Derleme

Eğitim araştırmaları için çağdaş bir araştırma yöntemi: Q-metodu

Sayı: 73 31 Ocak 2025
PDF İndir
EN TR

Eğitim araştırmaları için çağdaş bir araştırma yöntemi: Q-metodu

Öz

Günümüze kadar eğitim alanında birçok bilimsel çalışma farklı yaklaşım ve desenler kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Özellikle son yirmi yıl incelendiğinde nicel, nitel ve karma yaklaşımların hepsinin yoğun olarak kullanıldığı göze çarpmaktadır. Bunun yanında az bilinen ve tercih edilmeyen metodolojilerin olduğu göze çarpmaktadır. Bu metodolojilerden birinin de Q-metodu olduğu ifade edilebilir. Nitel ve nicel yaklaşımlara göre daha yeni sayılabilecek bu metodoloji, esnek yapısı, ekonomik olması ve istatistiksel yöntemlerle analiz edilmesi açısından eğitim araştırmaları için kullanılabilir ve uygulanabilir görünmektedir. Q-metodu, katılımcıların bakış açılarını, inançlarını, tutumlarını ve düşüncelerini analiz etmek için ideal bir yöntem olarak karşımıza çıkmaktadır. Q-metodu bir taraftan faktör analizi ile desteklenirken diğer taraftan temelinde öznel yargıları barındırdığından nitel yaklaşımlara da benzemektedir. Dolayısıyla ne nitel ne de nicel bir yaklaşım olarak bahsedilememektedir. Bu sebeple kendine has bir yapıda değerlendirilmektedir. Bu çalışmanın amacı alanda az bilinen ve uygulanmayan Q-metodunu araştırmacılara tanıtmak, bilinirliğini ve araştırmacıların farkındalık düzeylerini arttırmaktır. Bu kapsamda Q-metodunun temelleri ve tarihinden bahsedilmiş, nasıl uygulanabileceği ve nasıl analiz edilebildiği hakkında bilgiler verilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akhtar-Danesh, N., Baumann, A. ve Cordingley, L. (2008). Q-methodology in nursing research: A promising method for the study of subjectivity. Western Journal of Nursing Research, 30(6), 759-773.
  2. Alper, A., ve Gülbahar Güven, Y. (2009). Trends and issues in educational technologies: A review of recent research in Tojet. Turkish Online Journal of Educational Technology, 8(2).
  3. Amin, Z. (2000). Q methodology: A journey into the subjectivity of human mind. Singapore Medical Journal, 41(8), 410-414.
  4. Barchak, L. J. (1979). Discovery of socialist opinion. Operant Subjectivity, 2(3), 69-102.
  5. Bournemouth (t.y.) https://research.bournemouth.ac.uk/wp-content/uploads/2013/11/Q-sort-in-progress.jpg
  6. Brown, M. (2004). Illuminating patterns of perception: An overview of Q methodology. Pittsburgh: Carnegie Mellon University.
  7. Brown, S. R. (1993). A primer on Q methodology. Operant subjectivity, 16(3/4), 91-138.
  8. Brown, S. R. (1986). Q technique and method: Principles and procedures. W.D. Berry, M.S. Lewis-Beck (Ed.) New tools for social scientists: Advances and applications in research methods içinde (s. 57-76) Beverly Hills: Sage Publications.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Eğitim Üzerine Çalışmalar (Diğer)

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

31 Ocak 2025

Gönderilme Tarihi

10 Kasım 2023

Kabul Tarihi

27 Ocak 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Sayı: 73

Kaynak Göster

APA
Sancar, İ. V. (2025). Eğitim araştırmaları için çağdaş bir araştırma yöntemi: Q-metodu. Mehmet Akif Ersoy University Journal of Education Faculty, 73, 542-566. https://doi.org/10.21764/maeuefd.1389032

   Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi

33574