TRANSATLANTİK İLİŞKİLERİN SAVUNMA BOYUTUNUN DEĞERLENDİRİLMESİ

With the signing of the North Atlantic Treaty in April 1949, an alliance of independent states emerged. The common purpose of the alliance is to maintain peace, to protect liberties through political consultation, to deter any attacks on the participating states and to provide necessary military defense as proof of its deterrence. In addition, North Atlantic Treaty, hereafter NATO, has also committed to protecting international peace and security that are now one of the main objectives of the organization. The purpose of this study is to find out the nature of transatlantic alliance by analyzing fundamental dynamics of NATO, which was established as the military wing of the Western bloc in the era of the post-World War II. First of all, the answer will be sought in the question of “how do American and European decision-makers define the defensive dimension of relations”? Before answering this type of questions, it is revealed how Americans and European decision-makers perceive the alliance. In addition, the depth of the defense dimension of the alliance will be examined and the functions of NATO will be addressed. In this context, it is necessary to say that American and European decision-makers have predominantly paid attention to the defensive dimension of the alliance. 

Kuzey Atlantik Antlaşması’nın Nisan 1949’da imzalanmasıyla, bağımsız devletlerden oluşan bir ittifak meydana gelmiştir. Bu devletlerin ortak amacı barışı sürdürmek, özgürlükleri siyasi dayanışma yoluyla korumak, kendilerine yönelik her türlü saldırıyı caydırmak ve gerekirse geri püskürtmeye yetecek askeri savunmayı sağlamaktır. NATO, geçen yıllar içinde temel misyonuna uluslararası barış ve güvenlik ilkesini de eklemiş ve bunu temel amaç haline getirmiştir. Bu çalışmanın amacı İkinci Dünya Savaşı sonrası batı bloğunun askeri kanadı olarak kurulan NATO’yu oluşturan temel dinamiklerin analizinin yapılması suretiyle transatlantik ittifakının doğasının anlaşılmaya çalışılmasıdır. Öncelikle “ittifakı oluşturan Amerikalı ve Avrupalı karar alıcılar ilişkilerin savunma boyutunu ne şekilde tanımlamaktadır” sorusuna yanıt aranmıştır. Çalışmada yer alan bu ve buna benzer diğer soruların yanıtları ortaya koyulmadan önce, ilk olarak transatlantik ittifakı oluşturan ABD ve Avrupa kanadının bu ittifakı nasıl algıladıklarına yer verilmiştir. Ayrıca ittifakın savunma boyutunun derinliği konusu irdelenmiş ve savunma boyutunun hayat bulduğu NATO’nun işlevleri konusu ele alınmıştır. Bu bağlamda Amerikalı ve Avrupalı karar alıcıların, transatlantik ittifakının daha çok savunma yönüne önem verdikleri ve ilişkilerin bu yönde ilerlemesi konusunda uzlaşı içinde oldukları sonucuna varılmıştır.