Araştırma Makalesi

Örgütsel İnsandışılaştırma Olgusunun Entelektüel Yapısı ve Evrimi: Web of Science Veri Tabanına Dayalı R Studio Destekli Bibliyometrik Analiz

Cilt: 9 Sayı: 1 20 Mart 2026
PDF İndir
TR EN

Örgütsel İnsandışılaştırma Olgusunun Entelektüel Yapısı ve Evrimi: Web of Science Veri Tabanına Dayalı R Studio Destekli Bibliyometrik Analiz

Öz

Bu çalışma, iş dünyasında çalışanların insani niteliklerinin göz ardı edilip birer araç veya makine olarak algılanması süreci olan "örgütsel insandışılaştırma" olgusunu bibliyometrik analiz tekniği ile sistematik olarak incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın temel amacı, 2014-2025 yılları arasında Web of Science (WoS) veri tabanında yayımlanmış bilimsel eserlerin yıllık dağılımını, gelişim seyrini ve entelektüel yapısını ortaya koymaktır. Çalışma kapsamında belirlenen kriterlere uygun 81 akademik yayın, R Studio platformu ve Bibliometrix aracı kullanılarak; atıf ağları, yazar iş birlikleri, kurumsal katkılar ve tematik eğilimler açısından analiz edilmiştir. Bulgular, alanın 2020 yılından itibaren ivme kazandığını ve Belçika, Çin ile İspanya’nın üretimde lider ülkeler olduğunu göstermektedir. Analiz sonuçlarına göre Stinglhamber F. ve Caesens G. en etkili yazarlar olarak öne çıkarken, Catholic University of Louvain kurumsal düzeyde en yüksek katkıyı sağlamıştır. Tematik haritalama sonuçları, "iş tatmini", "duygusal tükenmişlik" ve "istismarcı yönetim" gibi kavramların merkezi rollerini koruduğunu; "psikolojik güvenlik" ve "sosyal dışlanma" gibi konuların ise yükselen temalar olduğunu kanıtlamaktadır. Sonuç olarak çalışma, parçalı bir yapı sergileyen literatürü bütüncül bir çerçevede birleştirerek, konunun gelecekteki araştırmalar için dijitalleşme ve yapay zeka yönetimi ekseninde incelenmesi için bir yol sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Araştırmanın ortaya konulmasında herhangi bir mali destek alınmamıştır.

Etik Beyan

Bu makale Araştırma ve Yayın Etiğine uygundur. Beyan edilecek herhangi bir çıkar çatışması yoktur. Araştırmanın ortaya konulmasında herhangi bir mali destek alınmamıştır. Makale yazım ve intihal/benzerlik açısından kontrol edilmiştir. Makale, “en az iki dış hakem” ve “çift taraflı körleme” yöntemi ile değerlendirilmiştir. Yazar, dergiye imzalı “Telif Devir Formu” belgesi göndermiştir. Mevcut çalışma için mevzuat gereği etik izni alınmaya ihtiyaç yoktur. Bu konuda yazarlar tarafından dergiye “Etik İznine Gerek Olmadığına Dair Beyan Formu” gönderilmiştir. Yazar, çalışmanın tüm bölümlerine ve aşamalarına tek başına katkıda bulunmuştur.

Kaynakça

  1. ARIA, Massimo ve CUCCURULLO, Corrado (2017), “Bibliometrix: An R-Tool for Comprehensive Science Mapping Analysis”, Journal of Informetrics, S.11(4), ss.959-975, https://doi.org/10.1016/j.joi.2017.08.007
  2. ARIÑO-MATEO, Eva, ARRIAGADA-VENEGAS, Maite, ALONSO-RODRÍGUEZ, Itahisa ve PÉREZ-JORGE, David (2024), “Your Humanity Depends on Mine: The Role of Organizational Dehumanization in the Context of University Studies”, Humanities and Social Sciences Communications, S.11(1), ss.1-7, https://doi.org/10.1057/s41599-024-02880-2
  3. BALDISSARRI, Cristina ve FOURIE, Melike M. (2023), “Dehumanizing Organizations: Insidious Effects of Having One’s Human Integrity Denied at Work”, Current Opinion in Behavioral Sciences, S.49, ss.(101244), https://doi.org/10.1016/j.cobeha.2022.101244
  4. BELL, Chris M. ve KHOURY, Careen (2011), “Dehumanization, Deindividuation, Anomie and Organizational Justice”, Emerging Perspectives on Organizational Justice and Ethics (Ed. Stephen W. Gilliland, Dirk D. Steiner, Daniel P. Skarlicki), Research in Social Issues in Management, C.7, Information Age Publishing, Greenwich, ss.169-200, https://doi.org/10.1108/978-1-61735-583-720251010
  5. BELL, Chris M. ve KHOURY, Careen (2016), “Organizational Powerlessness, Dehumanization, and Gendered Effects of Procedural Justice”, Journal of Managerial Psychology, S.31(2), ss.570-585, https://doi.org/10.1108/JMP-09-2014-0267
  6. BRISON, Noémie, KIM, Hak-Yoon, LAGIOS, Constantin ve MURTAZA, Ghulam (2022a), “Organizational Dehumanization: Its Nomological Network and Measurement”, Academy of Management Proceedings, S.2022(1), ss.(16420), https://doi.org/10.5465/AMBPP.2022.16420symposium
  7. BRISON, Noémie, STINGLHAMBER, Florence ve CAESENS, Gaëtane (2022b), “Organizational Dehumanization”, Oxford Research Encyclopedia of Psychology, Oxford University Press, Oxford, https://doi.org/10.1093/acrefore/9780190236557.013.902
  8. CAESENS, Gaëtane ve BRISON, Noémie (2023), “The Relationship Between Organizational Dehumanization and Safety Behaviors”, Safety Science, S.158, ss.(105971), https://doi.org/10.1016/j.ssci.2022.105971

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Örgütsel Davranış

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

20 Mart 2026

Gönderilme Tarihi

26 Şubat 2026

Kabul Tarihi

19 Mart 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 9 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Karademir, Ö. (2026). Örgütsel İnsandışılaştırma Olgusunun Entelektüel Yapısı ve Evrimi: Web of Science Veri Tabanına Dayalı R Studio Destekli Bibliyometrik Analiz. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 9(1). https://doi.org/10.33712/mana.1898454
AMA
1.Karademir Ö. Örgütsel İnsandışılaştırma Olgusunun Entelektüel Yapısı ve Evrimi: Web of Science Veri Tabanına Dayalı R Studio Destekli Bibliyometrik Analiz. Yönetim Akademisi. 2026;9(1). doi:10.33712/mana.1898454
Chicago
Karademir, Ömer. 2026. “Örgütsel İnsandışılaştırma Olgusunun Entelektüel Yapısı ve Evrimi: Web of Science Veri Tabanına Dayalı R Studio Destekli Bibliyometrik Analiz”. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi 9 (1). https://doi.org/10.33712/mana.1898454.
EndNote
Karademir Ö (01 Mart 2026) Örgütsel İnsandışılaştırma Olgusunun Entelektüel Yapısı ve Evrimi: Web of Science Veri Tabanına Dayalı R Studio Destekli Bibliyometrik Analiz. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi 9 1
IEEE
[1]Ö. Karademir, “Örgütsel İnsandışılaştırma Olgusunun Entelektüel Yapısı ve Evrimi: Web of Science Veri Tabanına Dayalı R Studio Destekli Bibliyometrik Analiz”, Yönetim Akademisi, c. 9, sy 1, Mar. 2026, doi: 10.33712/mana.1898454.
ISNAD
Karademir, Ömer. “Örgütsel İnsandışılaştırma Olgusunun Entelektüel Yapısı ve Evrimi: Web of Science Veri Tabanına Dayalı R Studio Destekli Bibliyometrik Analiz”. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi 9/1 (01 Mart 2026). https://doi.org/10.33712/mana.1898454.
JAMA
1.Karademir Ö. Örgütsel İnsandışılaştırma Olgusunun Entelektüel Yapısı ve Evrimi: Web of Science Veri Tabanına Dayalı R Studio Destekli Bibliyometrik Analiz. Yönetim Akademisi. 2026;9. doi:10.33712/mana.1898454.
MLA
Karademir, Ömer. “Örgütsel İnsandışılaştırma Olgusunun Entelektüel Yapısı ve Evrimi: Web of Science Veri Tabanına Dayalı R Studio Destekli Bibliyometrik Analiz”. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, c. 9, sy 1, Mart 2026, doi:10.33712/mana.1898454.
Vancouver
1.Ömer Karademir. Örgütsel İnsandışılaştırma Olgusunun Entelektüel Yapısı ve Evrimi: Web of Science Veri Tabanına Dayalı R Studio Destekli Bibliyometrik Analiz. Yönetim Akademisi. 01 Mart 2026;9(1). doi:10.33712/mana.1898454