A Qualitative Study On Married Individuals' Perceptions Of Family Resilience

Yıl 2026, Cilt: 16 Sayı: 3 , 112 - 131 , 31.03.2026

Ahmet Furkan Dabanlı , Süleyman Barbaros Yalcin

https://izlik.org/JA47LY22UN

Öz

This qualitative study examines married individuals' perceptions of family resilience through the lens of Walsh’s Family Resilience Model. Based on findings derived from semi-structured interviews with married individuals from diverse socioeconomic backgrounds, the research delineates the adverse life events encountered within the family, the participants' cognitive appraisals of these events, and the protective factors mobilized during such processes. The findings reveal that resilience patterns are structured around the three fundamental dimensions of Walsh's model: belief systems, organizational patterns, and communication/problem-solving processes. In the dimension of belief systems, framing hardships as a "divine trial," relying on spiritual resources, and the maintenance of hope emerged as primary themes. Regarding organizational patterns, spousal solidarity, role flexibility, the dichotomy of extended family support versus lack thereof, and boundary-setting behaviors were found to be decisive. Within communication processes, open emotional sharing, non-blaming interactions, collaborative problem-solving, and family routines were identified as key elements reinforcing family resilience. Demographic variables such as socioeconomic status, educational attainment, marital duration, and gender significantly influenced these resilience trajectories. This study demonstrates that spirituality, extended family dynamics, and nuclear family boundaries provide unique contributions that enrich the Walsh model within the Turkish cultural context, exhibiting high alignment with local literature regarding spiritual coping, flexible role arrangements, and communicative transparency. Consequently, the results underscore the necessity of culturally sensitive, multidimensional intervention programs for family counseling and social policy recommendations.

Anahtar Kelimeler

Family resilience , Qualitative research , Turkish family culture

EVLİ BİREYLERİN AİLE YILMAZLIK ALGISINA İLİŞKİN NİTEL BİR İNCELEME

https://izlik.org/JA47LY22UN

Öz

Bu çalışma, evli bireylerin aile yılmazlığı algılarını Walsh Aile Yılmazlığı Modeli çerçevesinde inceleyen nitel bir araştırmadır. Farklı sosyoekonomik düzeylerden evli bireylerle yürütülen yarı yapılandırılmış görüşmelerden elde edilen bulgular ile evli bireylerin ailede yaşadığı zorlu yaşam olayları, bu olayları nasıl algıladıkları ve bu süreçlerde hangi koruyucu faktörleri devreye aldıkları ortaya konulmuştur. Bulgular, Walsh aile yılmazlığı modelinin üç temel boyutu –inanç sistemleri, örgütsel örüntüler ve iletişim/problem çözme süreçleri– etrafında şekillendiğini ortaya koymuştur. İnanç sistemleri boyutunda zorlukların “ilahi sınav” olarak anlamlandırılması, manevi kaynaklara dayanma ve umudun korunması öne çıkarken; örgütsel örüntülerde eşler arası dayanışma, rol esnekliği, geniş aileden gelen destek/desteksizlik ikilemi ve sınır koyma davranışları belirleyici olmuştur. İletişim süreçlerinde ise açık duygusal paylaşım, birbirini suçlamama, işbirlikçi problem çözme ve aile rutinleri, ailede yılmazlığı güçlendiren unsurlar olarak tespit edilmiştir. Sosyoekonomik düzey, eğitim seviyesi, evlilik süresi ve cinsiyet gibi demografik değişkenler yılmazlık örüntülerini anlamlı biçimde etkilemiştir. Çalışma, Türk kültürü bağlamında maneviyatın, geniş aile dinamiklerinin ve çekirdek aile sınırlarının Walsh modelini zenginleştiren özgün katkılar sunduğunu göstermekte; yerel literatürdeki benzer bulgularla (manevi başa çıkma, esnek rol düzenlemeleri, iletişimde açıklık) yüksek uyum sergilemektedir. Sonuçlar, aile danışmanlığı ve politika önerileri için kültüre duyarlı, çok boyutlu müdahale programlarının gerekliliğini vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Aile Yılmazlığı , Nitel Analiz , Türk Aile Kültürü

Kaynakça

• Aksoy, M., & Dönmez, A. (2021). Eğitim düzeyine göre aile yılmazlığı farklılaşmaları. Türk Psikoloji Dergisi, 36(1), 45-60.
• Black, K., ve Lobo, M. (2008). A conceptual review of family resilience factors. Journal of family nursing, 14(1), 33-55.
• Buluş, M., ve Bağcı, B. (2016). Evlilik doyumu: Aile yılmazlığı ve etkili iletişim becerilerinin rolü. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(40).
• Carter, B., ve McGoldrick, M. (Eds.). (2005). The expanded family life cycle: Individual, family, and social perspectives (3rd ed.). Allyn and Bacon.
• Chapin M. Family resilience and the fortunes of war. Soc Work Health Care. 2011;50(7):527-42. doi: 10.1080/00981389.2011.588130. PMID: 21846253.
• Connor, K. M., ve Davidson, J. R. T. (2003). Development of a new resilience scale: The Connor-Davidson Resilience Scale (CD-RISC). Depression and Anxiety, 18(2), 76-82. https://doi.org/10.1002/da.10113
• Coyle, J. P., Nochajski, T., Maguin, E., Safyer, A., DeWit, D., ve Macdonald, S. (2009). An exploratory study of the nature of family resilience in families affected by parental alcohol abuse. Journal of Family Issues, 30(12), 1606-1623.
• Creswell, J. W. (2013). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (4th ed.). Sage Publications.
• Demir, S., & Sönmez, E. (2022). Sosyoekonomik düzey ve kaynak mobilizasyonu: Aile yılmazlığı üzerine bir inceleme. Aile ve Toplum Dergisi, 18(2), 78-92.
• Erdem, M., ve Safi, H. (2018). Aile dayanıklılığı ve stresle başa çıkma: Türkiye’de aile çalışmaları üzerine bir derleme. Toplum ve Sosyal Hizmet, 29(1), 45–68.
• Gizir, C. A., ve Aydın, G. (2006). The adaptation of the Resilience and Youth Development Module: Validity and reliability studies. Turkish Psychological Counseling ve Guidance Journal, 3(26).
• Günaydın, H. D., ve Akaroğlu, G. (2022). Aile yılmazlığı kavramına yönelik sistematik bir derleme çalışması. EKEV Akademi Dergisi, (90), 93-104.
• İnan, A. (2024). Depremde Aile Üyelerini Kaybeden Yetişkin Bireylerin Umutsuzluk Düzeyleri ve Yas Süreçlerinin Algıladıkları Sosyal Destek Düzeyi ile İlişkisinin İncelenmesi (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Çağ Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mersin.
• Kaner, S., ve Bayraklı, H. (2010). Aile yılmazlık ölçeği: Geliştirilmesi, geçerliği ve güvenirliği. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 11(02), 47-66.
• Kara, T. ve Kandemir, M. (2021). Bir Aile Yılmazlığı Modeli: Kişilerarası Bağlanma Stilleri ve İki Boyutlu Benlik Saygısı. International Social Sciences Studies Journal, (e-ISSN:2587-1587) Vol:7, Issue:79; pp:1047-1057. http://dx.doi.org/10.26449/sssj.3010.
• Karancı, A. N., ve Alkan, N. (2006). Deprem sonrası psikososyal iyileşme: Aile ve topluluk dayanıklılığı. Türk Psikoloji Yazıları, 9(17), 1–18.
• Katz, R., & Erel, O. (2020). Evlilik süresi ve sınır dinamikleri. Family Process, 59(3), 1123-1138.
• Krippendorff, K. (2018). Content analysis: An introduction to its methodology (4th ed.). Sage publications.
• Luthar, S. S., Cicchetti, D., ve Becker, B. (2000). The construct of resilience: A critical evaluation and guidelines for future work. Child Development, 71(3), 543-562. https://doi.org/10.1111/1467-8624.00164
• Masten, A. S. (2014). Ordinary magic: Resilience in development. Guilford Press.
• Özbay, Y., ve Aydoğan, A. G. D. (2012). Aile yılmazlığı: bir engele rağmen birlikte güçlenen aile. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 7(31), 129-146.
• Özdemir, M., ve Şimşek, T. (2019). Aile dayanıklılığı ve koruyucu faktörler: Türkiye bağlamında bir gözden geçirme. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 10(57), 85–103.
• Özer, İ. Ö. (2020). Pozitivizm, Yapılandırmacılık ve Sosyal Yapısalcılığın Aile Terapisi Üzerindeki Etkileri. Aile Psikolojik Danışmanlığı Dergisi, 3(2), 1-28.
• Özgüven, İ. E. (2012). Ailede yaşam döngüsü ve gelişimsel krizler. Nobel Yayın Dağıtım.
• Öztürk, A., ve Atıcı, M. (2019). Geniş aile ilişkileri ve çekirdek aile sınırları: Nitel bir inceleme. Aile ve Toplum, 15(58), 25–44.
• Patterson, J. M. (2002). Integrating family resilience and family stress theory. Journal of Marriage and Family, 64(2), 349-360.
• Patton, M. Q. (2015). Qualitative research ve evaluation methods: Integrating theory and practice (4th ed.). Sage publications.
• Prime, H., Wade, M., ve Browne, D. T. (2020). Risk and resilience in family well-being during the COVID-19 pandemic. American Psychologist, 75(5), 631–643.
• Sabah, A., Aljaberi, M.A., Martin, J. et al. (2025). Family Resilience as a Mediator in the Relationship Between Family Functioning and Well-Being. Applied Research Quality Life, 20, 1859–1885 https://doi.org/10.1007/s11482-025-10499-x.
• Ungar, M. (2013). Resilience, trauma, context, and culture. Trauma, Violence, ve Abuse, 14(3), 255–266.
• Walsh, F. (2003). Family resilience: Strengths forged through adversity. In F. Walsh (Ed.), Normal family processes (3rd ed., pp. 3–26). Guilford Press.
• Walsh, F. (2007). Traumatic loss and major disasters: Strengthening family and community resilience. Family process, 46(2), 207-227. https://doi.org/10.1111/j.1545-5300.2007.00205.x
• Walsh, F. (2015). Strengthening family resilience (3rd ed.). Guilford Press.
• Walsh, F. (2016). Family resilience: A developmental systems framework. Family Process, 55(4), 613-631.
• Walsh, F. (2016b). Strengthening family resilience (3rd ed.). Guilford Press.
• Yıldırım, M., ve Arslan, G. (2022). Exploring the associations between resilience, dispositional hope, preventive behaviours, subjective well-being, and psychological health among adults during early stage of COVID-19. Curr Psychol 41, 5712–5722. https://doi.org/10.1007/s12144-020-01177-2
• Yılmaz, G., ve Karaca, K. E. (2021). Demans Tanısı Alan ve Almayan Geriatrik Bireylerin Beslenme Durumlarının Değerlendirilmesi. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care, 15(3), 521-530.