ÇOK AMAÇLI KARAR ALMA’DA BULANIK MANTIK VE BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ YÖNTEMİYLE BİR SİYASİ PARTİ İÇİN ADAY BELİRLEME ÇALIŞMASI

S. Erdal Dinçer

doi:10.14783/maruoneri.677337

ÇOK AMAÇLI KARAR ALMA’DA BULANIK MANTIK VE BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ YÖNTEMİYLE BİR SİYASİ PARTİ İÇİN ADAY BELİRLEME ÇALIŞMASI

Öz

Gerçek hayatta karşılaşılan problemlerin çok büyük bir kısmı birden fazla amacı ve bu amaçlara ulaşmak için kullanılacak pek çok kriter ve alt kriterleri içermektedir. Karar alıcı çoğu zaman birbiri ile çelişen amaçları kesin bir değeri olmayan ve belirsiz veriler ile optimize etmeye çalışır. Bu çalışmada, çok amaçlı karar almada bulanık mantık sürecinin açıklanmasına ve Bulanık Analitik Hiyerarşi Prosesi (BAHP) yöntemiyle siyasi partiler için aday belirleme çalışması probleminin çözümüne yönelik bir algoritma önerilmiştir. Önerilen algoritma 29 Mart 2009 tarihinde gerçekleştirilecek olan yerel seçimlerde yerel yönetime aday gösterilecek olan adayın belirlenmesine yönelik olarak oluşturulmuştur. Aday adaylarının faktörler temelinde değerlendirilmesinde dilsel değişkenler kullanılmış ve bulanık ağırlıkların durulaştırılması a-kesme ve iyimserlik indeksi temelinde geliştirilen bir durulaştırma işlemi ile yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Çok Amaçlı Karar Alma,Analitik Hiyerarşi Yöntemi,Bulanık Analitik Hiyerarşi Yöntemi

Kaynakça

[1] Gargano, M.L.; Marose, R.A. & Kleeck, L. (1991). An application of artifıcial neural Networks and genetic algorithms to personnel selection in the fmancial industry. Proceedings of the First International Conference on Artifıcial Intelligence Applications, 257-262.
[2] Miller, G.M. & Feinzig, S.L. (1993). Fuzzy sets and personnel selection: Discussion and an application. Journal of Occupational and Organizational Psychology, 66(1), 163-169.
[3] Liang, S.L. & Wang M.J. (1994). Personnel selection using fuzzy MCDM algorithm. European Journal of Operational Research, 78(2), 22-33.
[4] Karsak, E.E. (2001). Personnel selection using a fuzzy MCDM approach based on ideal and anti-ideal Solutions. Multiple Criteria Decision Making in the New Millenium, Berlin, 425-432.
[5] Hooper, R.S.; Galvin, T.P.; Kimler, R.A. & Liebowitz, J. (1998). Use of an expert system in a personnel selection process. Expert Systems with Applications, 14(1), 425-432.
[6] Bohanec, M.; Urh, B. & Rajkovic, V. (1992). Evaluating options by combined qualitative and quantitative methods. Açta Psychologica, 80(2), 67-89.
[7] Güneş, M. (2001). Bulanık Doğsal Sistemler ve Regresyon Modellerine Uygulaması, A Review of Social, Economic & Business Studies, 1(1), 176-192.
[8] Triantaphyllou, E. (2000). Multi-Criteria Decision Making Methods: A Comparative Study. Dordrecht: Kluver Academic Publishers.

[9] Lootsma, F. (1997). Fuzzy Logic for Planning and Decision Making. Dordrecht: Kluver Academic Publishers.
[10] Terano, T.; Asai, K. & Sugeno, M. (1997). Fuzzy Systems Theory and Its Applications. San Diego: Academic Press Inc.
[11] Saaty, T.L. (1980). The Analytic Hierarchy Process. New York: McGraw-Hill.
[12] Gardiner, A.R. & Armstrong-Wright, D. (2000). Employee selection and anti-discrimination law: Implications for multi-criteria group decision support. Journal of Multi- Criteria Decision Analysis, 9(1), 99-109.
[13] Karsak, E.E. & Tolga, E. (2001). Fuzzy multi-criteria decision-making procedure for evaluating advanced manufacturing system investments. International Journal of Production Economics, 69(2) ,49-64.
[14] Van Laarhoven, P.J.M. & Pedrycz, W. (1983). A fuzzy extension of Saaty’s priority theory. Fuzzy Sets and Systems, 11(4) , 229-241.
[15] Buckley, J.J. (1985). Fuzzy hierarchical analysis. Fuzzy Sets and Systems, 17(5), 233-247.
[16] Chang, D.Y. (1996). Applications of te extent analysis method on fuzzy AHP. European Journal of Operational Research, 95(2), 649-655.
[17] Cheng, C.FI. (1997). Evaluating naval tactical misilse systems by fuzzy AHP based on the grade value of membership function. European Journal of Operational Research, 96(2), 343-350.
[18] Weck, M.; Klocke, F.; Schell, H. & Rüenauver, E. (1997). Evaluating altemative production cycles using the extended fuzzy AHP method. European Journal of Operational Research, 100(2), 351- 366.
[19] Kahraman, C.; Ulukan, Z. & Tolga, E. (1998). A fuzzy weighted evaluation method using objective and subjective measures. Proceedings of the International ICSC Symposium on Engineering of Intelligent Systems, 1, 57-63.
[20] Deng, H. (1999). Multicriteria analysis with fuzzy painvise comparison. International Journal of Approximate Reasoning, 21(3), 215-231.
[21] Lee, M.; Pham, H. & Zhang, X. (1999). A methodology for priority setting with application to sofhvare development process. European Journal of Operational Research, 118(2), 375-389, 1999.
[22] Chan, F.T.S.; Chan, M.H. & Tang, N.K.H. (2000). Evaluation methodologies for technology selection. Journal of Materials Processing Technology, 107(1-3), 330-337.
[23] Chan, F.T.S.; Jiang, B. & Tang, N.K.H. (2000). The development of intelligent decision support tools to aid the design of flexible manufacturing Systems. International Journal ofProduction Economics, 65(1), 73-84.
[24] Kuo, R.J.; Chi, S.C. & Kao, S.S. (2002). A decision support system for selecting convenience store location through integration of fuzzy AHP and artifıcial neural network. Computers in Industry, 47(2), 199-214.
[25] Mikhailov, L. & Singh, M.G. (2002). Fuzzy analytic network process and its application to the development of decision support Systems. IEEE Transactions on Systems, Man and Cybernetics-Part C: Applications and Reviews, 33(1), 33-41.
[26] Mikhailov, L. (2004). A fuzzy approach to deriving priorities ffom interval pairvvise comparison judgement. European Journal of Operational Research, 159(3), 687- 704.
[27] Mikhailov, L. & Tsvetinov, P. (2004). Evaluation of Services using a fuzzy analytic hierarchy process. Applied Soft Computing, 22(8), 42-69.
[28] Prakash, T.N. (2003). Land Suitability Analysis for Agricultural Crops: A Fuzzy Multicriteria Decision Making Approach. MSc Thesis, ITC Institue. 29
[29] Ding, J.F. & Liang, G.S. (2005). Using fuzzy MCDM to select partners of strategic alliances for liner shipping. Information Sciences, 173(28), 197- 225.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

S. Erdal Dinçer ^* Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

10 Ocak 2009

Gönderilme Tarihi

15 Temmuz 2008

Kabul Tarihi

15 Ekim 2008

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2009 Cilt: 8 Sayı: 31

DOI

https://doi.org/10.14783/maruoneri.677337

IZ

https://izlik.org/JA54JN85CD

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Dinçer, S. E. (2009). ÇOK AMAÇLI KARAR ALMA’DA BULANIK MANTIK VE BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ YÖNTEMİYLE BİR SİYASİ PARTİ İÇİN ADAY BELİRLEME ÇALIŞMASI. Öneri Dergisi, 8(31), 81-92. https://doi.org/10.14783/maruoneri.677337

AMA

1.Dinçer SE. ÇOK AMAÇLI KARAR ALMA’DA BULANIK MANTIK VE BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ YÖNTEMİYLE BİR SİYASİ PARTİ İÇİN ADAY BELİRLEME ÇALIŞMASI. Öneri Dergisi. 2009;8(31):81-92. doi:10.14783/maruoneri.677337

Chicago

Dinçer, S. Erdal. 2009. “ÇOK AMAÇLI KARAR ALMA’DA BULANIK MANTIK VE BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ YÖNTEMİYLE BİR SİYASİ PARTİ İÇİN ADAY BELİRLEME ÇALIŞMASI”. Öneri Dergisi 8 (31): 81-92. https://doi.org/10.14783/maruoneri.677337.

EndNote

Dinçer SE (01 Ocak 2009) ÇOK AMAÇLI KARAR ALMA’DA BULANIK MANTIK VE BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ YÖNTEMİYLE BİR SİYASİ PARTİ İÇİN ADAY BELİRLEME ÇALIŞMASI. Öneri Dergisi 8 31 81–92.

IEEE

[1]S. E. Dinçer, “ÇOK AMAÇLI KARAR ALMA’DA BULANIK MANTIK VE BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ YÖNTEMİYLE BİR SİYASİ PARTİ İÇİN ADAY BELİRLEME ÇALIŞMASI”, Öneri Dergisi, c. 8, sy 31, ss. 81–92, Oca. 2009, doi: 10.14783/maruoneri.677337.

ISNAD

Dinçer, S. Erdal. “ÇOK AMAÇLI KARAR ALMA’DA BULANIK MANTIK VE BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ YÖNTEMİYLE BİR SİYASİ PARTİ İÇİN ADAY BELİRLEME ÇALIŞMASI”. Öneri Dergisi 8/31 (01 Ocak 2009): 81-92. https://doi.org/10.14783/maruoneri.677337.

JAMA

1.Dinçer SE. ÇOK AMAÇLI KARAR ALMA’DA BULANIK MANTIK VE BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ YÖNTEMİYLE BİR SİYASİ PARTİ İÇİN ADAY BELİRLEME ÇALIŞMASI. Öneri Dergisi. 2009;8:81–92.

MLA

Dinçer, S. Erdal. “ÇOK AMAÇLI KARAR ALMA’DA BULANIK MANTIK VE BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ YÖNTEMİYLE BİR SİYASİ PARTİ İÇİN ADAY BELİRLEME ÇALIŞMASI”. Öneri Dergisi, c. 8, sy 31, Ocak 2009, ss. 81-92, doi:10.14783/maruoneri.677337.

Vancouver

1.S. Erdal Dinçer. ÇOK AMAÇLI KARAR ALMA’DA BULANIK MANTIK VE BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ YÖNTEMİYLE BİR SİYASİ PARTİ İÇİN ADAY BELİRLEME ÇALIŞMASI. Öneri Dergisi. 01 Ocak 2009;8(31):81-92. doi:10.14783/maruoneri.677337