Araştırma Makalesi

İrademiz Özgür Değil: Metafizik Bir Problem Olarak Özgür İrade

Cilt: 3 Sayı: 1 30 Haziran 2020
PDF İndir
TR EN

İrademiz Özgür Değil: Metafizik Bir Problem Olarak Özgür İrade

Öz

Felsefe tarihinin en dikkat çekici ve en zorlayıcı birkaç probleminden biri olan özgür irade problemi beyin inceleme tekniklerinin gelişmesiyle birlikte aynı zamanda bilimsel bir problem halini de almış görünüyor. Bilimlerin (psikoloji ve sinirbilim) iradenin özgürlüğü ile ilgili söyledikleri pek iç açıcı değilse de sonuçlar tartışmaları bitirici nitelikte değil. Bununla birlikte, bilimsel bulgularla beraber ele alındığında özgür irade düşüncesinin felsefi açmazları daha da çarpıcı bir şekilde kendini gösteriyor. Öyle görünüyor ki eylemlerimizin yaratıcısı, bedenlerimizin mutlak yöneticisi olduğumuz şeklindeki alışılageldik özgürlük fikri kişiler hakkında ikici bir anlayışı gerektiriyor ancak ikicilik içerdiği metafizik güçlükler sebebiyle isteneni veremiyor. Günümüzde daha çok özellik ikiciliği olarak karşımıza çıkan ikici anlayışlar bilincin beyne etki edebilecek bir güç, vasıta veya ortam olacağı bir bilinç-beyin ilişkisini tesis edemiyorlar ve bu zafiyet bilim insanlarının da zaman zaman iddia ettikleri özgür iradenin olanaklı olmadığı tezinin haklı olma ihtimalini güçlendiriyor.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Baggini, J. (2015). Freedom Regained: The Possibility of Free Will. Chicago: The University of Chicago Press.
  2. Balaguer, M. (2014). Free Will. Cambridge: The MIT Press.
  3. Bargh, J. A. ve Ferguson, M. (2000). “Beyond Behaviorism: On the Automacity of Higher Mental Processes.” Psychological Bulletin, 126(6): 925-945.
  4. Baumesiter, R. (2010). “Understanding Free Will and Consciousness on the Basis of Current Research Findings in Psychology.” Roy F. Baumeister, Alfred R. Mele ve Kathleen D. Vohs (Der.), Free Will and Consciousness: How Might They Work? içinde (s. 24-42). New York: Oxford University Press.
  5. Bayne, T. (2011). “Libet and the Case for Free Will Scepticism.” Richard Swinburne (Der.), Free Will and Modern Science içinde (s. 25-46). London: The British Academy.
  6. Benovsky, J. (2018). Mind and Matter: Panpsychism, Dual-Aspect Monism, and the Combination Problem. Cham: Springer.
  7. Bobzien, S. (1998). Determinism and Freedom in Stoic Philosophy. New York: Oxford University Press.
  8. Breer, P. (2012). The Spontaneous Self: Viable Alternatives to Free Will (Second Edition). Bloomington: Xlibris Corporation.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Felsefe

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2020

Gönderilme Tarihi

13 Mayıs 2020

Kabul Tarihi

29 Haziran 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 3 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Onur, F. (2020). İrademiz Özgür Değil: Metafizik Bir Problem Olarak Özgür İrade. MetaZihin: Yapay Zeka ve Zihin Felsefesi Dergisi, 3(1), 13-40. https://izlik.org/JA99PA76PS
AMA
1.Onur F. İrademiz Özgür Değil: Metafizik Bir Problem Olarak Özgür İrade. MetaZihin: Yapay Zeka ve Zihin Felsefesi Dergisi. 2020;3(1):13-40. https://izlik.org/JA99PA76PS
Chicago
Onur, Ferhat. 2020. “İrademiz Özgür Değil: Metafizik Bir Problem Olarak Özgür İrade”. MetaZihin: Yapay Zeka ve Zihin Felsefesi Dergisi 3 (1): 13-40. https://izlik.org/JA99PA76PS.
EndNote
Onur F (01 Haziran 2020) İrademiz Özgür Değil: Metafizik Bir Problem Olarak Özgür İrade. MetaZihin: Yapay Zeka ve Zihin Felsefesi Dergisi 3 1 13–40.
IEEE
[1]F. Onur, “İrademiz Özgür Değil: Metafizik Bir Problem Olarak Özgür İrade”, MetaZihin: Yapay Zeka ve Zihin Felsefesi Dergisi, c. 3, sy 1, ss. 13–40, Haz. 2020, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA99PA76PS
ISNAD
Onur, Ferhat. “İrademiz Özgür Değil: Metafizik Bir Problem Olarak Özgür İrade”. MetaZihin: Yapay Zeka ve Zihin Felsefesi Dergisi 3/1 (01 Haziran 2020): 13-40. https://izlik.org/JA99PA76PS.
JAMA
1.Onur F. İrademiz Özgür Değil: Metafizik Bir Problem Olarak Özgür İrade. MetaZihin: Yapay Zeka ve Zihin Felsefesi Dergisi. 2020;3:13–40.
MLA
Onur, Ferhat. “İrademiz Özgür Değil: Metafizik Bir Problem Olarak Özgür İrade”. MetaZihin: Yapay Zeka ve Zihin Felsefesi Dergisi, c. 3, sy 1, Haziran 2020, ss. 13-40, https://izlik.org/JA99PA76PS.
Vancouver
1.Ferhat Onur. İrademiz Özgür Değil: Metafizik Bir Problem Olarak Özgür İrade. MetaZihin: Yapay Zeka ve Zihin Felsefesi Dergisi [Internet]. 01 Haziran 2020;3(1):13-40. Erişim adresi: https://izlik.org/JA99PA76PS