior tendencies in humans, such as love, gave way to the evil tendencies of the will, and as a result, evil increased in the world. This idea raises a number of problems. The most controversial of these is the claim that it makes God the author of evil and sin. Edwards insisted that he did not imply such a thing, and that assuming human existence is inherently sinful is contrary to making God the author of sin. Furthermore, theological determinism and Calvinism have a significant influence on Edwards’s claims. In this context, this article aims to examine what Edwards believed in his doctrine of sin and how he shaped this belief. Furthermore, since insufficient work has been done on Edwards’ philosophical ideas, it is intended that his claims and views contribute to the field and serve as a model. The fundamental claim in this study is that Edwards’ doctrine of sin provides a foundation separate from or independent of God in order to explain the guilt and responsibility of the first sin.

Anahtar Kelimeler

Philosophy of Religion , Jonathan Edwards , Doctirine of Sin , The First Sin , Original Sin , The Principles of Human Nature

Kaynakça

• Afîf Abdülfettâh et-Tabbâre. el-Hatâyâ fî nazari’l-İslâm. Beyrut: Dâru’l-ilm li’l-melâyîn, ts.
• Bagavî, Ebû Muhammed el-Huseyn b. Mes’ûd. Meâlimü’t-tenzîl fî tefsîri’l-Kur’ân. Beyrut: Dâru’t-Türâsiyyi’l-Arabiyyi, 1420.
• Beyzâvî, Ebû Saîd Abdullah b. Ömer. Envâru’t-tenzîl ve esrâru’t-te’vîl. Beyrut: Dâru İhyâü’t-Türâsî’l-Arabiyyi, 1418.
• Beyhakî, Ebû Bekr Ahmed b. el-Huseyn b. Ali. es-Sünenü’l-Kübra. Haydarabat: y.y., 1347.
• Buhârî, İsmail b. Muhammed. el-Câmiʿu’ṣ-ṣaḥîḥ. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1981.
• Ebû Dâvûd, Süleyman b. el-Eşâs. es-Sü¬nen. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1981.
• Ebû’l-Ferac Abdurrahman b. Ali b. Muhammed el-Cevzî. Zâdü’l-mesîr fî ‘ılmi’t-tefsîr. Beyrut: Dâru’l-kitâbi’l-Arabîyyi, ts.
• Fîrûzâbâdî, Mecdüddîn Ebû Tâhir Muhammed b. Ya‘kûb. Tenvîru’l-mikbâs min tefsîri ibn Ab-bas. Lübnan: Dâru’l-Kütübi’l-Ilmiyye, ts.
• Hindî, Muhammed Tahir Sıddıkî. Mecme’u bihâri’l-envâr fî garâibi’t-tenzîli ve letâifi’l-ahbâr. Haydarabad: y.y., 1971.
• İbn Atiyye, Ebû Muhammed Abdülhak b. Gâlib. el-Muharraru’l-vecîz fî tefsîri kitâbi’l-azîz thk. Abdüsselâm Abdüşşâfi Muhammed. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-‘Ilmiyye, 1422.
• İbn Düreyd, Ebû Bekr Muhammed b. el-Hasan el-Ezdî. Cemheratü’l-lüga. Beyrut: Dâru’l-İlmi li’l-Melâyin, 1987.
• İbn Kesîr, Ebü’l-Fidâ’ İmâdüddîn İsmâîl b. Şihâbiddîn Ömer b. Kesîr el-Kuraşî. Tefsîru’l-Kur’ân’i’l-azîm. thk. Sâmi b. Muhammed Sülâme. b.y., Dâru Tayyibe, 1999.
• İbn Mâce, Ebû Abdilah Muhammed b. Yezid el-Kazvînî. es-Sünen. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1981.
• İbn Manzûr, Ebü’l-Fazl Cemâlüddîn Muhammed b. Mükerrem. Lisânü’l-Arab. Beyrut: Dâru Sadr, ts.
• İbrâhîm Mustafa, Ahmet ez-Ziyât, Hâmid Abdülkâdir, Muhammed en-Neccâr. el-Mu’cemü’l-vasît. Kâhire: Dâru’d-Da’ve, ts.
• Karagöz, İsmail. Âyet ve Hadislerin Işığında Seferilik ve Hükümleri. Ankara: Kar Yayınları, 2015.
• Kâsânî, Ebû Bekr b. Mes’ûd. Bedâyi’u’s-sanâyî fî tedrtîbi’ş-şerâi’. Beyrut: y.y., ts.
• Kâsimî, Muhammed Cemâlüddîn b. Muhammed. Mehâsinü’t-te’vîl. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-‘Ilmiyye, 1418.
• Kurtubî, Ebû Abdillah Muhammed b. Ahmed. el-Câmi’ li Ahkâmi’l-Kur’ân. Kahire: Dâru Kü-tübi’l-Mısrıyye, 1964.
• Mâtürîdî, Muhammed b. Muhammed. Te’vîlâtü ehli’s-sünne. Beyrut: Dâru Kütübi’l-‘Ilmiyye, 2005.
• Mâverdî, Ebû’l-Hasan, Ali b. Muhammed. en-Nüketü ve’l-uyûn. Beyrut: Dâru Kütübi’l-‘Ilmiyye, ts.
• Mekkî b. Ebî Talib, Ebû Muhammed. el-Hidâye ilâ bülûğu’n-nihâye fî Ilmi me’ânî’l-Kur’ân ve tefsîrihî ve ahkâmihî b.y., Mecmû’atü Bühûsi’l-kitâbi ve’s-sünneti, 2008.
• Mukâtil b. Süleyman. et-Tefsîu’l-kebîr. Beyrut: Dâru İhyâü’t-Türâs, 1423.
• Müslim b. el-Haccâc el-Kuşeyrî en-Nisâbûrî. el-Câmiʿu’ṣ-ṣaḥîḥ. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1981.
• Nesefî, Ebû’l-Berakât Abdullah b. Ahmed. Medâriku’t-tenzîl ve hakâiku’t-te’vîl. Beyrut: Dâru’l-Kelimi’t-Tayyib, 1998.
• Nîsâbûrî, Nizâmüddîn el-Hasan b. Muhammed. Garâibü’l-Kur’ân ve ragâibü’l-furkân. Beyrut: Dâru Kütübi’l-‘Ilmiyye, 1416.
• Râzî, Ebû Abdillah Fahruddîn, Muhammed b. Ömer. Mefâtîhu’l-gayb (et-Tefsîru’l-kebîr). Bey-rut: Dâru ihyâü’t-türâsîyyi, 1420. Râzî, Zeynüddîn Muhammed b. Ebî Bekr b. Abdülkadir. Muhtâru’s-sıhâh. Beyrut: Dâru’l-Besâir, 1987.
• Sâbûnî, Muhammed Ali. Safvetü’t-tefâsîr. Kahire: Dâru’s-Sâbûnî, 1997.
• Sanaânî, Ebû Bekir Abdürrezzak b. Hemmâm et-Tefsîr. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-Ilmiyye, 1419.
• Seâlibî, Ebû Zeyd Abdurrahmân b. Muhammed. el-Cevâhiru’l-hisân fî tefsîri’l-Kur’ân. Beyrut. Dâru İhyâi’t-Türâsi’l-Arabiyyi, 1418
• Semerkandî, Ebû’l-Leys Nasr b. Muhammed. Bahru’l-‘ulûm (b.y.: y.y., ts.
• Serahsî, Ebû Bekr Şemsü’l-eimme Muhammed b. Ebî Sehl Ahmed. es- el-Mebsût. Mısır: y.y., 1324.
• Şevkânî, Muhammed b. Ali. Fethu’l-kadîr. Beyrut: Dâru İbn Kesîr, 1414.
• Şirbînî, Şemsüddîn Muhammed b. Ahmed el-Hatîb el-Kâhirî. Muğni’l muhtâc ilâ ma’rifeti el-fâzı’l-minhâc. Mekke: y.y. ts.
• Taberî, Ebû Ca‘fer Muhammed b. Cerîr. Câmiʿu’l-beyân an tefsîri âyi’l-Kur‘ân. Beyrut: Mües-sesetü’r-Risâle, 2000.
• Tirmizî, Ebû İsâ Muhammed b. İsâ b. Sevrâ. es-Sünen. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1981.
• Vâhidî, Ebû’l-Hasan Ali b. Ahmed. el-Vasît fî teffsîri’l-Kur’âni’l-mecîd. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-Ilmiyye, ts.
• Yazır, Muhammed Hamdi. Hak Dini Kur’ân Dili. İstanbul: Eser Kitabevi, 1971.
• Zemahşerî, Ebü’l-Kāsım Mahmûd b. Ömer. el-Keşşâf an hakâiki an gavâmizi’t-tenzîl. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-Arabiyyi,1407.