İdari Yargı’da Hâkimin Takdir Yetkisinin Denetlenmesi

Hulusi Alphan Dinçkol

İdari Yargı’da Hâkimin Takdir Yetkisinin Denetlenmesi

Öz

Günümüzde denetimsiz bir takdir yetkisinden sözetmek olanağı bulun- mamaktadır. Doğal olarak idarenin takdir yetkisini denetleyebilen hâkimin, kendi takdir yetkisini kullanma şekli de bir başka hâkim ya da hâkimler grubun- ca denetlenecektir. “Hukuka uygunluk denetimi ile sınırlı olmak”, “yerindelik denetimi yasağı” ve “hâkimin idarenin yerine geçerek karar oluşturma yasağı” takdir yetkisi kullanılarak tesis edilen işlemlerin hukuka uygunluğunun belir- lenmesinde, idari yargı hâkiminin yetkisinin sınırıdır. Hukukumuz açısından ise, denetim organı durumundaki Danıştay’ın işin hukuksal yönüne bakacağı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nda belirtilmiştir. Danıştay’ın denetiminin ama- ca uygun olması için, bozma kararlarında hâkimlere yön verici nitelikte gerekçe gösterilmesi gereklidir.

Anahtar Kelimeler

İdarenin takdir yetkisinin denetlenmesi,Hukuka uygunluk denetimi,Yerindelik,Gerekçe

Kaynakça

Akıncı, Müslüm, İdari Yargıda Adil Yargılanma Hakkı, Turhan Kitabevi, Ankara 2008.
Akmanlar, Bülent, “Cezada Hâkimin Takdir Selâhiyeti”, Ankara Barosu Dergisi, 1960, S.2.
Aksoylu, İlter, “İdari Yargı Kararlarının Gerekçelerinin Bağlayıcılığı”, http://www. msb.gov.tr/ayim/Ayim_makale_detay.asp?IDNO=70 (20.10.2012).
Alacakaptan, Uğur, İngiliz Ceza Hukukunda Suç ve Cezaların Kanuniliği Prensibi, Ankara 1958.
Aral, Vecdi, Hukuk ve Hukuk Bilimi Üzerine, Filiz Kitabevi, İstanbul 1979.
Atay, Ender Ethem, “Kuvvetler Ayrılığı İlkesi Uyarınca Yürütme Yargı Ayrılığı Ve İdari Yargı Denetiminin Niteliği”, Danıştay İdari Yargı Sempozyumu 2008, http://www.danistay.gov.tr/kuvvetler_ayriligi_ilkesi.htm (02.10.2012).
Berki, Şakir, Medeni Hukuk, Umumi Esaslar, Şahsın ve Aile Hukuku, Ankara 1969.
Bonnard, Roger, İdarenin Kazai Murakabesi, çev. Ahmet Reşit Turnagil, İstanbul 1939.

Çağlayan, Ramazan, “Türk Hukukunda İdarenin Takdir Yetkisinin Yargısal Denetimi”, Atatürk Üniversitesi Erzincan Hukuk Fakültesi Dergisi, C.VII, S.3-4, Aralık 2003.
Daştan, Deniz, “Takdir Yetkisi, Yargısal Denetim ve Yerindelik”, İstanbul Barosu Dergisi, S.2, Haziran 2003.
Dinçkol, Abdullah, Hukuka Giriş, Hukukun Temel Kavramları, Der Yayınları, 8. Basım, İstanbul 2012.
Duran, Lütfü, “İdari İşlem Niteliğinde Yargı Kararlarıyla Vergi Davalarının Çözümü I”, Amme İdaresi Dergisi, C.20, S.4, Aralık 1987.
Edis, Seyfullah, “Hukukun Uygulanmasında Yargıca Tanınmış Takdir Yetkisi”, AÜHFD., C.XXX, 1973, S.1-4.
Erdoğan, Mustafa, Anayasal Demokrasi, 4.Baskı, Siyasal Kitabevi, Ankara 2001.
Ersan, Gökçe, “İdarenin Takdir Yetkisi Ve Takdir Yetkisinin Yargısal Denetimi”, Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Yönetimi Anabilim Dalı Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Trabzon 2008.
Giritli, İsmet / Bilgen, Pertev / Akgüner, Tayfun / Berk, Kahraman, İdare Hukuku, Der Yayınevi, İstanbul 2012.
Gözübüyük, Abdullah Şeref, Yönetsel Yargı, 28. Bası, Ankara 2009.
Gözübüyük, Abdullah Şeref / Tan, Turgut, İdare Hukuku C.2, Turhan Kitabevi, 4. Baskı, Ankara 2010.
Grünberg, Teo, Felsefe ve Felsefi Mantık yazıları, YKY, İstanbul 2005.
Günday, Metin, “İdari Yargının Görev Alanının Anayasal Dayanakları”, Anayasa Yargısı Dergisi, C.14, 1997.
Günday, Metin, İdare Hukuku, İmaj Yayınevi, 10. Baskı, Ankara 2011.
Gürdoğan, Burhan, Yargıcın Takdir Hakkının Yargıtayca Denetlenmesi, Deneme, Ankara 1967.
Güriz, Adnan, Hukuk Felsefesi, Dördüncü Baskı, Ankara 1996.
Hacıoğlu, Halime, “Türk Hukukunda Yargı Denetimi Dışında Tutulan İdari İşlemler”, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Hukuku Anabilim Dalı, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Konya 2008.
Işıktaç, Yasemin / Metin, Sevtap, Hukuk Metodolojisi, Filiz Kitabevi, İstanbul, 2003.
Karahanoğulları, Onur, “İdarenin Yargısal Denetimine Yönelik Anayasa Değişiklikleri Ve Takdir Yetkisinin Yargısal Denetimi”, http://80.251.40.59/politics.ankara. edu.tr/karahan/makaleler/yargidenetimininsinirlanmasi.pdf (04.11.2012).
Kırışık, Fatih / Aydın, Nizamettin, “İdari İşlemin Unsurlarında Takdir Yetkisinin Varlığı sorunu”, Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Y.2002, C.7, http://edergi.sdu.edu.tr/index.php/iibfd/ article/viewFile/2514/2258, (11.01.20013).
Kuru, Baki, Hukuk Muhakemeleri Usulü, C.IV, Beşinci Bası, İstanbul 1991.
Kutlu, Mustafa, “Hukuk Devletinde Yargıç Meşruiyetinin Görünüm Biçimleri”, http:www.turkhukuksitesi.com/faq/yargic_mesruiyeti.shtml (10.01.2013).
Olgaç, Senai, “Adaletin Gerçekleştirilmesinde Hâkimlere ve Yargıtay’a Düşen Ödevler”, Ankara Barosu Dergisi, 1968, S.3.
Oytan, M., “Yargılamanın, Yargılama Teknikleri İle Sınırlandırılması”, I.Ulusal İdare Hukuku Kongresi, I. Kitap, İdari Yargı, Ankara 1990.
Öden, M., Türk Anayasa Hukukunda Eşitlik İlkesi, Ankara 2003.
Sivrihisarlı, Ömer, Hukuk Yargılamasında Maddi Hukuka İlişkin Temyiz Nedenleri ve Yargıtay Denetiminin Kapsamı, İstanbul 1978.
Surlu, Mehmet Handan, “Cezada Takdiri Hafifletici Nedenler”, Adalet Dergisi, Y.61, Kasım 1970, S.11.
Şenlen, Süheyla, “Türkiye’de İdari yargının Doğuşu ve Tarihi Gelişimi”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, http://dergiler.ankara.edu.tr/ dergiler/42/465/5342.pdf, (11.01.2013).
Turan, Hüseyin, “Adil Yargılanma Hakkının Bir Unsuru Olarak Mahkeme Kararlarında Gerekçe”, Yargıtay Dergisi, C.31, S.3.
Velidedeoğlu, Hıfzı Veldet, “Türk Anayasası Açısından Hukuk Devleti Kavramı”, Danıştay Dergisi, Ankara 1973, S.11.
Yayla, Yıldızhan, İdare Hukuku, Beta, İstanbul 2009.
Yıldırım, Mehmet Kamil, Medeni Usul Hukukunda Delillerin Değerlendirilmesi, İstanbul 1990.
Yıldırım, Turan, İdari Yargı, 2. Baskı, Beta, İstanbul 2010.
Yıldırım, Turan, “Yargı Kararlarının Uygulanmaması Sorunu”, Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, s.7, www.insanbilimleri.com, (03.11.2012).
Yücel, Mustafa Tören, Hukuk Sosyolojisi, Ankara 2004.
Zabunoğlu, Yahya K., “Adil Yargılanma Hakkı ve İdari Yargı”, Yargı Reformu 2000 Sempozyumu, Konuşmalar Bildiriler Tartışmalar Belgeler, İzmir Barosu Yayını, İzmir 2000.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Hulusi Alphan Dinçkol ^* Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi

1 Aralık 2013

Gönderilme Tarihi

1 Mayıs 2013

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2013 Cilt: 19 Sayı: 2

IZ

https://izlik.org/JA47GW77NZ

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Dinçkol, H. A. (2013). İdari Yargı’da Hâkimin Takdir Yetkisinin Denetlenmesi. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 19(2), 1567-1594. https://izlik.org/JA47GW77NZ

AMA

1.Dinçkol HA. İdari Yargı’da Hâkimin Takdir Yetkisinin Denetlenmesi. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi. 2013;19(2):1567-1594. https://izlik.org/JA47GW77NZ

Chicago

Dinçkol, Hulusi Alphan. 2013. “İdari Yargı’da Hâkimin Takdir Yetkisinin Denetlenmesi”. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi 19 (2): 1567-94. https://izlik.org/JA47GW77NZ.

EndNote

Dinçkol HA (01 Aralık 2013) İdari Yargı’da Hâkimin Takdir Yetkisinin Denetlenmesi. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi 19 2 1567–1594.

IEEE

[1]H. A. Dinçkol, “İdari Yargı’da Hâkimin Takdir Yetkisinin Denetlenmesi”, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, c. 19, sy 2, ss. 1567–1594, Ara. 2013, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA47GW77NZ

ISNAD

Dinçkol, Hulusi Alphan. “İdari Yargı’da Hâkimin Takdir Yetkisinin Denetlenmesi”. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi 19/2 (01 Aralık 2013): 1567-1594. https://izlik.org/JA47GW77NZ.

JAMA

1.Dinçkol HA. İdari Yargı’da Hâkimin Takdir Yetkisinin Denetlenmesi. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi. 2013;19:1567–1594.

MLA

Dinçkol, Hulusi Alphan. “İdari Yargı’da Hâkimin Takdir Yetkisinin Denetlenmesi”. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, c. 19, sy 2, Aralık 2013, ss. 1567-94, https://izlik.org/JA47GW77NZ.

Vancouver

1.Hulusi Alphan Dinçkol. İdari Yargı’da Hâkimin Takdir Yetkisinin Denetlenmesi. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi [Internet]. 01 Aralık 2013;19(2):1567-94. Erişim adresi: https://izlik.org/JA47GW77NZ